Blitum L. – rodzaj roślin z rodziny szarłatowatych z podrodziny komosowych Chenopodioideae. Obejmuje około 12 gatunków występujących na kontynentach amerykańskich, w Europie, Azji, północnej Afryce i Australii. W Polsce rośnie jako zadomowiony antropofit komosa strzałkowata B. bonus-henricus, jako przejściowo dziczejący (efemerofit) – komosa rózgowa B. virgatum, rzadko uprawiana jest komosa główkowata B. capitatum. Dla roślin z tego rodzaju nie opublikowano polskich nazw zwyczajowych innych niż tradycyjne z okresu, gdy klasyfikowane były do rodzaju komosa Chenopodium. Dawna nazwa polska roślin z tego rodzaju to „żminda” (używali jej m.in.: Stanisław Bonifacy Jundziłł, Jakub Ignacy Waga i Jan Krzysztof Kluk).
Morfologia thumb|left|Komosa strzałkowata Blitum bonus-henricus Pokrój Rośliny jednoroczne i byliny bezwonne i nagie, rzadziej z trzonkowatymi włoskami i wówczas młode części roślin nieco lepkie. Pędy rozgałęziające się u nasady, prosto wzniesione, podnoszące się lub płożące, w górnej części słabo rozgałęzione lub nierozgałęzione. Liście Skrętoległe i ogonkowe. Dolne liście często skupione w przyziemną rozetę i te zwykle długoogonkowe. Blaszka nieco gruboszowata, trójkątna, trójkątnie strzałkowata, trójkątnie lancetowata lub łopatkowata, całobrzega lub ząbkowana. KwiatyDrobne, zebrane w gęste skupienia w obrębie kwiatostanu złożonego mającego kłosowaty kształt. Przysadki liściopodobne. Kwiaty są obupłciowe lub żeńskie. Działki kielicha w liczbie 3–5, zielone, podczas owocowania twardnieją lub mięśnieją i stają się soczyste. Płatków korony brak. Pręcików jest od jednego do pięciu. Zalążnia jest jednokomorowa, górna i zwieńczona dwoma, trzema lub czterema szyjkami. Owoce Jednonasienne niełupki, szerokojajowate lub kulistawe.
Systematyka Rodzaj Blitum po raz pierwszy został wyróżniony w 1753 przez Karola Linneusza w dziele Species Plantarum. Za gatunek typowy uznany został Blitum capitatum. W drugiej połowie XIX wieku gatunki z tego rodzaju zostały włączone do rodzaju komosa Chenopodium jako podrodzaj Chenopodium subg. Blitum. Badania filogenetyczne już w XXI wieku wykazały, że rośliny te wspólnie z wyodrębnianymi w rodzaje Monolepis i Scleroblitum są bardziej spokrewnione z rodzajem szpinak Spinacia niż z innymi komosami i nie powinny należeć do rodzaju Chenopodium. Grupa tych roślin wyodrębniona została w 2012 roku ponownie w rodzaj Blitum. Wspólnie z siostrzanym rodzajem Spinacia rodzaj Blitum łączony jest w plemię Anserineae (syn. Spinacieae).
W obrębie rodzaju wyróżnia się dwie sekcje: sect. Atriplicina (Aellen) Mosyakin, obejmującą tylko jeden, morfologicznie odrębny gatunek – B. atriplicinum, oraz sect. Blitum z pozostałymi gatunkami.
Wykaz gatunków Blitum asiaticum (Fisch. & C. A. Mey.) S. Fuentes et al. Blitum atriplicinum F. Muell. Blitum bonus-henricus (L.) Rchb. – komosa strzałkowata Blitum californicum S. Watson Blitum capitatum L. – komosa główkowata Blitum hastatum Rydb. Blitum korshinskyi Litv. Blitum litwinowii (Paulsen) S. Fuentes et al. Blitum nuttallianum Schult. Blitum petiolare Link Blitum spathulatum (A. Gray) S. Fuentes et al. Blitum virgatum L. – komosa rózgowa
Przypisy
Kategoria:Szarłatowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza