Powodzie w Afryce Środkowej i Wschodniej (2019–2020)

Powodzie w Afryce Środkowej i Wschodniej (2019–2020) – seria powodzi, które nawiedziły Republikę Kongo, Demokratyczną Republikę Konga, Republikę Środkowoafrykańską, Tanzanię, Ugandę, Kenię, Somalię, Sudan Południowy i Nigerię w okresie od września 2019 do kwietnia 2020. Była największą klęską naturalną w Kongo od ponad 20 lat i od 25 lat w DRK. Zginęło co najmniej 280 osób.

Wywołana przez długotrwałe, trwające od końca września 2019 do marca 2020, ulewne opady deszczu w strefie równika, nad większą częścią terytorium Konga i DRK, oraz innych krajach Afryki środkowej i wschodniej. Spowodowały one wystąpienie z brzegów rzek Kongo, Ubangi, i wielu innych. W marcu 2020 Kongo miało stan o 5-7 metrów wyższy niż normalnie. Obie rzeki są naturalną granicą między Kongiem a DRK.

Klimatolodzy wiążą te deszcze ze zjawiskiem dipola Oceanu Indyjskiego, który powoduje, że ocean u wschodnich brzegów Afryki jest cieplejszy niż zazwyczaj. Cieplejsze powietrze kumuluje więcej pary wodnej, która w postaci deszczu. Według Australijskiego Biura Meteorologicznego w sezonie 2019/2020 dipol miał największą intensywność od 60 lat. To samo zjawisko, które spowodowało, że powietrze po drugiej stronie Oceanu Indyjskiego było suchsze niż zazwyczaj, jest najpewniej przyczyną suszy i rozległych pożarów w Australii w tym samym okresie.

Kataklizm spowodował wzrost cen żywności w całym regionie. Zakłócone zostały też zbiory: w Kenii zbiory kukurydzy w 2020 były niższe o ok. 1/4 niż w roku poprzednim.

Kongo Katastrofa dotknęła co najmniej 213 tys. mieszkańców z 4 departamentów (Plateaux, Cuvette, Sangha i Likouala), w tym ok. 30 000 uchodźców z Republiki Środkowoafrykańskiej i Demokratycznej Republiki Konga, i zalała ponad 6000 hektarów terenów rolnych (70% strat) i pastwisk. Łącznie, powodzie dotknęły 8 z 12 prowincji kraju.

Powódź rozprzestrzeniała się przez kilka miesięcy, wraz z kolejnymi falami ulewnych deszczów. Na 4 listopada 2019 szacowano, że powódź dotknęła ponad 17 tys. ludzi a zniszczonych było ponad 3900 domów. 19 listopada rząd ogłosił stan klęski żywiołowej w departamentach Likouala, Cuvette i Plateaux. Liczbę poszkodowanych szacowano wtedy już na ponad 112 tysięcy (ok. 60 tys. w Likouala, 34 tys. w Cuvette, 16 tys. w Plateaux, 2 tys. w Shanga). Dwa miesiące później, w styczniu 2020, już 170 tysięcy. W tym samym miesiącu odnotowano pierwsze spadki poziomu wód.

7 stycznia ulewne deszcze nawiedziły stołeczne Brazzaville, niszcząc wiele elementów infrastruktury. Po ulicach pływano łodziami.

Pomoc zagraniczna Do połowy kwietnia 2020 Światowy Program Żywnościowy przekazał ponad 1000 ton żywności.

Powódź była pierwszą akcją pomocową dla regionalnego centrum przeciwdziałania głodowi i niedożywieniu CERFAM, otworzonego 25 marca 2019 w Wybrzeżu Kości Słoniowej. CEFARM, Benin i Wybrzeże Kości Słoniowej przysłały do Konga swoich ekspertów ds. żywienia i produkcji żywności.

Pomocy finansowej udzieliły: CERF (ONZ): 7 mln USD Chiny: 3 mln USD, poprzez WFP USAID: 1,6 mln USD, poprzez WFP i UNICEF UNFPA: 0,156 mln USD ECHO: 0,3 mln EUR Kanada: 0,25 mln CAD WHO: 0,05 mln USD

Demokratyczna Republika Konga W DRK opady wystąpiły szczególnie w rejonie Kinszasy, miast Zongo i Libenge. Rzeki wylały w wielu prowincjach kraju: Ubangi Południowe, Ubangi Północne, Mongala, Maniema, Dolne Uele, Górne Uele, i Tshopo. Do 28 listopada 2019 w Kinszasie i okolicach zginęło 41 osób. Tylko w gminie Selembao doniesiono o 30 zawalonych budynkach, w których zginęło 6 osób.

Katastrofą w DRK zostało dotkniętych ponad 923 000 osób w 12 prowincjach (według szacunków rządowych; połowa grudnia 2019), w tym około 400 000 musiało się ewakuować.

