Magical Mystery Tour – tytuł dwóch odrębnych wydawnictw płytowych zespołu The Beatles, jakie ukazały się w 1967 na rynku muzycznym, LP i podwójnej EP-ki; oba wydania zawierały składającą się z sześciu piosenek ścieżkę dźwiękową do filmu telewizyjnego pod tym samym tytułem.
Chronologicznie pierwszy był wydany w USA album, który wypełniły, obok ścieżki dźwiękowej, nagrania singlowe zespołu z 1967. Wersja ta weszła do oficjalnej dyskografii zespołu jako płyta długogrająca i ukazała się również w wersji CD.
8 grudnia 1967 ukazała się na rynku brytyjskim podwójna EP-ka, zawierająca sześć wspomnianych piosenek ze ścieżki dźwiękowej filmu Magical Mystery Tour.
Soundtrack okazał się komercyjnym i artystycznym sukcesem, został nominowany do nagrody Grammy, pomimo że sam film okazał się artystyczną i komercyjną klapą.
Wydanie albumu Magical Mystery Tour stało się jednym z największych komercyjnych sukcesów w historii wytwórni Capitol; w ciągu trzech pierwszych tygodni sprzedaży przyniósł on 8 mln dolarów zysku. Do połowy stycznia 1968 sprzedano 1,75 mln egzemplarzy albumu. 23 grudnia 1967 album zadebiutował na liście Top 200 najlepiej sprzedawanych albumów w USA na miejscu 157 a już 6 stycznia 1968 znalazł się na pozycji 1., którą zajmował przez osiem tygodni.
Historia projektu Magical Mystery Tour Film Magical Mystery Tour
Po albumie Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band, Paul McCartney chciał stworzyć film bazujący na zespole The Beatles i jego muzyce. Film miał być improwizowany: rozmaici „zwykli” ludzie mieli podróżować autobusem i przeżywać bliżej nieokreślone „magiczne” przygody. Film Magical Mystery Tour został nakręcony, a jego ilustrację dźwiękową stanowiło sześć nowych piosenek The Beatles; oczekiwane z nadzieją „magiczne” przygody jednak się nie wydarzyły. Film został wyświetlony przez telewizję BBC w okresie świąt Bożego Narodzenia 1967 i został bezlitośnie potraktowany przez krytykę.
Album i EP-ka Magical Mystery Tour Wykorzystane w filmie piosenki stanowiły pewien problem zarówno dla The Beatles, jak i dla wytwórni EMI, ponieważ było ich za mało jak na album, a za dużo jak na EP-kę. Jednym z rozważanych pomysłów było wydanie materiału muzycznego w formie EP-ki, która byłaby odtwarzana z szybkością 331/3 obrotów na minutę, co jednakże spowodowałoby stratę w jakości dźwięku, więc pomysł zarzucono. Ostatecznie zdecydowano się na pomysłowe wydanie piosenek jako podwójnej EP-ki w rozkładanej okładce z dołączoną 28-stronicową książeczką (tzw. bookletem), zawierającą teksty piosenek i kolorowe zdjęcia. Krytyk muzyczny Bob Neaverson tak napisał o tym wydawnictwie: „Było to z pewnością rozwiązanie, jeśli chodzi o ilość piosenek, ale można podejrzewać, że częściowo dało znać o sobie pionierskie zamiłowanie The Beatles do eksperymentowania z tradycyjnymi formatami i opakowaniami”. Wydawnictwo ukazało się (zarówno w wersji mono, jak i stereo) w Wielkiej Brytanii 8 grudnia 1967, w okresie sezonu świątecznego i było sprzedawane w cenie 19 szylingów i 6 pensów.
W USA, gdzie EP-ki nie były w tym czasie popularne, wytwórnia Capitol zdecydowała się (wbrew życzeniu The Beatles) wydać piosenki na albumie, uzupełniając je o aktualne nagrania singlowe zespołu. Album ten ukazał się 27 listopada 1967 (11 dni przed wydaniem EP-ki) w rozkładanej okładce z dołączoną kolorową 24-stronicową książeczką, zawierającą zdjęcia z filmu. Na wewnętrznej okładce znalazły się też teksty piosenek. Pierwsza strona LP zawierała piosenki wykorzystane w filmie (wydane później na EP-ce), natomiast na drugiej stronie umieszczono nagrania z singli zespołu wydanych w 1967 (m.in. „Penny Lane”, „Baby, You’re a Rich Man” i „All You Need Is Love”); piosenki zostały wydane w wersji duofonicznejRandall Davis: z adnotacji na albumie kompilacyjnym Rarities (wyd. amerykańskie 1980)..
Historia wydań Magical Mystery Tour na świecie Kraj Data Wytwórnia Format Nr kat. Uwagi USA 27 listopada 1967 CapitolLP monofonicznyMAL 2835LP stereofonicznyZ „Penny Lane”, „Baby, You’re a Rich Man” i „All You Need Is Love” w wersji duofonicznej.SMAL 2835 Wielka Brytania 8 grudnia 1967 Parlophonemono podwójny EPMMT 1-2 tylko jako soundtrack (6 utworów)podwójny EP stereoSMMT 1-2Nowa Zelandia1970World Record Clubstereo LPSLZ 8308 w różnych okładkach, zatytułowany: Magical Mystery Tour and Other Splendid HitsRFN1971Hor Zu/Applestereo LPSHZE 327w różnych okładkach; w pierwszym wydaniu wszystkie nagrania w wersji stereo Wielka Brytania1973EMIkaseta stereoTC-PCS 3077jako: Magical Mystery Tour & other titlesWielka Brytania19 listopada 1976Apple, Parlophonestereo LPPCTC 255na całym świecie21 września 1987Apple, Parlophone, EMIstereo CDCDP 7 48062 2USA1988Capitolstereo LPC1-48061Wielka Brytania15 czerwca 1992Parlophonestereo CDDostępne tylko jako część zestawu box set.CDMAG 1tylko jako soundtrack (6 utworów)Japonia11 marca 1998Toshiba-EMICDTOCP 51124Japonia21 stycznia 2004Toshiba-EMILPTOJP 60144zremasterowany na całym świecie 9 września 2009mono CD zremasterowanystereo CD
W 1969 i 1971 stworzono wersje stereo, przedtem nieosiągalne, co pozwoliło na wydanie pierwszego LP w wersji stereo (1971, RFN).
