thumb|Sztandar 2 Brygady Łączności thumb|Pomnik AK w Sopocie Bóg, Honor, Ojczyzna – dewiza Wojska Polskiego stanowiąca idealistyczne ujęcie wierności państwu. Została wprowadzona po raz pierwszy na sztandary oddziałów Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie dekretem Prezydenta Rzeczypospolitej z 15 października 1943 r.Obowiązująca wcześniej dewiza „Honor i ojczyzna” (fr. honneur et patrie) pojawiła się na sztandarach wojska obywatelskiego z czasów napoleońskich, a jeszcze wcześniej na odznaczeniach Legii Honorowej ustanowionej przez Napoleona w 1802 roku.Dekret Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 15 października 1943 r. o zmianie dekretu Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 listopada 1937 r. o znakach wojska i marynarki wojennej (Dz.U. Nr 10, poz. 27). Dominujący kanon interpretacji dewizy, to Ojczyźnie wszystko, prócz miłości Boga najwyższego i HonoruWaldemar Kitler: Bezpieczeństwo Narodowe RP, Podstawowe kategorie, Uwarunkowania, System, AON, s. 242..

Na współczesnych sztandarach wojskowych dewiza „Bóg, Honor i Ojczyzna” występuje na środkowym polu, na odwrocie orła, godła Polski.

Hasło w formie triady funkcjonuje od okresu II wojny światowej, choć mylnie przypisuje mu się wielowiekową tradycję. Wcześniej, w okresie międzywojennym, używano sztandarów z dewizą „Honor i Ojczyzna”.

Idea Dewiza ta na gruncie nauk o bezpieczeństwie łączona jest z konstytucyjnym obowiązkiem wierności Ojczyźnie. Zgodnie z artykułami 82 do 85 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, obowiązkami obywateli są wierność Rzeczypospolitej Polskiej oraz troska o dobro wspólne, przestrzeganie prawa Rzeczypospolitej Polskiej, ponoszenie ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, obrona ojczyzny, w tym służba wojskowa oraz dbałość o stan środowiska naturalnego. Dwa z tych obowiązków dotyczą wyłącznie obywateli (obowiązek wierności oraz troska o dobro wspólne) i są to najważniejsze obowiązki każdego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ma jednak jednolitej interpretacji przedmiotowej wierności, jak i dobra wspólnego, „wierność” jest więc rzeczą trudną do określenia. Z istoty państwa wynika jednak, że skoro ludzie umówili się, że będą żyć w państwie, by być zdolnymi do obrony od napaści innych i czynienia sobie nawzajem krzywd, a także dla wzajemnego wspierania wobec indywidualnego i wspólnego pożytku, to elementem takiej umowy społecznej jest również konieczność wierności sobie nawzajem, a to oznacza nic innego, jak tylko zachowanie i postępowanie zgodne z ustalonymi zasadami. Dewiza Bóg, Honor, Ojczyzna w dominującej interpretacji Ojczyźnie wszystko, prócz miłości Boga najwyższego i Honoru, jest w tym kontekście idealistycznym ujęciem kwestii wierności państwu jako rezultatowi umowy społecznej i współobywatelom to państwo tworzącym.

Regulacje prawne Napis „BÓG HONOR OJCZYZNA” został wprowadzony jako element sztandarów jednostek wojskowych Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej przepisem art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 19 lutego 1993 r. o znakach Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej PolskiejW II Rzeczypospolitej oficjalną dewizą były „Honor i Ojczyzna”, co wynikało z art. 1 pkt 6 oraz wzoru nr 10 ustawy z dnia 1 sierpnia 1919 r. o godłach i barwach Rzeczypospolitej Polskiej ( ze zm.), art. 7 ust. 3 oraz wzoru nr 5 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 13 grudnia 1927 r. o godłach i barwach państwowych oraz o oznakach, chorągwiach i pieczęciach ( ze zm.) oraz art. 10 ust. 3 oraz wzoru nr 2 dekretu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 listopada 1937 r. o znakach wojska i marynarki wojennej ()...

Polskie paszporty Na podstawie rozporządzenia o nowym wzorze paszportów, szefa MSWiA Joachima Brudzińskiego, napis wprowadzono w 2018 roku do polskich paszportów. Decyzja ta wzbudziła kontrowersje i spotkała się z protestami osób prywatnych oraz Rzecznika Praw Obywatelskich – Adama BodnaraGazeta Wyborcza Lawina skarg na paszporty z hasłem „Bóg, Honor, Ojczyzna”. ., który argumentował, że hasło to, zamieszczone w dokumencie danego obywatela, może naruszać wolność sumienia i wyznaniaRzeczpospolita Hasło „Bóg, Honor i Ojczyzna” nie nadaje się do paszportów – RPO pisze do MSWiA”. ..

Zobacz też

Pro Fide, Lege et Rege Za wolność naszą i waszą Żywią i Bronią In God we trust Dieu et mon droit Wolność, równość, braterstwo

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Dewizy polskie