Ulica Gazowa – ulica w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto, na Kazimierzu.
Łączy ulicę św. Wawrzyńca z ulicą Podgórską. Jest jednojezdniowa.
Historia Od końca XV wieku w pobliżu ulicy zaczęła osiedlać się ludność żydowska. W XIX wieku większość zamożniejszych mieszkańców przeniosła się do innych dzielnic Krakowa, zaś okolice ul. Gazowej, tak jak większa część Kazimierza, stały się miejscem zamieszkania żydowskiej biedoty.
Ulica wytyczona została w ramach planu lokacyjnego Kazimierza w 1335 roku i biegła wtedy od nieistniejącego dziś Psiego Rynku do zburzonej w XVII wieku Bramy Bocheńskiej. Od 1807 roku ulica biegła od skrzyżowania z ul. św. Wawrzyńca do ulicy Bocheńskiej. Nazywana była wówczas w języku niemieckim Neue Gasse, Heumarkt Gasse (ul. Sienna). W 1844 roku ulicę przedłużono do ulicy Nadwiśle (dzisiejszej ul. Podgórskiej) i Wisły gdyż obok, przy ul. Mostowej budowano most Podgórski, nazywano ją wtedy ul. Wiślana i Nadwiślańska.
W 1869 roku Rada Miasta Krakowa nadała ulicy jej obecną nazwę, od wybudowanej przy niej w 1856 krakowskiej Gazowni Miejskiej.
Zabudowa Obecna zabudowa ulicy to: po stronie nieparzystej kamienice czynszowe powstałe na przełomie wieków XIX i XX oraz w latach 60. XX wieku a po stronie parzystej znajdują się budynki zajezdni tramwajowej (obecnie Muzeum Inżynierii i Techniki) oraz Gazowni Miejskiej.
ul. Gazowa 1 (ul. św. Wawrzyńca 11) – kamienica. Projektował Nachman Kopald, 190729 lipca 1996 roku wpisana do rejestru zabytków nieruchomych.. ul. Gazowa 4 (ul. św. Wawrzyńca 12, 13–17) – zajezdnia tramwajowa św. Wawrzyńca. Projektował Zygmunt Hendel, Karol Knaus, Tadeusz Stryjeński, 1882–191330 września 1985 roku wpisana do rejestru zabytków nieruchomych.. ul. Gazowa (ul. św. Wawrzyńca 13) – kamienica, XIX wiek. ul. Gazowa 3 – kamienica, ok. 1868. ul. Gazowa 5 – kamienica, ok. 1868. ul. Gazowa 7 – kamienica, ok. 1868. ul. Gazowa 9 (ul. Bocheńska 8) – kamienica, XIX wiek. ul. Gazowa 11 (ul. Bocheńska 9) – kamienica. Projektował Beniamin Torbe, 1908. ul. Gazowa 13 – kamienica. Projektował Beniamin Torbe, 1908. ul. Gazowa 12-16 – budynki Gazowni Miejskiej
- ul. Gazowa 12 – kamienica. Projektował Karol Bandurski, 1907–1908.
- ul. Gazowa 14 – gazownia miejska. Projektował Jan Drachny, 1819.
- ul. Gazowa 14 – kamienica, 1922–1924.
- ul. Gazowa 16 – magazyn, ok. 1900.
ul. Gazowa 21–23 (ul. Podgórska 16) – dawny browar, potem kino „Wisła”. Projektował Leopold Tlachna, 187727 stycznia 1995 roku wpisana do rejestru zabytków nieruchomych..
Opracowano na podstawie źródła: Gminnej ewidencji zabytków – Kraków.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Gazowa Kategoria:Dzielnica I Stare Miasto