thumb|300px|right|Dęby z Ivenack są najstarszym niemieckim narodowym pomnikiem przyrody. thumb|300px|right|Kamienie z Bruchhausen są okazałą formacją skalną na północy kraju. thumb|300px|right|Przełom Dunaju między Weltenburgiem a Kelheim należy do większych atrakcji turystycznych Bawarii.
Narodowy pomnik przyrody () – jest najmłodszą formą ochrony przyrody wprowadzoną do niemieckiego prawodawstwa, wpisaną do ustawy o ochronie przyrody 1 marca 2010 r.
Narodowy pomnik przyrody powołuje się dla ochrony pojedynczego tworu przyrodniczego ze względu na jego wyróżniający się charakter z przyczyn naukowych, przyrodniczych, kulturowo-historycznych bądź krajoznawczych. Są one podobną formą ochronną do zwykłych pomników przyrody (niem. Naturdenkmal). W języku niemieckim używa się do obu form różnych słów: Monument i Denkmal. Znaczenie ich jest zbliżone, ogólnie jednak Monument oznacza duży Denkmal, co odbija się w nieco różnym rozumieniu obu form ochronnych.
Podstawową różnicą jest to, że w niemieckim prawodawstwie pomnik przyrody nie może być większy niż 5 ha, natomiast za narodowy pomnik przyrody można uznać jakikolwiek pojedynczy twór przyrody, bez względu na rozmiarBundestagsdrucksache 16/13430. S. 22. Drugą zasadniczą różnicą jest to, że narodowy pomnik przyrody musi mieć więcej niż jedną wyróżniającą cechę. Po trzecie narodowy pomnik przyrody jest formą ochronną na poziomie federalnym, i charakteryzuje się podobnym prestiżem jak parki narodowe. W przeciwieństwie do nich, do powołania narodowego pomniku przyrody wymagana jest zgoda federalnego ministra odpowiedzialnego za ochronę przyrody.
Celem powołania nowej formy było rozpoznanie ochrony na poziomie federalnym wyjątkowych miejsc przyrodniczych o małym obszarze, które z różnych przyczyn (przede wszystkim rozmiaru) nie mogły dotąd osiągnąć takiego statusu.
Lista Dotychczas powołano następujące pomniki przyrody: Dęby z Ivenack (Ivenacker Eichen, Meklemburgia-Pomorze Przednie, 75 ha, wpisane na listę w sierpniu 2016 r.) Kamienie z Bruchhausen (Bruchhauser Steine, Nadrenia Północna-Westfalia, 24 ha, 19 kwietnia 2017 r.) Zielona Granica Turyngii (Grünes Band Thüringen, Turyngia, 6500 ha, 9 listopada 2018 r.) Jaskina Kluter (Kluterthöhlensystem, Nadrenia Północna-Westfalia, 30 ha, 2 kwietnia 2019 r.) Zielona Granica Saksonii-Anhalt - od pasa śmierci do linii życia (Grünes Band Sachsen-Anhalt - Vom Todesstreifen zur Lebenslinie, Saksonia-Anhalt, 4754 ha, 28 października 2019 r.) Przełom Dunaju koło Weltenburga (Weltenburger Enge, Bawaria, 197 ha, 13 lutego 2020 r.)
Zobacz też Ochrona przyrody w Niemczech Lista parków narodowych w Niemczech Parki krajobrazowe w Niemczech
Przypisy
Linki zewnętrzne Strona Urzędu Federalnego Ochrony Przyrody poświęcona narodowym pomnikom przyrody
Kategoria:Ochrona przyrody w Niemczech Kategoria:Pomniki przyrody