Stanisław Kostka Nowakowski herbu własnego (ur. 1763 w Rogachhttps://web.archive.org/web/20150506151622/http://heo-poezja.w.interia.pl/d22.htm – Biografia, zm. 23 listopada 1841 w Warszawiehttps://web.archive.org/web/20070812155329/http://www.bilgoraj.lbl.pl/prasa/tanew/899/tajemnice.php, Informacja o nagrobku Stanisława Nowakowskiego w krypcie kościoła w Biłgoraju) – szambelan króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, mason, adwokat lwowski. Poseł na sejm Księstwa Warszawskiego w 1812 roku z powiatu tarnogrodzkiego departamentu lubelskiego, poseł z powiatu tarnogrodzkiego województwa lubelskiego na sejm Królestwa Kongresowego w 1820 roku, poseł na sejm powstania listopadowego w 1831 roku z powiatu stopnickiego.

Życiorys Syn Tomasza, brat Leona. Jego dziadek Jan Nowakowski(VL VII 420), klejnot szlachecki został zatwierdzony przez Sejm w 1768 roku. W roku 1765 wśród aktów nobilitacji występuje inny Nowakowski - Franciszek Mateusz opisany jako neofita, z notatką, że Księgach Kanclerskich - znajduje się jego wizerunek(KK 42a, opis-KK 24). Nieznane jest jego wcześniejsze nazwisko i imię. Być może jest to jakiś krewny Jana., jako przechrzczony neofitahttp://www.tgcp.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=89&Itemid=139, artykuł na temat nobilitacji szlacheckich Nowakowskichhttp://www.tgcp.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=89&Itemid=139, Zbiór nazwisk szlachty z opisem herbów własnych familiom zostaiącym w Krolestwie Polskim, i Wielkim Xięstwie Litewskim / przez Piotra Nałęcza Małachowskiego, s.167http://www.tgcp.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=88&Itemid=139, Artykuł na temat nobilitacji neofickichuzyskał tytuł szlachecki po sejmie elekcyjnym Stanisława Augusta Poniatowskiego w 1764 rokuhttp://www.bilgoraj.lbl.pl/hist/dzieje/ustroj_g.php, Markiewicz, Szczygieł, Śladkowski, Dzieje Biłgoraja, 1978Król został do tego upoważniony przez Sejm Koronacyjny z 1764 roku, uzyskując prawo do nadania 10 nobilitacji rodzinom neofickim (VL VII 420), oprócz już nadanym 48 nobilitacjom szlacheckim (wśród nich Jana). Faktycznie przyznał on te nobilitacje 17 dodatkowym neofitom, przekraczając przyznany limit - wśród nich znalazł się niejaki Franciszek Mateusz Nowakowski.. Stało się to dzięki staraniom ks.Turczynowicza. W "Neofitach Polskich" pod redakcją T.Leske-Choińskiego z roku 1904 można znaleźć informacje na temat okoliczności otrzymania nobilitacjihttp://www.archive.org/stream/neoficipolscyma00jeskgoog#page/n9/mode/2up, Neofici Polscy - Materiały Historyczne, Teodor Leske-Choiński, s.23, 1904.

Był również właścicielem pałacu Daniłłowiczowskiego w Warszawie. Przedostatni właściciel Biłgoraja (od 1806 roku), jego rezydencja znajdowała się w Rożnówce na obrzeżach miastahttps://web.archive.org/web/20160304083041/http://www.bilgoraj.lbl.pl/prasa/tanew/595/roznowka.php, Informacja o pałacu i parku. Ożenił się z Eleonorą – wdową po Udalryku Krzysztofie Radziwille. Po jej śmierci w r. 1816Akt zgonu nr. 3/1816, Biłgoraj, https://szukajwarchiwach.pl/35/1646/0/1/3/skan/widok/QeQbQ3HYVRf9VDifUJF3Vg/ ożenił się ponownie w wieku ok. 60 lat z Teresą Jadwigą Szczygielską.

Był związany z Janem Henrykiem Dąbrowskim – twórcą legionów, dla którego werbował ludzi w Galicji.

Należał do aktywnych członków masonerii. Był wśród założycieli lwowskiej loży wolnomularskiej „Równość Doskonała” w 1785. Stały przedstawiciel niepodległościowej Centralizacji Lwowskiej w Dreźnie. Po rozbiciu Centralizacji przystąpił w Warszawie do loży „Bracia Polacy Zjednoczeni”, założonej w 1807, w dobie Księstwa Warszawskiego, przez Aleksandra Rożnieckiego, która później w Królestwie Polskim, już pod nazwą „Bracia Zjednoczeni”, grupowała reakcjonistów, późniejszych przeciwników powstania listopadowego. Wszedł w skład jej kapituły w listopadzie 1811. Od lutego 1811 zasiadał także w Najwyższej Kapitule Wielkiego Wschodu Narodowego Polskiego. Po klęsce Napoleona pod Lipskiem w 1813 szybko przystąpił do współpracy z caratem. Zainicjował w marcu 1818 utworzenie przez grupę wolnomularzy z loży „Bracia Polacy Zjednoczeni” (m.in. Wincenty Krasiński, Józef Hurtig, Wincenty Aksamitowski) lojalistycznej prorosyjskiej loży „Jedność Słowiańska”, gdzie zajmował stanowisko mistrza katedry, członka Najwyższej Kapituły i I założyciela.

Jako poseł na sejm powstańczy podpisał 25 stycznia 1831 roku akt detronizacji Mikołaja I Romanowa. 16 maja 1831 roku zrezygnował z bycia posłem.

Pochowany w kościele pw. Trójcy Świętej w Biłgoraju.

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Działacze organizacji rewolucyjnych i niepodległościowych po III rozbiorze Stanisław Kostka Kategoria:Politycy Polski przedrozbiorowej Kategoria:Polscy adwokaci Kategoria:Polscy wolnomularze (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Posłowie na Sejm Księstwa Warszawskiego (1812) Kategoria:Posłowie na Sejm Królestwa Kongresowego (1820) Kategoria:Posłowie na Sejm Królestwa Polskiego (powstanie listopadowe) Kategoria:Sygnatariusze aktu detronizacji Mikołaja I Romanowa (1831) Kategoria:Szambelanowie Stanisława Augusta Poniatowskiego Kategoria:Właściciele Biłgoraja Kategoria:Urodzeni w 1763 Kategoria:Zmarli w 1841