Aleksander Prugar (ur. 16 grudnia 1984 w Gliwicach) – polski przedsiębiorca, designer oraz fotograf. Właściciel studia projektowego MI POLIN. Prezes Zarządu Mi Polin / Z Polski Fundacja. Ekspert biznesowy w Fundacji Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych. Kolekcjoner polskiego szkła artystycznego.

Działalność artystyczna Fotografia Karierę jako fotograf rozpoczął w Gazecie Wyborczej Katowice. Zajmował się głównie fotografią śląskiego krajobrazu przemysłowego. Następnie zatrudniony w centrali Gazety Wyborczej w Warszawie gdzie realizował zadania redakcyjne dla Gazety Stołecznej, Wysokich Obcasów oraz Dużego Formatu. Specjalizował się w dokumencie subiektywnym. W 2008 przez kuratorów oraz krytyków związanych z Miesiącem Fotografii zaliczony do 100 najlepszych polskich fotografów działających w latach 2000–2010 w programie Aktualizacja. Przegląd nowej fotografii polskiej. W okresie 2006–2009 jego prace były reprezentowane przez Agence VU z Francji. Były członek Związku Polskich Artystów Fotografików.

Autor reportaży:

Piosenka o Hałdzie: cykl zdjęć opowiadający o zbieraczach węgla na śląskich hałdach oraz wartości przyjaźni; Święty Beton, dokument subiektywny interpretujący znaczenia religijne oraz ukazujący pracę zakładu produkującego figury świętych w Piekarach Śląskich; Reklamiasto, esej ukazujący Warszawę zasłoniętą przez reklamy wielkoformatowe; Śląskie Wdowy, portret środowiska wdów po górnikach, którzy zginęli w wyniku katastrof górniczych; Śląski Spacer, seria impresji fotograficznych; Dwa Światy, seria portretów górników tuż po zakończonej pracy przy wydobyciu węgla; Zielony Śląsk, projekt ukazujący zmiany przyrodnicze w postprzemysłowym śląskim krajobrazie; zrealizowany w ramach stypendium Marszałka Województwa Śląskiego.

Film Debiut reżyserski na festiwalu Młodzi i Film w Koszalinie filmem komediowym 12 metrów 45 centymetrów opowiadającym o przyczynach i kulisach powstania największego pomnika Jana Pawła 2 na świecie oraz jego twórcach. Jako operator debiutował dokumentem Saszka, Saszka poświęconym historii relacji młodego chłopaka z matką. Film otrzymał nagrodę specjalną London Film Academy podczas festiwalu T-Mobile Nowe Horyzonty (2012) oraz nagrodę za zdjęcia VGIK Summer FilmSchool w Kazaniu (2011). Design Współtwórca serii „Mezuza z tego domu”, której celem jest odlewanie w brązie śladów po mezuzach. Jeden z obiektów z tej serii został pokazany na wystawie Po drugiej stronie rzeczy. Polski dizajn po roku 1989 będącej podsumowaniem najciekawszych osiągnięć w polskim designie po 1989 roku.

Współtwórca Tangible Mezuzah (Namacalna mezuza), w której słowo Szaddaj – jedno z imion Boga – zapisano hebrajskim alfabetem Braille'a. W 2018 mezuza została dołączona do kolekcji stałej Jewish Musem w Nowym Jorku jako pierwszy tego typu obiekt wykonany w Polsce po wojnie.

Kariera zawodowa Założyciel oraz współwłaściciel studia projektowego MI POLIN – pierwszego w Polsce studia zajmującego się projektowaniem, produkcją oraz eksportem współczesnych judaików. W MI POLIN odpowiada za rozwój produktu oraz planowanie strategiczne. Ekspert biznesowy w Fundacji Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych, zajmuje się usprawnianiem procesów zarządczych, rozwiązywaniem konfliktów oraz poprawą wyników operacyjnych w podmiotach ekonomii społecznej oraz NGO. Współtwórca akcji społecznej „Jeden za Wszystkich” przeciwdziałającej negatywnym skutkom społecznym wywołanym przez pandemię COVID-19. Pomysłodawca i współtwórca projektu „Design for Bantayan”, który powstał 3 tygodnie po tajfunie Haiyan. Tajfun zniszczył 95% miejsc pracy na wyspie. Celem DfB było stworzenie kolekcji biżuterii wykonanej z dostępnych materiałów takich jak drzewo kokosowe oraz nauczenie lokalnych wytwórców produkcji i sprzedaży gwarantującej dochód mieszkańcom zniszczonej wyspy.

