Jerzy Kamil Andrzej Lgocki ps. „Jastrząb”, „Leszek”, „Jerzy” h. Jastrzębiec (ur. 31 października 1893 w Łopusznej, zm. 25 stycznia 1945 w KL Neuengamme) – pułkownik pożarnictwa, major artylerii Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari, współtwórca i pierwszy komendant Strażackiego Ruchu Oporu „Skała”.
Życiorys Dzieciństwo i młodość Był jedynym synem Aleksandra Lgockiego h. Jastrzębiec, właściciela majątku dworskiego w Łopusznej (ur. 1855, zm. 10 listopada 1914 w Nowym Targu) i Anieli Szczytnickiej h. Belina, kierowniczki jednoklasowej szkoły powszechnej w Łopusznej (ur. ok. 1870, zm. ?). W 1900 roku Aleksander Lgocki z rodziną przeniósł się do Nowego Targu. Zamieszkali w domu zlokalizowanym przy ulicy Zygmunta Krasińskiego 9 (ówcześnie Nowy Targ 46)Akt zgonu Aleksandra Lgockiego.. W 1904 roku Lgocki zaczął uczęszczać do C.K. Gimnazjum w Nowym Targu (obecnie I Liceum Ogólnokształcące im. Seweryna Goszczyńskiego w Nowym Targu), które ukończył 29 czerwca 1909 roku w klasie V b. Maturę zdał jako eksternista w Gimnazjum św. Jacka w Krakowie.
I wojna światowa W 1914 roku rozpoczął studia na Akademii Handlowej w Wiedniu. Powołany został do c. i k. armii. Walczył na froncie rosyjskim i włoskim. W 1917 roku ukończył kurs artylerii fortecznej w Trieście oraz Trydencie. Brał udział w Bitwie nad Piawą. Jego oddziałem macierzystym był 3 pułk artylerii fortecznej. Na stopień podporucznika został mianowany ze starszeństwem z 1 sierpnia 1916 roku w korpusie oficerów rezerwy artylerii fortecznej. W październiku 1918 został przydzielony do c. k. Komendy Placu w Nowym Targu. W nocy z 31 października na 1 listopada uczestniczył w akcji rozbrajania żołnierzy austriackich w Nowym Targu (uczestnikiem tej akcji był m.in. Ottokar Brzoza-Brzezina). 1 listopada wstąpił ochotniczo do Wojska Polskiego. 6 listopada 1918 roku pluton pod jego dowództwem zajął Suchą Górę oraz Głodówkę„Gazeta Podhalańska” nr 45, Nowy Targ 10 XI 1918.. Wraz z księdzem Ferdynandem Machayem brał udział w rozmowach ze Słowacką Radą Narodową związanych z tematem przynależności Orawy do Polski.
Wojna z bolszewikami oraz III powstanie śląskie Od 1 lipca do października 1920 roku w czasie wojny z bolszewikami walczył jako dowódca 7. baterii III dywizjonu 6 pułku artylerii polowej. Odpierała atak 1 Armii Konnej Siemiona Budionnego w rejonie Łucka, Buga i Brodów.
W grudniu 1920 roku zamieszkał z żoną w Radziwiłłowie, gdzie otrzymał działkę jako osadnik wojskowy.
