thumb|240px|Słup graniczny z 1450 roku Biskupice Radłowskie – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, w gminie Radłów w zakolu Dunajca.
Położenie Biskupice Radłowskie leżą na lewym brzegu dolnego Dunajca, w zakolu będącym częścią Niziny Nadwiślańskiej. Wieś położona jest około 6 km od Radłowa, 15 km od Tarnowa i 67 km od Krakowa. Leży na styku dróg wojewódzkich: – z Dąbrowy Tarnowskiej przez Wierzchosławice, Wojnicz, Zakliczyn do Nowego Sącza, – przez Szczurową i Niepołomice do Wieliczki i Krakowa.
Części wsi +Integralne części wsi Biskupice Radłowskie SIMC Nazwa Rodzaj0827834 Nart część wsi0827840 Wólka przysiółek
Historia Wieś powstała prawdopodobnie w XVI wieku i weszła w skład dóbr kościelnych należących do biskupstwa krakowskiego. W 1450 roku w Biskupicach Radłowskich postawiony został znak graniczny wyznaczający zasięg dóbr kościelnych. Na słupie granicznym umieszczono napis, który w języku polskim znaczy: Po I rozbiorze Polski Biskupice Radłowskie wraz z całymi dobrami należącymi do biskupstwa krakowskiego weszły administracyjnie w skład państwa austriackiego. W 1782 roku wieś wraz z kluczem radłowskim i pozostałymi ziemiami biskupstwa została upaństwowiona przez cesarza Józef II Habsburg w ramach reform zwanych reformami józefińskimiWładysław Konieczny, Dwór w Dołędze, Tarnów 2009, s.9,10.
.
W 1848 roku po przeprowadzonym przez władze austriackie uwłaszczeniu chłopów wieś oraz posiadana przez chłopów ziemia stała się ich własnością. Właścicielami reszty dóbr ziemskich pozostałych po uwłaszczeniu byli kolejni dziedzice. Jednym z nich był Florian HelcelFilip Sulimierski, Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom I, Warszawa 1880, s.239.
Miejscowość doświadczyła licznych klęsk związanych z najazdem szwedzkim, przemarszem wojsk kwarcianych idących na Kraków, wojsk Rakoczego, a także działań wojennych związanych rozbiorami Polski oraz I i II wojny światowej. W 1882 roku w Biskupicach Radłowskich, staraniem Rady Gminy, powstała szkoła podstawowa. W okresie międzywojennym we wsi działały liczne organizacje społeczne, polityczne i gospodarcze: Koło Stronnictwa Ludowego, Koło Młodzieży Wici, Koło Rolnicze, Straż Pożarna, Kasa Stefczyka, filia mleczarni oraz sklep spożywczy. Obok murowanej szkoły wybudowana została remiza strażacka.
8 września 1939 roku, podczas bitwy o Biskupice Radłowskie, wieś została w 80% spalona. Zniszczony został również most na Dunajcu. Dla upamiętnienia żołnierzy poległych w tej bitwie został wybudowany pomnik. Podczas II wojny światowej we wsi działała zbrojna organizacja ruchu ludowego Batalionów Chłopskich.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.
W uznaniu zasług Biskupice Radłowskie zostały w 1983 roku odznaczone Krzyżem Walecznych. 16 czerwca 1991 roku wieś obchodziła 600-lecie istnienia.
Zabytki Obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego. Cmentarz wojenny nr 257 – Biskupice Radłowskie Zawodzie Cmentarz wojenny nr 258 – Biskupice Radłowskie Zawodzie Cmentarz wojenny nr 259 – Biskupice Radłowskie
Inne zabytki Słup graniczny z 1450 roku Pomnik Bohaterów Września 1939 Kapliczka przy kościele z figurką Matki Boskiej z 1876 roku.
Plan zabudowy Plan zabudowy Biskupic Radłowskich przypomina miasteczko z głównym placem – rynkiem oraz siecią krzyżujących się ulic. Obecnie w rynku znajdują się: filia Gminnej Biblioteki Publicznej, przychodnia zdrowia, remiza ochotniczej straży pożarnej, zabytkowa figura św. Jana. We wsi znajduje się kościół pod wezwaniem NMP Częstochowskiej. Obok kościoła znajduje się zabytkowa kapliczka z 1876 roku. Opodal wsi, na przeciwległym brzegu Dunajca, działa odkrywkowa kopalnia kruszywa.
Nazwy ulic Biskupic Radłowkich: Batalionów Chłopskich, Bohaterów Września, Jasna, Kościelna, Krótka, Nowa, Polna, Sportowa, Stanisława Mierzwy, Szkolna, Wincentego Witosa, Wólka, Zagumnie, Zawodzie, Lipowa, Jana Dąb-Kocioła, Spacerowa.
Ważne obiekty Pomnik Bohaterów Września 1939, ku czci żołnierzy 3 i 4 Pułku Strzelców Podhalańskich oraz 20 PP oraz 21 Dywizji Armii „Kraków” poległych 7 i 8 września 1939 roku w obronie mostu na Dunajcu (wzniesiony w 1969 roku, w 2015 przebudowany. Pomnik znajduje się w miejscu dawnego drewnianego mostu zniszczonego w czasie walk 7 i 8 września 1939 rokuBiskupice Radłowskie - pomnik poległych żołnierzy miejscapamiecinarodowej.pl [dostęp 2023-10-01]. Kościół parafialny pw. NMP Częstochowskiej (ziemię pod budowę kościoła przekazały siostry Kuklewicz, 2 października 1983 roku ks. biskup Jerzy Ablewicz położył kamień węgielny pod budowę; poświęcenie odbyło się 30 czerwca 1991 roku przez ks. biskupa ordynariusza Józefa Życińskiego), Kapliczka przy kościele z figurką Matki Boskiej z 1876 roku. Biblioteka publiczna (wyróżniona w 1984 Dyplomem dyr. Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Tarnowie), Zespół Szkolno-Przedszkolny im. Stanisława Mierzwy Remiza strażacka Boisko sportowe
Osoby związane z miejscowością Stanisław Mierzwa – polski adwokat i działacz ruchu ludowego: Stronnictwa Ludowego i Polskiego Stronnictwa Ludowego. Jan Dąb-Kocioł – ekonomista i polityk, minister rolnictwa i reform rolnych oraz minister rolnictwa (1947–1957), minister leśnictwa (1954–1956) oraz minister leśnictwa i przemysłu drzewnego (1956–1961), poseł na Sejm Ustawodawczy oraz Sejm PRL
Przypisy Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()
GUS. Rejestr TERYT
Bibliografia Pomniki Pamięci Narodowej z dni walk i męczeństwa na terenie województwa tarnowskiego; Oprac.: R. Hycnar, A. Pietrzykowa, F. Turzański, St. Wróbel, K. Głomb; wydawcy: ZBoWiD Zarząd wojewódzki w Tarnowie, Tarnów 1984
Linki zewnętrzne Strona Urzędu Gminy Radłów
Kategoria:Wsie w powiecie tarnowskim