Irizar ie (dawniej Irizar i2e) – niskopodłogowy miejski autobus elektryczny produkowany od 2014 r. przez hiszpańskiego producenta Irizar w Adunie w Kraju Basków.
Historia Na początku drugiej dekady XXI wieku hiszpański producent autobusów Irizar postanowił wejść na rynek miejskich autobusów elektrycznych. W 2014 r. zaprezentowano efekt prac w ramach europejskiego programu ZeEUS na rzecz bezemisyjnego transportu publicznego – model i2e. Stylistycznie model nawiązuje do zaprezentowanego dwa lata wcześniej modelu i3. Uwagę zwraca duża przednia szyba, zaokrąglona osłona agregatu klimatyzacji i zestawu baterii na dachu, trapezowa ściana tylna, a także charakterystyczne dla marki światła przednie. Konstrukcyjnie model różni się jednak od modelu i3, gdyż był on projektowany jako konstrukcja integralna z nadwoziem samonośnym, a nie jak poprzednik jako zabudowa podwozia innych producentów. Zgodnie z założeniami, autobus jest w stanie przejechać do 250 km na jednym ładowaniu przy średniej prędkości 17 km/h. Napęd stanowi silnik Siemens Synchronic o mocy 180 kW (245 KM) i momencie obrotowym 1400 Nm. Energia magazynowana jest w bateriach sodowo-niklowych So-Nick o napięciu 600-650 V i pojemności 375 kWh. Czas całkowitego ładowania baterii to 5 godzin. Ponadto w przypadku większych podjazdów, wykorzystywane są superkondensatory o napięciu 125 V. Są one także przeznaczone do odzyskiwania energii z hamowania.
Początkowo model i2e był dostępny wyłącznie w wersji maxi, tzn. o długości 12 m. Pierwsze testy z pasażerami odbyły się na ulicach Madrytu i Marsylii. Jeszcze w 2014 r. został zamówiony przez przewoźników miejskich z Barcelony i San Sebastián.
W 2016 r. oddano do użytku nowy zakład produkcyjny Irizar w miejscowości Aduna, który jest w całości przeznaczony do produkcji autobusów z napędem elektrycznym. W tym samym roku Irizar ubiegał się o tytuł Autobusu Roku 2017 dla modelu i2e. Podczas Bus Euro Test 2016 na ulicach Brukseli, i2e zmierzył się z Van Hoolem Exqui.City, Ebusco 2.1, Mercedesem-Benz Citaro C2 NGT oraz Solarisem Urbino 12 electric, który ostatecznie okazał się zwycięzcą.
W kolejnych latach Irizar rozszerzył ofertę autobusów elektrycznych o kolejne modele – model midi o długości 10 m, a także model mega – o długości 18,75 m. Podczas targów Busworld 2017 zaprezentowano przegubowy model Irizar ie tram przeznaczony głównie dla systemów bus rapid transit. W autobusach przegubowych zastosowano inne napędy oraz systemy baterii niż w modelach 10- i 12-metrowych. Zamiast napędów Siemens, wykorzystano produkty przedsiębiorstwa Alconza wchodzącego w skład grupy Irizar. Baterie sodowo-niklowe zastąpiono też litowo-jonowymi o mniejszej pojemności, lecz także mniejszej masie i krótszym czasie ładowania. Irizar ie tram został wybrany w Hiszpanii „Autobusem Roku 2018”. Jego premiera u przewoźnika odbyła się na początku grudnia 2018 r. w Barcelonie. Irizar ie tram brał także udział w Bus Euro Test 2018, w którym na ulicach Zagrzebia zmierzył się z Mercedesem-Benz Citaro C2 Light Hybrid oraz Heuliezem GX Elec full electric Bus. Ostatecznie tytuł Autobusu Roku 2019 trafił do Mercedesa. W 2020 r. Irizar ie bus w wersji 12-metrowej został odznaczony tytułem Bus of the year 2021.
Dane techniczne +i2e 10 mi2e 12 mi2e 18 mi2e tramDługość10 85011 98018 76018 760[mm]Szerokość2550255025502550[mm]Wysokość 3209320934003400[mm]Rozstaw osi464557705980 65405980 6540[mm]Kąt natarcia/zejścia6,5/76,5/77,5/77,5/7[°]Zwis przedni/tylny2805/34052805/34052805/34052805/3405[mm]Średnica zawracania18 60020 87023 70023 700[mm]Bateriesodowo-niklowe 600-650 V
282-329 kWhsodowo-niklowe 600-650 V
282-376 kWhlitowo-jonowe 600-650 V
90-150 kWhlitowo-jonowe 600-650 V
90-150 kWhŁadowanieplug-in 125 A
6-7 hplug-in 125 A
6-7 hplug-in 125 A
3 hplug-in 125 A
3 hSilnik elektrycznySiemens 180 kW
1500 NmSiemens 180 kW
1400 NmAlconza (grupa Irizar) 235 kW
2300 NmAlconza (grupa Irizar) 235 kW
2300 NmUkład drzwi2-2-02-2-22-1-2-2-11-2-2-2Szerokość drzwi1200120012001200[mm]Wysokość podłogi w wejściu z przyklękiem/bez przyklękudrzwi I: 250/320 drzwi II: 270/340drzwi I: 250/320 drzwi II i III: 270/340drzwi I: 250/320 pozostałe: 270/340drzwi I: 250/320 pozostałe: 270/340[mm]Wysokość wnętrza w przejściu2400240024002400[mm]Liczba miejsc pasażerskichmaks. 76maks. 82maks. 155maks. 155Klimatyzacja przestrzeni pasażerskiejHispacold chłodzenie 35 kW,
ogrzewanie 28 kWHispacold chłodzenie 35 kW,
ogrzewanie 28 kWHispacold chłodzenie 35 kW,
ogrzewanie 28 kWHispacold chłodzenie 35 kW,
ogrzewanie 28 kWKlimatyzacja kabiny kierowcyHispacold chłodzenie 3,5 kW,
ogrzewanie 8 kWHispacold chłodzenie 3,5 kW,
ogrzewanie 8 kWHispacold chłodzenie 35 kW,
ogrzewanie 28 kWHispacold chłodzenie 35 kW,
ogrzewanie 28 kW
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne
Opis modelu w serwisie Grupy Wanicki – oficjalnego importera autobusów Irizar w Polsce
Kategoria:Autobusy Irizar Kategoria:Autobusy z lat 2010–2019 Kategoria:Autobusy miejskie Kategoria:Autobusy elektryczne Kategoria:Autobusy niskopodłogowe Kategoria:Autobusy klasy midi Kategoria:Autobusy klasy maxi Kategoria:Autobusy klasy mega Kategoria:Autobusy przegubowe Kategoria:Autobusy z lat 2020–2029