3 maja 1921 roku przy okazji uroczystości związanych z rocznicą uchwalenia Konstytucji 3 maja w Zakopanem zorganizował grupę ochotników na III powstanie śląskie. Do wieczora zapisało się 40 osób, kolejne 20 osób dołączyło do ochotników w Nowym Targu, a następne 20 przyłączyło się w Krakowie. Ochotnicy otrzymali ze zbrojowni 4 pułku strzelców podhalańskich 60 karabinów typu Mannlicher, kilka granatów ręcznych oraz skrzynie amunicji. 5 maja 1921 roku przyjechali do Sosnowca, tego samego dnia por. Lgocki meldował gotowość swojego oddziału do walki w Naczelnej Komendzie Wojsk Powstańczych w Szopienicach. Tam otrzymał informację, że potrzebna jest artyleria, postanowił więc wrócić do Krakowa, gdzie otrzymał z 6 Pułku Artylerii Polowej 2 armatki kalibru 75 mm oraz niezbędne wyposażenie. W czasie nieobecności dowódcy powstańcy przeszli niezbędne przeszkolenie, po jego powrocie utworzyli oni 2. baterię I dywizjonu artylerii. Dowódcą baterii został Lgocki, który następnie pełnił funkcję dowódcy I Dywizjonu Artylerii. Stan osobowy baterii wynosił 82 lub 103 osobyZakopane w III Powstaniu Śląskim”, [w:] „Powstaniec Śląski”, nr 5 z dn. 30.01.1938 r.. Swój chrzest bojowy przeszli 9 maja w miejscowości Ujazd. 10 maja 1921 baterii udało się zdobyć fragment mapy Górnego Śląska, która była wykorzystywana przez zwiad baterii, następnie walczyli w miejscowościach takich jak Sławęcice, Zalesie, Lichynia, Leśnica. 4 czerwca bateria zajęła pozycję między Sławęcicami a Zalesiem, gdzie osłaniała odwrót powstańczej piechoty oraz odpierała atak od strony Góry Św. Anny, zadając duże straty piechocie niemieckiej. 5 czerwca bateria została skierowana do PławniowicRozkaz Operacyjny Dowództwa I Dywizji Górnego Śląska nr 9 z dnia 5 czerwca 1921 r., skąd Lgocki prowadził ostrzał Sławęcic. Od 9 czerwca bateria znajdowała się na linii Łany – Pławniowice – BrzezinkaRozkaz Operacyjny Dowództwa I Dywizji Górnego Śląska nr 12 z dnia 9 czerwca 1921 r.. 13 czerwca otrzymała rozkaz przejazdu z Łanów do SłupskaRozkaz Operacyjny Dowództwa I Dywizji Górnego Śląska nr 1 z dnia 13 czerwca 1921 r.. Bateria zakończyła szlak bojowy 1 lipca 1921 roku w Rudzie Śląskiej, zdemobilizowana została 2 lipca 1921 roku w Dworach k. Oświęcimia. Powstańcy powrócili do Zakopanego 4 lipca, w czasie powstania nie ponieśli żadnych strat.
Faktycznie akcja werbunkowa miała miejsce 8 maja, o czym wspomina „Gazeta Zakopiańska”. Spisujący po 60 latach wspomnienia Władysław Cielecki prawdopodobnie nie pamiętał dokładnej daty akcji werbunkowej, ale pamiętał, że miała ona związek z rocznicą uchwalenia Konstytucji 3 maja.
