Pictura: An Adventure in Art (tytuł alt. Pictura) – amerykański film dokumentalny z 1951, składający się z sześciu podzielonych segmentów, które zostały wyreżyserowane przez siedmiu różnych filmowców. W roli narratorów wystąpili hollywoodzcy aktorzy: Vincent Price, Gregory Peck, Harry Marble, Lilli Palmer, Martin Gabel i Henry Fonda.

W 1952 Alain Resnais, reżyser jednego z segmentów (nr. 5), otrzymał specjalną nagrodę podczas 9. gali wręczenia Złotych Globów.

Fabuła mały|left|Vincent Price, narrator segmentu nr. 1 i przewodnik grupy studentów Na terenie amerykańskiego uniwersytetu aktor i kolekcjoner sztuki Vincent Price przewodzi grupie studentów, chcąc ich wprowadzić w „niesamowitą i ciekawą podróż do świata sztuki” na przykładzie sześciu znanych artystów od XV wieku po współczesność. Kiedy studenci patrzą na XV-wieczny obraz Ogród rozkoszy ziemskich autorstwa niderlandzkiego artysty Hieronima Boscha, Price opisuje dzieło malarza, czytając fragmenty z Księgi Rodzaju, które dotyczą wydalenia Adama i Ewy z Edenu po zerwaniu przez kobietę zakazanego owocu. W następnej kolejności amerykański aktor zapoznaje studentów z twórczością XV-wiecznego włoskiego malarza, jednego z mistrzów szkoły weneckiej – Vittore Carpaccio. Narracja ekranowa aktora Gregory’ego Pecka bada historię jednego z obrazów wchodzących w skład serii dużych malowideł ściennych na płótnie o nazwie Legenda o świętej Urszuli.

Kolejnym punktem dyskusji w filmie jest zwrócenie uwagi Price’a na XVIII wiek, kiedy to sztuka bardziej skupiała się na codziennym życiu człowieka. Zapoznaje on studentów z twórczością hiszpańskiego malarza Francisco Goi. Przy akompaniamencie wirtuoza gitary Andrésa Segovi, narrator Harry Marble opowiada o umiejętnościach matadora podczas walki byków, a publiczność ogląda obraz Goi zainspirowany okupacją Madrytu przez wojska Napoleona w 1808. Następnym tematem dyskusji Price’a jest francuski malarz Henri de Toulouse-Lautrec. Narracja ekranowa aktorki Lilli Palmer opisuje zainteresowanie Lautreca spokojną stroną paryskiego nocnego życia w latach 90. XIX wieku, związanego z portretami ludzi z klasy robotniczej, w których delikatnie przedstawia się zarówno morderczą pracę, jak i beztroską naturę klasy robotniczej.

W przedostatnim segmencie Price przedstawia sylwetkę Paula Gauguina, francuskiego malarza i ówczesnego mieszkańca Paryża, którego dzieła spotkały się z ostrą krytyką. Korzystając z fragmentów dzienników oraz listów autorstwa Gauguina, narrator Martin Gabel opisuje nędzę malarza wśród francuskiej publiczności i jego ostatnią przeprowadzkę na Tahiti, gdzie stworzył portrety rodzimych kobiet, które w późniejszych latach uczyniły go sławnym. Ostatnim punktem dyskusji jest postać amerykańskiego malarza Granta Wooda, samouka ze stanu Iowa. Narracja ekranowa w wykonaniu aktora Henry’ego Fondy omawia historie kilku najsłynniejszych obrazów artysty, w tym John B. Turner, Pioneer, portret przedsiębiorcy z środkowego zachodu; Woman with Plants, studium jego matki; oraz najbardziej rozpoznawalny w jego dorobku American Gothic (1930), w którym siostra i dentysta Wooda byli modelami dla hodowców kukurydzy.