Wystawy Lista najważniejszych wystaw i spotkań autorskich:

Tychy Press Photo, Międzynarodowy Festiwal Fotografii w Rybniku, spotkanie autorskie (2008);

Muzeum Sztuki w Łodzi / Łódź; wystawa grupowa pt: Piękni zawsze, żyjemy dzisiaj; cykl pt: Plac Zabaw (2009); Miesiąc Fotografii w Krakowie / Kraków. Wystawy indywidualne oraz zbiorowe w czasie trwania Festiwalu w Programie Głównym oraz sekcji OFF. W trakcie Festiwalu zaprezentowano serię zdjęć pt: Fotografie Ojca. Na serię złożyły się zdjęcia ojca wykonane w latach 50.; Festiwal InSpiracje / Szczecin. Reklamiasto (2008); Miesiąc Fotografii w Krakowie / Kraków. W 2009 roku przez dyrekcję, kuratorów oraz krytyków fotografii związanych z Festiwalem uwzględniony na liście 100 najważniejszych polskich fotografów działających w latach 2000 do 2010; Galeria BB / Bielsko-Biała. Wystawa indywidualna oraz spotkanie autorskie (2009); Perpignan Visa Pour l’image Festival / Perpignan / Slideshow prac fotograficznych (2009); Narodowa Galeria Sztuki Zachęta / Warszawa. Udział w zbiorowej wystawie podsumowującej dwudziestoletni dorobek fotograficzny Gazety Wyborczej (2009); Europejskie Muzeum Górnictwa / Francja. Wystawa zbiorowa poruszająca problematykę współczesnego górnictwa (2011); Związek Polskich Artystów Fotografików / Katowice. Wystawy zbiorowe i spotkania autorskie (2010–2012); Galeria Warsztat / Warszawa. Wystawa podsumowująca realizację projektu fotograficznego dla Fundacji Inicjatyw Społeczno Ekonomicznych (2012); Zabytkowa Kopalnia Węgla Kamiennego Guido / Zabrze. Podziemna wystawa zdjęć o tematyce górniczej. Zakup prac do kolekcji Muzeum (2013); Muzeum Etnograficzne / Warszawa. Spotkanie autorskie oraz prezentacja założeń projektu oraz gotowych produktów z serii Design for Bantayan (2014); Ambasada Filipin w Warszawie. Spotkanie z ambasadorem Filipin w RP oraz prezentacja założeń projektu oraz gotowych produktów z serii Design for Bantayan (2014); Pennisula Jewish Community Center / Foster City / Kalifornia. Przekrojowa wystawa prac MI POLIN (2014); Osher Marin Jewish Community Center / San Rafael. Kalifornia. Przekrojowa wystawa prac MI POLIN (2015); Żydowski Instytut Historyczny / Warszawa. Pierwsza wystawa projektu Mezuza z Tego Domu (2016); Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie / Warszawa. Podczas wystawy zbiorowej z okazji 40-lecia wydziału wzornictwa (2017); Muzeum Narodowe w Krakowie / Kraków. Udział w zbiorowej wystawie „Po drugiej stronie rzeczy. Polski dizajn po roku 1989” (2018); Galeria BWA Bielsko-Biała / Bielsko-Biała. Udział w wystanie „Korzenie”, poruszającej tematykę pochodzenia, tożsamości oraz identyfikacji osobiste (2019); JCC Miles Nadal / Toronto. Wystawa obiektów z serii „Mezuza z tego domu” (2019); Fentster Gallery / Toronto. Instalacja site-specific poświęcona rzece Wiśle (2019).

PRACE W ZBIORACH

Parlament Europejski, seria zdjęć ze Śląska; Europejskie Muzeum Górnictwa, seria zdjęć ze Śląska; Muzeum Śląskie, seria zdjęć o górnikach; Zabytkowa Kopalnia Węgla Kamiennego Guido w Zabrzu, seria zdjęć ze Śląska; The Jewish Musem in New York, TANGIBLE MEZUZAH; Muzeum Etnograficzne w Warszawie, prace MI POLIN z ceramiki i z brązu; Congregation Beit Simchat Torah w Nowym Jorku, kolekcja mezuz z brązu; Jewish Museum Vienna, kolekcja ceramiki.

Wybrane nagrody oraz osiągnięcia Finalista i laureat ogólnopolskich zawodowych konkursów fotograficznych: Grand Press Photo, BZ WBK, Press Photo Contest, Śląska Fotografia Prasowa (2006–2010). Inne nagrody i wyróżnienia Stypendium Artystyczne Marszałka Województwa Śląskiego w dziedzinie kultury. Dwukrotnie otrzymane stypendium na realizację projektu ZIELONY ŚLĄSK. Nagroda Gazety Wyborczej dla najlepszego fotoreportażu przyznanego za esej Święty Beton (2010). Główna Nagroda za zdjęcia oraz Nagroda Publiczności za zdjęcia do filmu dokumentalnego Saszka, Saszka podczas VGIK Summer Film School w Kazaniu (2011). Nagroda specjalna London Film Academy podczas T-mobile New Horizons we Wrocławiu dla filmu Saszka, Saszka (2012). Nagroda Główna podczas Ogólnopolskiego Festiwalu Filmów Amatorskich i Niezależnych Offeliada za dokument 12 metrów 45 centymetrów (2014). Solanin Film Festiwal, nagroda w kategorii Kino Lubuskie dla filmu 12 metrów 45 centymetrów (2014) Nominacja w kategorii najlepszy krótkometrażowy film dokumentalny w ramach konkursu Nagrody Polskiego Kina Niezależnego im. Jana Machulskiego dla filmu 12 metrów 45 centymetrów (2015) Grant Stowarzyszenia Żydowskiego Instytutu Historycznego przyznany na realizację publikacji poświęconej śladom po mezuzach. Grant Miasta Stołecznego Warszawy na organizację FESTIWALU MEZUZA 2019.