Odznaka Pamiątkowa 2. baterii artylerii mały|Odznaka 2. Baterii Artylerii. Po rozwiązaniu baterii kan. Mieczysław Różański, członek baterii, wystąpił z prośbą do Lgockiego, aby jako formę upamiętnienia bohaterskich walk baterii wybić pamiątkową odznakę. Jego pomysł oraz projekt zyskał akceptację Lgockiego oraz pozostałych dowódców. Wykonano 82 egzemplarze odznaki, czyli tyle, ile liczyła bateria, po czym matryca została komisyjnie zniszczona. Odznaka została ustanowiona rozkazem Głównego Sztabu Wojsk Powstańczych w 1921 roku. Nadawana była za zasługi w walce w szeregach 2. Baterii. Odznaka wykonana jest w kształcie krzyża łacińskiego z pozłacanego metalu. Ramiona są emaliowane na biało, pomiędzy nimi znajdują się dwie skrzyżowane armaty i bagnety. W środku krzyża znajduje się emaliowana na niebiesko tarcza z orłem. Odznaka miała wymiary 49 mm X 39 mm. Wykonawcą był Henryk Waldyn, grawernik z Krakowa
Działalność w Straży Pożarnej mały|Jerzy Lgocki podczas uroczystości w Jaśle. Od 1931 roku pełnił funkcję komisarza rządowego w Jaśle. Kierował pracami magistratu, zajmował się regulacją miejskich finansów oraz był członkiem Rady Szkolnej Miejscowej. Za jego kadencji powołano m.in. Straż ObywatelskąUrząd Miasta w Jaśle – Jerzy Ligocki.. 7 stycznia 1933 roku zrezygnował z pełnionej funkcji i przeniósł się do Krakowa, gdzie rozpoczął pracę w Związku Straży Pożarnych Okręgu Województwa Krakowskiego. Będąc w Krakowie został mianowany Komornikiem ProwizorycznymDziennik Urzędowy Ministerstwa Sprawiedliwości nr 4, Warszawa, 15.02.1933 r.. W 1935 roku po ukończeniu kursu oficerskiego w Lublinie, został mianowany dowódcą II Oddziału Warszawskiej Straży Ogniowej. W 1936 roku pełnił funkcję Referenta Wydziału Organizacyjno – Administracyjnego Związku Straży Pożarnych. W kwietniu 1936 roku został skierowany na 4 tygodniową praktykę do Ochotniczej Straży Pożarnej w Łodzi celem pogłębienia fachowych wiadomości pożarniczychZatarg między druhem Bolesławem Knapskim pełniącym obowiązki dowódcy II Oddziału Ochotniczej Straży Pożarnej w Łodzi a druhem Jerzym Lgockim, kapitanem rezerwy, przydzielonym na praktykę pożarniczą do tegoż Oddziału, ze zbiorów Archiwum Państwowego w Łodzi.. 24 marca 1938 roku brał udział jako przedstawiciel Straży Ogniowej m. st. Warszawy w posiedzeniu Komisji dla spraw obrony przeciwlotniczej i bezpieczeństwa przeciwpożarowego Zamku Królewskiego w WarszawieProtokół posiedzenia Komisji dla spraw opl i bezpieczeństwa przeciwpożarowego Zamku Królewskiego w Warszawie..
Ochotniczy Korpus Zaolziański mały|Spotkanie Ochotniczego Korpusu Zaolziańskiego, Lgocki w mundurze strażackim z Virtuti Militari. mały|Zbiórka Ochotniczego Korpusu Zaolziańskiego na Polu Mokotowskim, 1938 r. 23 września 1938 roku w Warszawie z inicjatywy warszawskiego oddziału Związku Powstańców Śląskich został powołany Ochotniczy Korpus Zaolziański. Jego Komendantem został Jerzy Lgocki. W pierwszym dniu akcji werbunkowej w Warszawie zapisało się ponad 10 tysięcy ochotników. Akcja werbunkowa objęła całą Polskę„Wici idą przez kraj... tłumny napływ ochotników do Korpusu Zaolziańskiego”, Ilustrowany Kurier Codzienny nr 266, Kraków, 26.09.1938.. 27 września 1938 roku odbyła się pierwsza zbiórka ochotników na Polu Mokotowskim, która przyciągnęła kilkudziesięciotysięczny tłum warszawiaków. Liczba ochotników przekraczała wszelkie oczekiwania. „Lgocki objechał szeregi oraz wygłosił przemówienie, w którym zaznaczył, że są oni żołnierzami, którzy mają spokojnie czekać rozkazu, jaki wezwie ich do akcji”Wielki przegląd w Warszawie. Ochotniczy Korpus Zaolziański gotowy do wymarszu za Olzę, „Dziennik Bydgoski” nr 223, Bydgoszcz, 29.09.1938.. Na zbiórkę przybyło 14 tysięcy 300 szeregowych i 3 tysiące oficerów oraz podoficerówGazeta „Nowiny”, 1.10.1938.. 1 października 1938 roku Korpus został rozwiązany.
