Szarek komośnik (Asproparthenis punctiventris) – gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych.
Taksonomia Gatunek ten dzieli się na trzy podgatunki: A. punctiventris farinosa A. punctiventris nubeculosa A. punctiventris punctiventris
Dawniej zaliczany do rodzaju Bothynoderes.
Zasięg występowania Europa i Azja. W Europie notowany w Austrii, Bułgarii, Czechach, we Francji w Mołdawii, Niemczech, Polsce, płd. europejskiej części Rosji, na Słowacji, Ukrainie, Węgrzech, oraz we Włoszech. Wątpliwe dane pochodzą z Balearów. Oprócz tego występuje we wsch. Palearktyce (aż po Chiny) i na Bliskim Wschodzie.
W Polsce niezbyt pospolity, stwierdzony niedawno, występuje w płd. i płd- wsch. części kraju zwiększając swój zasięg. Lokalnie liczny.
Budowa ciała Imago osiąga 14,5-17 mm długości, larwy dorastają do długości 3 cm. Ryjek dość krótki i szeroki.
Ubarwienie ciała szaro-czarne, pstrokate. Na pokrywach ukośne – mniej lub bardziej widoczne – czarne i pozbawione łuseczek pręgi, zwykle nie dochodzące do szwu.
Biologia i ekologia Tryb życia i biotop Występuje na terenach otwartych, polach, suchych łąkach, nieużytkach, miedzach, terenach ruderalnych, stepach itp. Preferuje gleby suche, o wilgotności nie przekraczającej 20%, głównie gliniaste i lessowe. Imago (po przezimowaniu w glebie na głębokości około 5-15 cm w komorach poczwarkowych), wybudzają się przy temperaturze 7-8° C, jednak w pełni aktywne stają się dopiero przy 18-20° C, co przypada zwykle na kwiecień. Szczyt pojawu przypada na okres od kwietnia do czerwca, jednak aktywne są do jesieni.
Jednym z głównych wrogów naturalnych jest muchówka z rodziny rączycowatych Rondania dimidiata. Jej larwy pasożytują na larwach omawianego gatunku.
Odżywianie Polifag, postacie dorosłe i larwy żerują na: buraku zwyczajnym, komosie, łobodzie, rzadziej zaś na rdeście, szarłacie, sodówce, szpinaku warzywnym, solance kolczystej, mietelniku, portulace i gwiazdnicy. Żeruje zwykle wieczorem i nocą. Imago wygryzają w brzegach liści nieregularne karby. Młodsze larwy zjadają mniejsze korzenie, starsze zaś żerują na grubszych, wygryzają nieregularnie biegnące, rynienkowate chodniki o średnicy 4-6 mm. Liczba żerujących na jednym korzeniu larw może dochodzić nawet do 10–30 sztuk.
Rozród Składanie jaj odbywa się od połowy maja do końca lipca. Jedna samica składa do gleby około 750 sztuk, pojedynczo, do 5 dziennie. Całkowity rozwój od jaja do imago trwa mniej więcej 9-10 tygodni.
Znaczenie dla człowieka Gatunek ten, we wszystkich formach rozwojowych, jest szkodnikiem upraw buraka cukrowego.
Przypisy
Kategoria:Ryjkowcowate Kategoria:Chrząszcze Azji Kategoria:Chrząszcze Europy Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1824 roku