Wanda Szuman (ur. 3 kwietnia 1890 w Toruniu, zm. 1 grudnia 1994 tamże) – polska działaczka społeczna, pedagog, pionierka pedagogiki specjalnej, Honorowa Obywatelka Miasta Torunia.
Życiorys Była córką lekarza i działacza społecznego Leona i Eugenii z Gumpertów (zm. 1895), siostrą m.in. Stefana, wieloletniego profesora pedagogiki Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Henryka, księdza, rozstrzelanego przez Niemców w Fordonie 2 października 1939 roku. Uczyła się w szkołach średnich w Toruniu, Krakowie i Lwowie. W 1911 roku ukończyła seminarium nauczycielskie. Przed I wojną światową zaangażowała się w pracę pedagogiczną. Uczestniczyła m.in. w tajnym nauczaniu na Pomorzu. Od 1916 roku działała w Komitecie Niesienia Pomocy Ofiarom Wojny w Królestwie Polskim.
W okresie międzywojennym zajmowała się działalnością naukową. W latach 1921–1923 studiowała w Państwowym Instytucie Pedagogicznym w Warszawie. W latach 1933–1936 była konsultantką Wojewódzkiego Komitetu Opieki nad Dzieckiem w Poznaniu. W tym samym czasie do 1939 roku kierowała Katolickim Seminarium dla Wychowawczyń Przedszkoli w Poznaniu.
W czasie II wojny światowej ponownie uczestniczyła w tajnym nauczaniu, działała jednocześnie w Polskim Komitecie Opiekuńczym, zajmując się pomocą dla rodzin więźniów oraz dla osób wysiedlonych po powstaniu warszawskim. Po wojnie kontynuowała pracę pedagogiczną w Toruniu, w Liceum dla Wychowawczyń Przedszkoli (do 1949 roku) oraz w Pogotowiu Opiekuńczym (w latach 1949–1952). Na emeryturę przeszła w 1952, nie porzucając jednak pracy naukowej. Badała mowę dzieci w żłobkach i w rodzinach zastępczych, zdolności do rysunku dzieci niewidomych.
W 1960 roku utworzyła w Toruniu Oddział do Walki z Kalectwem.
W lutym 1992 Rada Miasta Torunia nadała jej tytuł „Honorowego Obywatela Miasta Torunia”.
Mieszkała przy ul. Szumana 2. Zmarła 1 grudnia 1994 roku. Została pochowana na cmentarzu św. Jerzego w Toruniu.
Ordery i odznaczenia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2 maja 1923) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1975) Złoty Krzyż Zasługi (24 maja 1937) Medal Papieski Pro Ecclesia et Pontifice (1986) Order Uśmiechu (20 czerwca 1986) Odznaka Honorowa Polskiego Czerwonego Krzyża (1969) Medal Polskiego Czerwonego Krzyża (1979) Odznaka „Za Zasługi dla Województwa Toruńskiego” (1985) Odznaka „Zasłużony dla Torunia” (1983) Odznaka Związku Nauczycielstwa Polskiego „Za Tajne Nauczanie” (1985) Złota Odznaka Polskiego Towarzystwa Walki z Kalectwem (1971) Odznaka Honorowa Polskiego Związku Niewidomych (1966) Odznaka „Zasłużony dla Polskiego Towarzystwa Psychologicznego” (1980) Srebrny Medal 100-lecia Towarzystwa Naukowego w Toruniu (1975) Medal Prezydenta Torunia 750-lecia Miasta Torunia (1983) Medal Towarzystwa Miłośników Torunia z okazji 750-lecia Miasta Torunia (1983) Medal Złote Astrolabium – Nr 1 (27 lutego 1980) Odznaka „Bóg zapłać” nadana przez miesięcznik „Powściągliwość i Praca” (3 kwietnia 1988)
Upamiętnienie Imię Wandy Szuman nosi kilka toruńskich placówek pedagogicznych - Szkoła Podstawowa nr 16, Przedszkole Miejskie nr 1 (od 2000 roku), VII Liceum Ogólnokształcące, a także organizacje społeczne (Katolickie Stowarzyszenie Osób Niepełnosprawnych Diecezji Toruńskiej oraz Stowarzyszenie Rodziców i Przyjaciół Dzieci Niewidomych i Słabowidzących). 1 grudnia 2000 roku w dawnym domu Rodziny Szumanów przy ul. Szumana 2 w Toruniu odsłonięto tablicę pamiątkową.
Przypisy „za zasługi na polu pracy społecznej”.
Bibliografia
Kategoria:Honorowi obywatele Torunia Kategoria:Ludzie urodzeni w Toruniu Kategoria:Ludzie związani z oświatą II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową Polskiego Czerwonego Krzyża III stopnia Kategoria:Odznaczeni Orderem Uśmiechu Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Pochowani na Cmentarzu św. Jerzego w Toruniu Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Pro Ecclesia et Pontifice Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Polscy stulatkowie Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Zmarli w 1994