W październiku 1938 roku została ufundowana kopia Obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej do kościoła w Karwinie. Przekazanie kopii obrazu odbyło się z udziałem m.in. Lgockiego oraz o. Piusa Przeździeckiego OSPPE – generała Zakonu Świętego Pawła Pierwszego PustelnikaGazetka Tygodniowa nr 48, Kielce, 27.11.1938..
II wojna światowa i Strażacki Ruch Oporu „Skała” Po wybuchu II wojny światowej został zmobilizowany prawdopodobnie w szeregi Armii „Modlin”. 7 września 1939 roku objął stanowisko oficera liniowego w dowództwie dzielnicy Warszawa – Północ Ośrodka Pożarniczego Obrony Warszawy. mały|Inspekcja w Jędrzejowie – Kurier Częstochowski nr 275, 27.11.1940 23 grudnia 1939 roku w siedzibie II Oddziału Warszawskiej Straży Ogniowej przy ulicy Senatorskiej 16 w Warszawie odbyło się spotkanie w którym brał udział Jerzy Lgocki, Stanisław Gieysztor (komendant Warszawskiej Straży Ogniowej), Szymon Jaroszewski (Szef Sztabu WSO), Bolesław Chomicz (w latach 1921–1926 prezes Zarządu Głównego Związku Straży Pożarnych), Jan Sztromajer (w latach 1925–1929 naczelny inspektor w Głównym Związku Straży Pożarnych), Leon Korzewnikjanc (do 1939 roku komendant Zawodowej Straży Pożarnej w Gdyni), Stanisław Drożdżeński (dowódca I Oddziału WSO), Henryk Markowski (dowódca V Oddziału WSO), Feliks Nowotny (kierownik Wydziału Administracyjnego w ZG ZSP RP), Antoni Barcikowski (naczelnik OSP na Mokotowie) oraz Eugeniusz Empacher (oficer WSO). Uczestnicy powołali do życia konspiracyjną organizację Strażacki Ruch Oporu „Skała”. Jej Komendantem został Lgocki, który przyjął pseudonim „Jastrząb”. W trakcie zebrania ustalono 8 okręgów:
I Stołeczny pod dowództwem kpt. poż. St. Drożdżeńskiego; II Warszawsko – Lubelsko – Białostocki pod dowództwem Bolesława Chomicza; III Wileński pod dowództwem por. poż. Longina Wojciechowskiego (późniejszy adiutant 5 Wileńskiej Brygada Armii Krajowej i dowódca 4 Wileńskiej Brygada Armii Krajowej „Narocz”); IV Krakowski pod dowództwem mjr poż. Jana Dura: V Radomsko – Częstochowski pod dowództwem ppłk poż. Józefa Mikuły (następca Lgockiego na stanowisku Komendanta SRO od stycznia 1944); VI Łódzko – Poznańsko – Katowicki pod dowództwem kpt. poż. Jana Czapskiego; VII Gdańsko – Toruńsko – Bydgoski pod dowództwem mjr poż. Adama Bartoszewskiego;
VIII Lwowski pod dowództwem kpt. poż. Ludwika Książka.
mały|Ćwiczenia krakowskiej straży pożarnej. Widoczni strażacy przy pompach wodnych nad Wisłą. W tle widoczny Wawel, 1941 r. Podczas spotkania wyznaczono również cele SRO:
Ochrona mienia i majątku obywateli polskich przez pożarami i innymi klęskami; Pozorowanie gaszenia pożarów majątku okupanta; Prowadzenie wrogiej działalności w szeregach strażackich przeciwko okupantowi oraz podejmowanie walki z okupantem; Ukrywanie w szeregach strażackich patriotów polskich pod legitymacją OSP, zwłaszcza zaangażowanych na stanowiskach w różnych organizacjach ruchu oporu; Ukrywanie broni, odbiorników radiowych i innego zakazanego sprzętu; Otaczanie opieką potrzebujących wsparcia i pomocy materialnej;