Obsada Opracowano na podstawie materiału źródłowego: Vincent Price – segment Hieronim Bosch (narrator), przewodnik grupy studentów (reż. E.A. Dupont) Gregory Peck – segment Vittore Carpaccio (narrator) Harry Marble – segment Francisco Goya (narrator) Lilli Palmer – segment Henri de Toulouse-Lautrec (narrator) Martin Gabel – segment Paul Gauguin (narrator) Henry Fonda – segment Grant Wood (narrator)

Produkcja Realizacja Przed rozpoczęciem procesu produkcji filmu, skonsultowano się z sześćdziesięcioma uznanymi ekspertami w dziedzinie sztuki. Producenci pokryli koszty transportu dzieł sztuki, aby móc je sfotografować specjalnie na potrzeby filmu. Fragmenty Pictura: An Adventure in Art realizowano w muzeach na terenie Francji, Hiszpanii, Włoch i Stanów Zjednoczonych. Sekwencję oszacowania klas poszczególnych dzieł sztuki nagrano na kampusie UCLA w zachodniej dzielnicy Los Angeles – Westwood. Okres zdjęciowy zakończył się pod koniec października 1951. mały|Gregory Peck – narrator segmentu nr. 2 mały|Lilli Palmer – narrator segmentu nr. 4 mały|Henry Fonda – narrator segmentu nr. 6 Lista segmentów Opracowano na podstawie materiału źródłowego:

Segment 1: The Lost Paradise autorstwa Hieronima Boscha (ok. 1450–1516) Badania i historia: Luciano Emmer, Enrico Gras Producent: Luciano Emmer Reżyser: Luciano Emmer Komentarz: Biblia króla Jakuba Muzyka: Roman Vlad w wykonaniu Orchestra dell’Accademia Nazionale di Santa Cecilia Narrator: Vincent Price

Segment 2: Legenda o świętej Urszuli autorstwa Vittore Carpaccio (ok. 1465–1526) Reżyser: Luciano Emmer Współproducent: Sergio Amidei Specjalne zdjęcia i efekty: Mario Bava Scenariusz: Richard Nickson Muzyka: Roman Vlad w wykonaniu Orchestra dell’Accademia Nazionale di Santa Cecilia Narrator: Gregory Peck

Segment 3: Francisco Goya (1746–1828) Producent: Luciano Emmer Reżyser: Lauro Venturi Scenariusz: Harry Marble Muzyka: Isaac Albéniz; akompaniament: Andrés Segovia (gitara) Narrator: Harry Marble

Segment 4: Henri de Toulouse-Lautrec (1863–1901) Reżyserzy: Robert Hessens, Olga Lipska Producent: Pierre Braunberger Scenariusz: Herman Starr Muzyka: Guy Bernard Narrator: Lilli Palmer

Segment 5: Paul Gauguin (1848–1903) Reżyser: Alain Resnais Producent: Pierre Braunberger Badania: Gaston Diehl Muzyka: Darius Milhaud Narrator: Martin Gabel

Segment 6: Grant Wood (1892–1942) Reżyser: Marc Sorkin Producent: Leonid Kipnis Badania: Jules Schwerin Operator: John Lewis Muzyka: Lan Adomian Narrator: Henry Fonda

Odbiór Premiera kinowa i recenzje Według artykułu zamieszczonego na łamach „Los Angeles Timesa” z dnia 16 grudnia 1951, głównym sponsorem premiery filmu, która miała miejsce w Esquire Theatre w Los Angeles 21 grudnia 1951, było miejscowe Los Angeles County Museum of Art. 8 lutego 1952 Pictura: An Adventure in Art zadebiutowała w kinach w San Francisco, a 7 kwietnia w Nowym Jorku.

Jak zauważył jeden z dziennikarzy „The New York Timesa”, ponieważ film dokumentalny Pictura: An Adventure in Art nagrano w czerni i bieli, brakowało „estetycznego wykończenia” niezbędnego do oglądania kolorowych obrazów.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Amerykańskie filmy dokumentalne Kategoria:Amerykańskie filmy czarno-białe Kategoria:Amerykańskie filmy nowelowe Kategoria:Amerykańskie filmy z 1951 roku Kategoria:Filmy kręcone w Los Angeles Kategoria:Filmy w reżyserii Alaina Resnais’go