Romuald Wernik (ur. 16 lutego 1924 w Zdołbunowie na Wołyniu, zm. 23 lutego 2011 w Londynie) – historyk sztuki, pisarz, publicysta, działacz polonijny, działacz kresowy, członek I Rady Rzeczypospolitej Polskiej.

W kwietniu 1940 r. deportowany wraz z rodziną przez NKWD pod Archangielsk w północnej Rosji. Po układzie Sikorski-Majski wstąpił w Uzbekistanie do 5 Kresowej Dywizji Piechoty. W wyniku wypadku nie mógł jednak wziąć udziału w walkach na froncie. Kształcił się w Junackiej Szkole Kadetów w Palestynie, zdał tam maturę. W 1946 wyjechał do Anglii, osiadając tam na stałe.

Ukończył historię sztuki w Londynie, następnie pracował jako dekorator wnętrz. Prowadził też galerię sztuki polskiej i sprzedawał antyki. W 1954 r. zawarł związek małżeński. Aktywnie zaangażował się w życie Polonii w Wielkiej Brytanii. Był m.in. członkiem Komitetu Wykonawczego Ligi Niepodległości Polski oraz I Rady Rzeczypospolitej Polskiej.

Po przemianach społecznych w Polsce w 1989 r. nawiązał ścisły kontakt z organizacjami kresowymi. Ze względu na doświadczenia rodzinne (kuzynka jego matki zastałą zamordowana siekierą przez swego męża, Ukraińca, i swoich synów, którzy uznawali się za Ukraińców) zajął się tematyką ludobójstwa Polaków na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej.

Pełnił wiele funkcji społecznych. Był prezesem Związku Ziem Wschodnich II Rzeczpospolitej, prezesem Towarzystwa Uczczenia Ofiar Ukraińskiego Ludobójstwa, członkiem Towarzystwa Pomocy Polskiemu Uniwersytetowi w Wilnie oraz wiceprzewodniczącym Dyrektoriatu Światowego Kongresu Kresowian. Jeszcze w Szkole Kadetów debiutował jako autor artykułów w piśmie „Kadet” i gazetach wojskowych. W latach 1952–1953 redagował miesięcznik „Młodzież”. Pisał artykuły o sztuce oraz o relacjach polsko-ukraińskich i polsko-rosyjskich dla wielu gazet polonijnych w Wielkiej Brytanii i Kanadzie. Od 1990 r. pisał też dla pism ukazujących się w Polsce, w tym do „Twojego Stylu” i „Dziennika Polskiego”. Od 1986 r. zaczął też publikować swoje książki, zostając członkiem Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie. W 1989 r. został też członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich w Warszawie.

Twórczość (wybrane tytuły) Z Chamsinu w mgłę (1988) Piołuny losów (1991) Smak miodu (1994) Białe nice i czarne dni (1995) Smak chleba i popiołu (1997) Habit i nagan (2000) W Zdołbunowie zakwitły kaczeńce. 6 opowiadań o kresach (2001) Smak piołunu (2001) Czarcie drzewo (2002) Nie wrócą bociany na Graniczną. Opowieść Kresowa (2006)

Nagrody Nagroda Fundacji płk. J. Sochackiego (1995) Nagroda Literacka Stowarzyszenia Pisarzy Polskich za Granicą (2010)

Przypisy

Kategoria:Ludzie urodzeni w Zdołbunowie Kategoria:Polscy działacze kresowi Kategoria:Polska emigracja polityczna w Wielkiej Brytanii 1939–1989 Kategoria:Polscy pisarze emigracyjni Kategoria:Członkowie I Rady Rzeczypospolitej Polskiej