DźwigniceJeszcze w latach 50. funkcjonował termin „dźwigi”. – grupa urządzeń dźwigowo-transportowych, służących do przemieszczania pionowego i poziomego ładunków, zwierząt i ludzi na niewielkie odległości, w ruchu przerywanym. Dźwignice stanowią liczną grupę środków transportu bliskiego, a ich eksploatacja wymaga odpowiednich kwalifikacji.
Dźwignice są urządzeniami, które eliminują lub zmniejszają wysiłek fizyczny człowieka przy podnoszeniu oraz przenoszeniu przedmiotów w żądane miejsce korzystając z praw fizyki. Do najprostszych z nich należy dźwignia prosta, żuraw i kołowrót studzienny. Żuraw studzienny swoją sylwetką przypomina żurawie budowlane, bez których trudno sobie dzisiaj wyobrazić jakąkolwiek budowę.
Podział dźwignic thumb|Suwnica portowa w Szwecji thumb|Dźwignice w Gdańsku thumb|Żuraw wieżowy W klasycznej literaturzePiątkiewicz, Sobolski – „Dźwignice i przenośniki” na temat dźwignic wyróżnia się termin dźwignicy prostej (zbudowanej z jednej podstawowej części składowej) oraz dźwignicy złożonej (zbudowanej z kilku takich części). Jako podstawowe części składowe określane jako dźwignice proste wyróżnia się: dźwigniki cięgniki wózki suwnice wspornice żurawie.
W przypadku dźwignic złożonych (najczęściej są to duże urządzenia przeładunkowe stosowane w portach) spotyka się rozwiązania: dźwignice suwnicowo-wspornicowe dźwignica typu suwnica + wspornica mostowiec dźwignice suwnicowo-żurawiane dźwignica typu suwnica + żuraw dźwignica typu suwnica + wózek + żuraw żuraw wielokrotny
Niezależnie od tego można jeszcze wyróżnić inne elementy obce stanowiące wyposażenie dźwignic: torowiska, mosty, wieże, słupy, pływaki, samochody itp.
Według terminologii obecne przyjętej w Polskich NormachPN-M-45000:1996 Dźwignice – Podział i symbole klasyfikacyjne wyróżnia się następujące grupy dźwignicSprawa dyskusyjna, czy przyjęty podział jest ścisły.: cięgniki suwnice żurawie układnice dźwigniki wyciągi towarowe dźwignice linotorowe
Zasady bezpiecznej eksploatacji Wymagania dla operatorów dźwignic Zgodnie z polskim prawem kandydat na operatora musi spełniać następujące warunki: mieć ukończone 18 lat posiadać aktualne badania od lekarza medycyny pracy stwierdzające dobry stan zdrowia (na poziomie potrzeb tego zawodu) mieć odpowiednie wykształcenie i praktykę
Uprawnienia dla operatorów dźwignic dzielą się na kategorie I, II, III oraz podkategorie oznaczane literami w zależności od grupy dźwignic, do których się odnoszą: W – obsługa cięgników P – podestów ruchomych S – obsługa suwnic U – układnic magazynowych L – dźwignic linotorowych Ż – obsługa żurawi K – urządzeń do przeładunku kontenerów WT – wyciągów towarowych D – dźwigów WJO – wózków jezdniowych podnośnikowych
Zasady konserwacji Osoby zatrudnione przy pracach konserwacyjno-remontowych powinni posiadać teoretyczne i praktyczne wiadomości związane z eksploatacją, bezpieczeństwem i higieną pracy oraz przepisami dozoru technicznego.
Prowadzący prace konserwacyjno-remontowe powinni posiadać: uprawnienia wydane przez Inspektorat Dozoru Technicznego właściwej dla kategorii konserwowanych, przeglądanych lub remontowanych dźwignic zaświadczenie kwalifikacyjne dla osób zatrudnionych przy eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych (E)
Wykaz ważniejszych aktów prawnych dotyczący dźwignic Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (). Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu () tekst jednolity uwzględniający zmiany wprowadzone rozporządzeniem opublikowanym w ), wydane na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy o dozorze technicznym. Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 18 lipca 2001 r. w sprawie trybu sprawdzania kwalifikacji wymaganych przy obsłudze i konserwacji urządzeń technicznych () tekst jednolity uwzględniający zmiany wprowadzone rozporządzeniem opublikowanym w ), wydane na podstawie art. 23 ust. 5 ustawy o dozorze technicznym. Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 15 marca 2001 r. w sprawie wzoru znaku dozoru technicznego (), wydane na podstawie art. 15 ust. 3 ustawy o dozorze technicznym. Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 października 2003 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego w zakresie eksploatacji niektórych urządzeń transportu bliskiego (). Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 8 grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla dźwigów i ich elementów bezpieczeństwa () (wdrożenie dyrektywy 95/16/WE). Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 5 listopada 2008 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zasadniczych wymagań dla dźwigów i ich elementów bezpieczeństwa () (wdrożenie postanowień dyrektywy 2006/42/WE w sprawie maszyn, zmieniającej dyrektywę 95/16/WE).
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Dźwignice