W marcu 2020, po kolejnych ulewnych deszczach między 14 a 18 marca, powódź rozprzestrzeniła się na terytorium Bukama w prowincji Górne Lomami, niszcząc tysiące domów i pól uprawnych. Kataklizmem dotkniętych zostało ponad 73 000 mieszkańców prowincji, w tym 30 000 osób straciło dach nad głową. Te same deszcze przyniosły drugi epizod powodzi w prowincji Maniema. Dotkniętych było ponad 4000 ludzi. Żywioł zniszczył 65 ujęć wody.

16-17 kwietnia ulewne deszcze wystąpiły nad prowincją Kiwu Południowe, w mieście Uvira i okolicach. Według doniesień misji stabilizacyjnej ONZ MONUSCO, zginęło tam 36 osób a ponad 40 zostało rannych. Około 15 000 domów zostało zniszczonych, zostawiając ok. 78 tys. bez schronienia. Uszkodzonych lub zniszczonych zostało 7 mostów, wiele dróg i ujęć wody.

Sytuacja w prowincjach Według danych Biura ds. Koordynacji Pomocy Humanitarnej ONZ w połowie grudnia 2019 liczba poszkodowanych w poszczególnych prowincjach wynosiła: Ubangi Północne: 146 005 Ubangi Południowe: 108 609 Tshopo: 73 317 Mongala: 70 308 Dolne Uele: 66 908 Maniema: 24 325 – szczególnie miasto Kindu, terytoria Kailo, Punia, Kasongo. Kinszasa: 18 840 Górne Uele: 14 145 Kasai: 8 700 Południowe Kiwu: 1 884 Kasai Środkowe: 628

W Ubangi Południowym uszkodzonych lub zniszczonych zostało 12 8000 domów, 12 szkół, 21 mostów, i 48 budynków użyteczności publicznej. W Zongo 1 osoba zginęła a 36 800 zostało bez dachy nad głową. Na koniec listopada liczbę poszkodowanych w prowincji szacowano na ponad 235 000. W sąsiednim Ubangi Północnym, na 180 000, i 10 ofiar śmiertelnych.

W prowincji Górne Uele dotkniętych zostało ponad 10 000 ludzi (październik 2019).

W okolicach miasta Isangi (prowincja Ituri) zalanych zostało 45 wiosek, zmuszając do ucieczki 18 000 osób. W grudniu osuwisko błotne w prowincji Ituri zalało kopalnię, zabijając 24 osoby.

W prowincji Tshopo zatopionych lub zniszczonych zostało co najmniej 64 szkoły. Zniszczony został most między Lemba a Ngaba. Zginęło co najmniej 15 osób.

W Boma, gdzie 26 grudnia 2019 z brzegów wystąpiła rzeka Kalamu (2 m ponad normalny stan), zginęło co najmniej 50 osób. Niektóre z ofiar znaleziono w sąsiedniej Angoli.

Pozostałe kraje W Nigerii powódź wystąpiła na przełomie października i listopada 2019, w stanie Borno, przy granicy z Kongiem, gdzie z brzegów wystąpiła rzeka Kaalia. Zginęły co najmniej 34 osoby, a ponad 101 tys. było poszkodowanych.

Powodziami została również dotknięta Republika Środkowoafrykańska, w tym stolica Bangi. W połowie listopada 2019 Norwegian Refugee Council donosiła o zniszczeniu ponad 10 000 domów i 60 000 osobach dotkniętych żywiołem. W Bangi wiele części miasta było dostępnych wyłącznie za pomocą łodzi.

W Somalii powódź nastąpiło wraz z wrześniowymi deszczami, podobnie jak w Kongo i DRK. Część z opadów spadła w górach Etiopii, ale spłynęła na terytorium Etiopii. Z brzegów wystąpiły rzeki Shabelle i Dżuba. Do 31 października ponad 270 000 osób musiało opuścić swoje domy, w tym 230 tys. mieszkańców dystryktu Belet Weyne. Zginęło co najmniej 11 osób. 4 listopada 2019 rzeka Shabelle w Bulo Burti osiągnęła swój rekordowy stan.

W Sudanie Południowym powodzie mogły dotknąć od 500 tysięcy do nawet 1 miliona osób. Najgorsza sytuacja była w Maban i Torit. Zniszczonych zostało co najmniej kilka tysięcy domów. Podobnie jak w przypadku Somalii, duża ilość opadów spłynęła z górskich terenów Etiopii.

W Tanzanii w rzekach utonęło 10 osób. W Kenii największe szkody żywioł wyrządził w regionie Pokot. w Tapach i Parua (Pokot Południowe) zginęło 12 osób. W Tamkal (Pokot Środkowe) zginęło 17 osób.

W Ugandzie powodzie wystąpiły 3 grudnia 2019, w dystryktach Bududa i Sironko. Dotknęły one ponad 80 000 osób. Co najmniej 7 osób zginęło.

Przypisy

Kategoria:2019 w Afryce Kategoria:2020 w Afryce Afryka Środkowa i Wschodnia 2019