Zadziele (niem. Amtsbezirk Zadziele) – dawna zbiorowa gmina wiejska (Amtsbezirk), funkcjonująca w latach 1940–1945 pod okupacją niemiecką w Polsce. Siedzibą gminy było Zadziele (obecnie wieś niemal zupełnie zatopiona przez wody Jeziora Żywieckiego).
Gmina Zadziele powstała na obszarze dotychczasowego powiatu żywieckiego, który 26 października 1939 wcielono do III Rzeszy pod nazwą Landkreis Saybusch jako część rejencji katowickiej (Regierungsbezirk Kattowitz)Landkreis Saybusch). Gmina należała do okręgu sądowego w Żywcu (Amtsgericht Saybusch)Gemeindeverzeichnis Landkreis Saybusch, Stand: 1. 1. 1945.
Gminę Zadziele utworzono 30 listopada 1940 z części obszarów trzech gminAmtliches Gemeindeverzeichnis für das Grossdeutsche Reich auf Grund der Volkszählung 1939. Berlin : P. Schmidt, 1944: gminy Sporysz – Czernichów (Schwarzensola), Międzybrodzie (Furtendorf), Moszczanica (Moosbrück), Oczków (Augenbach), Tresna (Tressental) i Zadziele (Sattenau); gminy Ślemień – Kocierz ad Rychwałd (Kutzendorf); zniesionej gminy Gilowice – Kocierz ad Moszczanica (Kutzenhöhe), Łękawica (Wiesenhuben), Łysina (Kahlhöhe), Okrajnik (Randsacker) i Rychwałd (Großlichtenwald).
1 lipca 1941 z gminy Zadziele wyłączono Łękawicę, Łysinę, Okrajnik i Rychwałd, włączając je do reaktywowanej gminy Gilowice w tymże powiecieAmtsbezirk Zadziele
Jednostka przetrwała do 1945 roku. Po wojnie zniesionaPodział administracyjny Rzeczypospolitej Polskiej: Praca zespołowa pod redakcją prof. Stanisława Srokowskiego. Warszawa: Biblioteka Samorządowca Nr 77, 1948.Informator adresowy miast i gmin wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: Instytut Wydawniczy Kolumna, 1948. na mocy Dekretu PKWN z 21 sierpnia 1944 r. o trybie powoływania władz administracji ogólnej, który zakładał, że wszelkie zmiany w podziale administracyjnym wprowadzone przez okupanta winne zostać uchyloneDz.U. 1944 nr 2 poz. 8.
+Przynależność gromad / sołectw skupienia gilowicko-ślemieńsko-sporyskiego do gmin po roku 1934Gromada / Sołectwo1934-08-01 1940-11-291940-11-30 1941-06-301941-07-01 1944-08-211944-08-22 1954-09-281973-01-01 1976-07-011976-07-02 1991-04-011991-04-02GilowiceGilowiceŚlemieńGilowiceGilowiceGilowiceGilowice-ŚlemieńGilowiceKocierz MoszczanickiGilowiceZadzieleZadzieleGilowiceŁękawicaGilowice-ŚlemieńŁękawicaŁękawicaGilowiceZadzieleGilowiceGilowiceŁękawicaGilowice-ŚlemieńŁękawicaŁysinaGilowiceZadzieleGilowiceGilowiceŁękawicaGilowice-ŚlemieńŁękawicaOkrajnikGilowiceZadzieleGilowiceGilowiceŁękawicaGilowice-ŚlemieńŁękawicaRychwałdGilowiceZadzieleGilowiceGilowiceGilowiceGilowice-ŚlemieńGilowiceRychwałdekGilowiceSporyszSporyszGilowiceŚwinna Świnna Świnna HuciskoŚlemieńJeleśniaJeleśniaŚlemieńStryszawaStryszawaStryszawaKocierz RychwałdzkiŚlemieńZadzieleZadzieleŚlemieńŁękawicaGilowice-ŚlemieńŁękawicaKocońŚlemieńŚlemieńGilowiceŚlemieńŚlemieńGilowice-ŚlemieńŚlemieńKurówŚlemieńŚlemieńStryszawaŚlemieńStryszawaStryszawaStryszawaLasŚlemieńŚlemieńStryszawaŚlemieńŚlemieńGilowice-ŚlemieńŚlemieńPewel ŚlemieńskaŚlemieńŚlemieńGilowiceŚlemieńŚwinna Świnna Świnna PewelkaŚlemieńŚlemieńStryszawaŚlemieńStryszawaStryszawaStryszawaŚlemieńŚlemieńŚlemieńGilowiceŚlemieńŚlemieńGilowice-ŚlemieńŚlemieńCzernichówSporyszZadzieleZadzieleSporyszCzernichówCzernichówCzernichówIsepSporyszŻywiec (m)Żywiec (m)Sporysz (do 1949)Żywiec (m)Żywiec (m)Żywiec (m)Międzybrodzie ŻywieckieSporyszZadzieleZadzieleSporyszCzernichówCzernichówCzernichówMoszczanicaSporyszZadzieleZadzieleSporyszŁękawicaŻywiec (m)Żywiec (m)OczkówSporyszZadzieleZadzieleSporyszŁękawicaGilowice-ŚlemieńŻywiec (m)Pewel MałaSporyszSporyszSporyszSporyszŚwinnaŚwinnaŚwinnaPrzyłękówSporyszSporyszSporyszSporyszŚwinnaŚwinnaŚwinnaSporyszSporyszSporyszSporyszSporysz (do 1949)Żywiec (m)Żywiec (m)Żywiec (m)ŚwinnaSporyszSporyszSporyszSporyszŚwinnaŚwinnaŚwinnaTresnaSporyszZadzieleZadzieleSporyszCzernichówCzernichówCzernichówTrzebiniaSporyszSporyszSporyszSporyszŚwinnaŚwinnaŚwinnaZadziele (do 1966)SporyszZadzieleZadzieleSporyszzalanezalanezalaneBujakówPorąbkaKozyKozyPorąbkaPorąbkaPorąbkaPorąbkaCzaniecPorąbkaKętyKętyPorąbkaPorąbkaPorąbkaPorąbkaKobiernicePorąbkaKozyKozyPorąbkaPorąbkaPorąbkaPorąbkaMiędzybrodzie BialskiePorąbkaKozyKozyPorąbkaCzernichówCzernichówCzernichówPorąbkaPorąbkaKozyKozyPorąbkaPorąbkaPorąbkaPorąbkaKozyBiałaKozyKozyBiałaKozyKozyKozyKoszarawaStryszawaJeleśniaJeleśniaStryszawaKoszarawaKoszarawaKoszarawaKrzeszówStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaKukówStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaLachowiceStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaStryszawaTargoszów (od 1949)–––StryszawaStryszawaStryszawaStryszawa
Przypisy
Zadziele