Grossglockner|thumb Wysokie Taury (niem. Hohe Tauern) – najwyższe pasmo górskie w Austrii, położone w głównej grani Alp. Maksymalna wysokość – 3798 m n.p.m. (Grossglockner – najwyższy szczyt Austrii). Wysokie Taury stanowią potężny masyw w obrębie Alp Centralnych. Od położonych na wschód Niskich Taurów oddzielone są przełęczą Murtörl, od położonych na zachód Alp Zillertalskich – przełęczą Birnlücke. Wysokie Taury leżą na terenie trzech austriackich landów: Tyrolu, Karyntii i Salzburga, ich niewielki fragment znajduje się w Południowym Tyrolu we Włoszech.

Zbudowane są głównie ze starych skał metamorficznych (gnejsy, łupki krystaliczne) wchodzących w skład krystalicznego rdzenia Alp Centralnych. Skały krystaliczne pokryte są fragmentarycznie jurajskimi skałami osadowymi. Z tektonicznego punktu widzenia znaczna część Wysokich Taurów stanowi tzw. Tauryjskie Okno Tektoniczne, w którym skały metamorficzne pokryte częściowo autochtonicznymi osadami mezozoicznymi ukazują się spod zerodowanych płaszczowin nasunięć tektonicznych.

Posiadają typowo alpejską rzeźbę terenu z ostrymi graniami, niemal pionowymi ścianami skalnymi i głębokimi dolinami. Rzeźba ta jest wynikiem działalności lodowców, które zachowane są w wyższych partiach masywu (najdłuższy Pasterze). Wysokie Taury mają układ niemal idealnie równoleżnikowy. Od ich głównej grani w kierunku północnym i południowym odchodzą granie boczne. W jednej z takich grani bocznych położony jest najwyższy szczyt masywu – Grossglockner. Wysokie Taury stanowią hydrologiczną granicę między zlewiskiem Morza Północnego i Morza Śródziemnego. Duże zasoby licznych rzek górskich pozwalają na ich wykorzystanie w hydroenergetyce (największa zapora wodna – Kapruner Ache).

Tworzą rozległy łańcuch, w składzie którego wyróżnia się zwykle szereg podgrup. Podgrupy górskie Wysokich Taurów Nazwa Mapa Państwo Najwyższy szczyt Wys.Wysokość w m n.p.m. Zdjęcie VenedigergruppeWłoski endonim: Gruppo del Venediger. 40px|Położenie Venedigergruppe na mapie Alp , Grossvenediger 40px|Großvenediger (3666 m n.p.m.) Granatspitzgruppe Grosser Muntanitz 40px|Großer Muntanitz (3232 m n.p.m.) Glocknergruppe Grossglockner 40px|Großglockner (3798 m n.p.m.) Goldberggruppe Hocharn 40px|Hocharn (3254 m n.p.m.) Ankogelgruppe Hochalmspitze 40px|Hochalmspitze (3360 m n.p.m.) RieserfernergruppeWłoski endonim: Vedrette di Ries. , Hochgall 40px|Hochgall (3436 m n.p.m.) Villgratner BergeWłoski endonim: Monti del Villgraten. , Weisse Spitze 40px|Weiße Spitze (2962 m n.p.m., po lewej) Schobergruppe 40px|Położenie Schobergruppe na mapie Alp Petzeck 40px|Petzeck (3283 m n.p.m.) Kreuzeckgruppe Mölltaler Polinik 40px|Mölltaler Polinik (2784 m n.p.m.)

Hochgall|thumb Johannisberg|thumb Grosses Wiesbachhorn|thumb

Najwyższe szczyty to: Grossglockner (3798 m), Grossvenediger (3662 m), Grosses Wiesbachhorn (3564 m), Dreiherrnspitze (3499 m), Rötspitze (3496 m), Johannisberg (3453 m), Hochgall (3436 m), Hoher Eichham (3371 m), Hoher Tenn (3368 m), Malhamspitze (3368 m), Hochalmspitze (3360 m), Grosser Geiger (3360 m), Schneebiger Nock 3358 m), Fuscherkarkopf (3331 m), Weissspitze (3300 m), Keeskogel (3291 m), Schlieferspitze (3290 m), Petzeck (3283 m), Roter Knopf (3281 m), Hocharn (3254 m), Ankogel (3252 m), Grosser Muntanitz (3232).

Komunikacja W obrębie głównej grani Wysokich Taurów brak nisko położonych przełęczy dogodnych dla komunikacji kolejowej i drogowej. Dwa ważne, biegnące w poprzek masywu tunele posiadają istotne znaczenie dla komunikacji międzynarodowej: kolejowy Tunel Tauryjski łączący Bad Gastein od północy i Mallnitz od południa oraz tunel drogowy Felbertauern. Ponadto przez wysoką przełęcz Hochtor (2506 m) prowadzi jedna z najwyżej położonych dróg w Europie (tzw. Großglockner-Hochalpenstraße).

Ochrona przyrody Większą część grupy górskiej obejmuje powołany w 1981 r. Park Narodowy Wysokich Taurów – najstarszy i największy w całej Austrii, a jednocześnie największy obszar chroniony w całych Alpach. Obejmuje ponad 1800 km² (z tego 1189 km² ścisłej strefy ochrony i 627 km² otuliny).

Turystyka Obszar Wysokich Taurów jest ważnym regionem turystyki górskiej i sportów zimowych. Większość szczytów jest dość trudno dostępna, na niektóre prowadzą drogi odpowiednie dla bardziej doświadczonych turystów. Główne ośrodki turystyczne: Heiligenblut, Kals, Neukirchen, Dolina Kaprun, Mallnitz oraz położone na obrzeżu łańcucha Zell am See stanowią jednocześnie ważne ośrodki narciarskie.

Na szczycie Hoher Sonnblick znajduje się obserwatorium meteorologiczne.

Zobacz też Großglockner-Hochalpenstraße

Przypisy

Bibliografia Wysokie Taury na SummitPost

Kategoria:Pasma Alp Wschodnich Kategoria:Góry Austrii Kategoria:Góry Włoch