Ponieważ w Wielkiej Brytanii pojawiło się zapotrzebowanie na LP, zaczęto sprowadzać wydawnictwo Capitolu z USA; w styczniu 1968 album osiągnął pozycję 31. na brytyjskiej liście najlepiej sprzedawanych albumów. W 1976 wytwórnia EMI wydała album w Wielkiej Brytanii, ale wykorzystała ponownie wersję duofoniczną Capitolu.
Kiedy 21 września 1987 wydano dyskografię The Beatles na płytach CD, pojawiła się w niej albumowa wersja stereo Magical Mystery Tour jako oficjalna część dyskografii zespołu. Również włączenie do albumu w wersji CD nagrań z singli z 1967 oznaczało, iż stał się on oficjalnym albumem; jego czas trwania (36:52) też był porównywalny z innymi wydawnictwami The Beatles. Z tego względu nagrań tych nie uwzględniono na kompilacyjnym wydawnictwie Past Masters wydanym 7 marca 1988, stanowiącym głównie zbiór nagrań singlowych zespołu z lat 1962–1970.
Album Magical Mystery Tour został zremasterowany i wydany ponownie na CD w 2009 roku.
Lista utworów wersji LP (USA) Wszystkie utwory duetu Lennon/McCartney, poza zaznaczonymi.
Strona pierwsza:
Strona druga:
Lista utworów wersji podwójna EP-ka (Wielka Brytania) Wszystkie utwory duetu Lennon/McCartney, poza zaznaczonymi.
Strona pierwsza:
Strona druga:
Strona trzecia:
Strona czwarta:
Muzycy The Beatles: George Harrison – gitara, śpiew, harmonijka ustna w „The Fool on the Hill” John Lennon – gitara, fortepian elektryczny, melotron, śpiew, harmonijka ustna w „The Fool on the Hill” Paul McCartney – gitara basowa, fortepian, mellotron, śpiew, flet prosty w „The Fool on the Hill” Ringo Starr – perkusja, śpiew
Inżynierowie dźwięku: Geoff Emerick i Ken Scott
Muzycy studyjni: „Magical Mystery Tour”: Mal Evans i Neil Aspinall – instrumenty perkusyjne, David Mason, Elgar Howarth, Roy Copestake i John Wilbraham – trąbki „The Fool on the Hill”: Christoper Taylor, Richard Taylor i Jack Ellory – flety „I Am the Walrus”: Sidney Sax, Jack Rothstein, Ralph Elman, Andrew McGee, Jack Greene, Louis Stevens, John Jezzard i Jack Richards – skrzypce, Lionel Ross, Eldon Fox, Brian Martin i Terry Weil – wiolonczele, Neill Sanders, Tony Tunstall i Morris Miller – rogi, Peggie Allen, Wendy Horan, Pat Whitmore, Jill Utting, June Day, Sylvia King, Irene King, G. Mallen, Fred Lucas, Mike Redway, John O’Neill, F. Dachtler, Allan Grant, D. Griffiths, J. Smith i J. Fraser – wokal wspierający „Hello, Goodbye”: Ken Essex, Leo Birnbaum – altówki „Strawberry Fields Forever”: Mal Evans – instrumenty perkusyjne, Tony Fisher, Greg Bowen, Derek Watkins i Stanley Roderick – trąbki, John Hall, Derek Simpson, Norman Jones – wiolonczele „Penny Lane”: Ray Swinfield, P. Goody, Manny Winters i Dennis Walton – flety, Leon Calvert, Freddy Clayton, Bert Courtley i Duncan Campbell – trąbki, Dick Morgan i Mike Winfield – rożki angielskie, Frank Clarke – kontrabas, David Mason – trąbka piccolo „Baby, You’re a Rich Man”: Eddie Kramer – wibrafon „All You Need Is Love” – George Martin – fortepian, Mick Jagger, Keith Richards, Marianne Faithfull, Keith Moon, Eric Clapton, Pattie Boyd, Jane Asher, Mike McCartney, Maureen Starkey, Graham Nash z żoną, Gary Leeds i Hunter Davies – wokal wspierający, Sidney Sax, Patrick Halling, Eric Bowie i Jack Holmes – skrzypce, Rex Morris i Don Honeywill – saksofony, David Mason i Stanley Woods – trąbki, Evan Watkins i Henry Spain – rogi, Jack Emblow – akordeon, Brian Martin – wiolonczela
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Wypowiedzi członków The Beatles o piosenkach zawartych na „Magical Mystery Tour” dokładne dane o albumie na stronie norweskiego fan clubu The Beatles
Kategoria:Minialbumy wydane w roku 1967 Kategoria:Albumy muzyczne wydane w roku 1967 Kategoria:Albumy kompilacyjne The Beatles Kategoria:Minialbumy The Beatles Kategoria:Albumy Capitol Records Kategoria:Albumy Parlophone Kategoria:Albumy wyprodukowane przez George’a Martina