Parki narodowe w Szwecji – obszary prawnie chronione na terenie Szwecji, wyróżniające się szczególnymi wartościami przyrodniczymi lub pozwalające na zwiększenie społecznej świadomości i zainteresowania przyrodą. W Szwecji znajduje się 30 parków narodowych (stan na 9 lutego 2019 roku).
Szwecja była pierwszym państwem w Europie, które utworzyło parki narodowe (1909 rok).
Historia Wprowadzenie chronionych obszarów przyrody na wzór utworzonego w 1872 roku Parku Narodowego Yellowstone postulował w 1880 roku szwedzki polarnik Adolf Erik Nordenskiöld (1832–1901).
W 1909 roku, Szwecja – jako pierwsze państwo w Europie – utworzyła 9 parków narodowych: Abisko, Ängsö, Garphyttan, Gotska Sandön, Hamra, Pieljekaise, Sonfjället, Sarek i Stora Sjöfallet. Kolejne 7 parków powstało w latach 1918–1962, następne 12 w latach 1982–2002.
W 2008 roku opracowano narodowy plan tworzenia parków narodowych, definiujący kryteria i uwzględniający zasady Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody. Plan zakładał powstanie 13 nowych parków narodowych oraz poszerzenie już istniejących.
Szwedzka Agencja Ochrony Środowiska wyznaczyła następujące obszary pretendujące do statusu parku narodowego: tundra w Tavvavuoma, Kebnekaise, Vålådalen–Sylarna, Myrtäckta Blaikfjället, Zachodni Åsnen, Bästeträsk, Rezerwat Przyrdoy Reivo, Vindelfjällen, Juttulslättan, Rezerwat Przyrody Koppången, Nämdö i Sankt Anna.
W 2009 roku utworzono pierwszy morski park narodowy – Kosterhavet. Ostatni park powstał w 2018 roku – Åsnen.
Parki narodowe Poniższa tabela przedstawia szwedzkie parki narodowe: Nazwa parku narodowego – polskie tłumaczenie nazwy i nazwa oryginalna w języku szwedzkim; Rok utworzenia – rok utworzenia/rozszerzenia parku; Powierzchnia – powierzchnia parku w km²; Położenie – region; Uwagi – informacje na temat statusu rezerwatu biosfery UNESCO, przynależności do sieci Natura 2000, posiadanych certyfikatów, przyznanych nagród i wyróżnień międzynarodowych itp.
+ Zestawienie parków narodowych w Szwecji Lp. Zdjęcie Nazwa parku narodowego Rok utworzenia Powierzchnia(km²) Położenie Uwagi 1. 100px Park Narodowy AbiskoAbisko nationalpark 1909 77 Norrbotten 2. 100px Park Narodowy BjörnlandetBjörnlandets nationalpark 19912017 11 (1991)23,69 (2017) Västerbotten Należy do sieci Natura 2000 3. 100px Park Narodowy Blå JungfrunBlå Jungfruns nationalpark 19261988 1,98 Kalmar Należy do sieci Natura 2000 4. 100px Park Narodowy Dalby SöderskogsDalby Söderskogs nationalpark 1918 0,36 Malmöhus 5. 100px Park Narodowy DjuröDjurö nationalpark 1991 24 Västra Götaland 6. 100px Park Narodowy FulufjälletFulufjällets nationalpark 2002 385 Dalarna 7. 100px Park Narodowy FärnebofjärdenFärnebofjärdens nationalpark 1998 101 VästmanlandDalarnaGävleborg 8. 100px Park Narodowy GarphyttanGarphyttans nationalpark 1909 1,11 Örebro 9. 100px Park Narodowy Gotska SandönGotska Sandöns nationalpark 190919631988 44,9 Gotland 10. 100px Park Narodowy HamraHamra nationalpark 19092011 14 Gävleborg 11. 100px Park Narodowy Archipelag HaparandaHaparanda skärgårds nationalpark 1995 60 Norrbotten 12. 100px Park Narodowy KosterhavetKosterhavets nationalpark 2009 388,78 Västra Götaland 13. 100px Park Narodowy MuddusMuddus nationalpark 19421984 493,4 Norrbotten Europejski Dyplom dla Obszarów Chronionych, należy do Krainy Laponii wpisanej w 1996 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO 14. 100px Park Narodowy Norra KvillNorra Kvills nationalpark 19271989 1,14 Kalmar 15. 100px Park Narodowy PadjelantaPadjelanta nationalpark 1962 1984 Norrbotten Europejski Dyplom dla Obszarów Chronionych, należy do Krainy Laponii wpisanej w 1996 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO 16. 100px Park Narodowy PieljekaisePieljekaise nationalpark 1909 153,4 Norrbotten 17. 100px Park Narodowy SarekSareks nationalpark 1909 1970 Norrbotten Europejski Dyplom dla Obszarów Chronionych, należy do Krainy Laponii wpisanej w 1996 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO 18. 100px Park Narodowy SkuleskogenSkuleskogens nationalpark 19842009 30,62 Västernorrland 19. 100px Park Narodowy SonfjälletSonfjällets nationalpark 19091989 103 Jämtland 20. 100px Park Narodowy StenshuvudStenshuvud nationalpark 1986 3,9 Kristianstad 21. 100px Park Narodowy Stora SjöfalletStora Sjöfallets nationalpark 1909 1278 Norrbotten Należy do Krainy Laponii wpisanej w 1996 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO 22. 100px Park Narodowy Store MosseStore Mosse nationalpark 1982 78,5 Jönköping Europejski Dyplom dla Obszarów Chronionych, należy do sieci Natura 2000 23. 100px Park Narodowy SöderåsenSöderåsens nationalpark 2001 16,25 Skania 24. 100px Park Narodowy TivedenTivedens nationalpark 1983 13,5 ÖrebroVästra Götaland Należy do sieci Natura 2000 25. 100px Park Narodowy TresticklanTresticklan nationalpark 1996 28,97 Västra Götaland 26. 100px Park Narodowy TyrestaTyresta nationalpark 1993 20 Sztokholm 27. 100px Park Narodowy TöfsingdalenTöfsingdalens nationalpark 1930 16,15 Örebro 28. 100px Park Narodowy VadvetjåkkaVadvetjåkka nationalpark 1920 26,3 Norrbotten 29. 100px Park Narodowy ÄngsöÄngsö nationalpark 19091988 1,9 Sztokholm 30. 100px Park Narodowy ÅsnenÅsnens nationalpark 2018 18,68 Kronoberg 75% powierzchni parku zajmują wody.
Uwagi
Przypisy
Szwecja Kategoria:Hasła utworzone w ramach Tygodni Tematycznych 2019