Działalność edukacyjna Prowadzi warsztaty, wykłady i spacery edukacyjne poświęcone kulturze i tradycji żydowskiej, żydowskiej przeszłości warszawy i lokalnych, przedwojennych wspólnot.

Najważniejsze zrealizowane zadania edukacyjne

Taube Foundation for Jewish Life in Poland, Warszawa. Spotkania autorskie oraz oprowadzanie grup turystycznych po żydowskiej Warszawie szlakiem śladów po mezuzach (2014–2019). Ambasada Filipin, Warszawa. Spotkanie z JE Ambasadorem Filipin oraz społecznością filipińską zamieszkałą w Warszawie. Podczas spotkania zaprezentowano założenia projektu Design for Bantayan wraz z gotowymi produktami (2014). Public Library of San Francisco, Kalifornia. Spotkanie autorskie poświęcone poszukiwaniom śladów po mezuzach ze społecznością żydowską polskiego pochodzenia (2014). Festiwal Kultury Żydowskiej w Krakowie. Prowadzenie warsztatów z designu o tematyce żydowskiej. Realizacja autorskich instalacji artystycznych w przestrzeni miejskiej TREE OF LIGHT oraz KVITLECH BOX. JCC Kraków oraz JCC Warszawa. Spotkania autorskie i wykłady na temat problematyki śladów po mezuzach dla zagranicznych i polskich grup młodzieżowych i dorosłych (2015–2017). Muzeum Żydów Mazowieckich, Płock. Wykład o śladach po mezuzach oraz warsztaty designu na temat święta Purim oraz przedmiotu mezuza (2016–2017). Pierwsze Liceum w Sokołowie Podlaskim. Lekcja przedsiębiorczości oraz wykład o sztuce żydowskiej (2016). Workmen Circle New York, Warszawa. Spotkanie autorskie w formule Q/A dla zarządu amerykańskiej fundacji działającej na rzecz sprawiedliwości i równości społecznej (2018). National Museum of American Jewish History, Philadelphia. Wykład o śladach po mezuzach (2018). Congregation Beit Simchat Torah, NYC. Spotkanie w formule Q/A z członkami największej na świecie synagogi LGBT na temat śladów po mezuzach (2018). Toronto Reference Library. Wykład o śladach po mezuzach (2019). Kolekcja polskiego szkła Kolekcjoner polskiego szklanego designu z lat 60. – 80., ze szczególnym uwzględnieniem dorobku Jana Sylwestra Drosta oraz Eryki Trzewik-Drost a wyprodukowanego przez Hutę Szkła Gospodarczego „Ząbkowice”. Odkrywca nieznanej pracy Jana Sylwestra Drosta Pion / Lot osobiście zidentyfikowanej przez artystę:

W 1975 r. HSG "Ząbkowice" zainstalowała nową frezarko-kopiarkę, którą wykonano eksperymentalną formę metalową tego świecznika. Uformowane próbnie ręcznym prasowaniem świeczniki przeznaczono jako egzemplarze reklamowe. Świecznik wykonany został w krótkiej serii, około 150 sztuk.

Obecnie Aleksander Prugar realizuje antologię polskiego szklanego designu o roboczej nazwie Szkło Polskie dzięki środkom uzyskanym ze stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na upowszechnianie polskiej kultury w internecie.

Rodzina Syn Andrzeja Prugara, reżysera dźwięku do filmów Andrzeja Wajdy, Lecha Majewskiego oraz realizatora nagrań muzycznych Paktofoniki, Dżemu, Zbigniewa Wodeckiego, Józefa Skrzeka, Jerzego Miliana, Ankh, Kalibru 44 i innych. Syn Danieli Prugar, przedsiębiorcy i byłej pilot szybowcowej. Wnuk Eryka Prugara, profesora Politechniki Gliwickiej, prodziekana Wydziału Mechaniczno-Energetycznego PG, autora 4 wynalazków.

Edukacja Górnośląska Szkoła Handlowa w Katowicach, socjologia, specjalność dziennikarstwo (2006) Uniwersytet Warszawski, dziennikarstwo i komunikacja społeczna (2011) Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. L.Schillera w Łodzi, wydział operatorski (2015) Szkoła Główna Handlowa, Studia Menedżerskie