Skala góralska – skala muzyczna charakterystyczna dla regionów górskich. Występuje również pod innymi nazwami (wałaska, słowiańska, podhalańska, pasterska, Alphornleiter, trombitowa).
Na ogół definiowana jako siedmiostopniowa skala muzyczna (chociaż pojawiały się definicje skali góralskiej jako ośmiostopniowej) z półtonami między stopniami IV-V i VI-VII.
Odległości między poszczególnymi stopniami są następujące: StopnieOdległośćI-IIsekunda wielkaII-IIIsekunda wielkaIII-IVsekunda wielkaIV-Vsekunda małaV-VIsekunda wielkaVI-VIIsekunda małaVII-VIIIsekunda wielka
Pochodzenie skali W literaturze często zwraca się uwagę na związek między skalą góralską a naturalną skalą akustyczną aerofonów prostych (kwarta zwiększona), co nie wyklucza oddziaływania również innych czynników dedydujących o ostatecznym kształcie skali lub jej utrwaleniu w ludowej praktyce muzycznej.
Znaczenie muzyczne Na tej skali oparta duża część muzyki góralskiej (konkretnie podhalańskiej). Są to jednak najstarsze „nuty” (pieśni), późniejsze były tworzone głównie na bazie skali molowo-durowej. „Nuty” oparte na skali góralskiej to przede wszystkim te, które grywał (ale prawdopodobnie przekazał, nie skomponował) Jan Krzeptowski „Sabała”.
Do kompozytorów wykorzystujących skalę góralską należał przede wszystkim Karol Szymanowski, twórca baletu Harnasie.
Przypisy
Goralska skala