Lucjan Ryszard Świdziński (ur. 3 kwietnia 1890 w Hrubieszowie lub Antonówce, obecnie część Hrubieszowa, zm. 30 czerwca 1963 tamże) – polski polityk i nauczyciel, działacz ruchu oporu podczas II wojny światowej, przewodniczący Zarządu Wojewódzkiego PSL (mikołajczykowskiego) w Lublinie (1945/6–1947), poseł do Krajowej Rady Narodowej (1946–1947).
Życiorys Z zawodu nauczyciel i rolnik, absolwent Wydziału Fizyko-Chemicznego Uniwersytetu Kijowskiego. Podczas I wojny światowej służył w armii rosyjskiej, później brał udział w rewolucji październikowej, a w 1918 powrócił do Polski. Podjął pracę jako nauczyciel matematyki w Prywatnej Szkole im. Hetmana J. Zamojskiego w Szczebrzeszynie, a od 1919 do 1939 w Państwowym Gimnazjum im. Stanisława Staszica w Hrubieszowie. Działał jako współzałożyciel i członek zarządu powiatowego Związku Młodzieży Wiejskiej RP „Wici” oraz organizator i komendant powiatowy (1922–1927) Związku Strzeleckiego. Przez wiele lat członek rady nadzorczej, a później prezes zarządu Banku Spółdzielczego Rolniczo-Handlowego w Hrubieszowie.
Od ok. 1919 związany z Polskim Stronnictwem Ludowym „Wyzwolenie”, został sekretarzem i prezesem jego struktur w powiecie hrubieszowskim. Od 1931 w szeregach Stronnictwa Ludowego, także kierował jego gałęzią powiatową oraz zasiadał we władzach wojewódzkich i krajowych. Od 1926 do 1939 radny rady miejskiej oraz sejmiku i wydziału powiatowego w Hrubieszowie. W 1930 sądzony za poparcie Centrolewu.
Po wybuchu wojny odmówił pracy w przejętej przez Niemców szkole, przeniósł się do swojego gospodarstwa w Antonówce. Zajmował się m.in. wydawaniem podziemnej prasy. W maju 1940 na krótko aresztowany przez Niemców. W październiku 1939 założył organizację ruchu oporu Gwardia Chłopska, która w 1940 współtworzyła konspiracyjne Stronnictwo Ludowe „Roch”. Pomiędzy 1940 do 1944 przewodniczył powiatowemu kierownictwu ruchu ludowego, wchodził w skład Komendy Obwodu Hrubieszów w ramach Okręgu Lublin Batalionów Chłopskich oraz był delegatem rządu emigracyjnego na powiat hrubieszowski. Posługiwał się pseudonimem „Mrówka”, osiągnął rangę oficera Batalionów Chłopskich. Prowadził kursy tajnego nauczania.
Po wyzwoleniu został organizatorem Polskiego Stronnictwa Ludowego (mikołajczykowskiego). Od 1946 do 1949 (faktycznie do 1947) zasiadał w jego Radzie Naczelnej, a od grudnia 1945/listopada 1946 do października 1947 przewodniczył Zarządowi Wojewódzkiemu PSL w Lublinie. Od 3 stycznia 1946 do końca kadencji członek Krajowej Rady Narodowej z rekomendacji PSL. Jesienią 1947 wycofał się z działalności politycznej, w kolejnych latach systematycznie represjonowany, był trzykrotnie zatrzymywany i więziony w aresztach śledczych (m.in. od października 1947 do maja 1948 w ramach represji wobec przejmowanego PSL). Pracował w szkolnictwie, od 1947 na Ziemiach Odzyskanych jako nauczyciel matematyki i fizyki w szkołach średnich w Wałbrzychu, Zgorzelcu i Świebodzicach. Powrócił do Hrubieszowa w 1958.
Został pochowany na cmentarzu przy ul. Kolejowej w Hrubieszowie.
Odznaczenia i upamiętnienie Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami i Krzyżem Partyzanckim. W 2013 odsłonięto poświęconą mu tablicę pamiątkową.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Kijowskiego Kategoria:Członkowie Komend Obwodów BCh Kategoria:Członkowie sejmików powiatowych II Rzeczypospolitej Kategoria:Członkowie wydziałów powiatowych II Rzeczypospolitej Kategoria:Członkowie Stronnictwa Ludowego „Roch” Kategoria:Członkowie Związku Strzeleckiego (1919–1939) Kategoria:Delegaci Powiatowych Delegatur Rządu Kategoria:Ludzie urodzeni w Hrubieszowie Kategoria:Ludzie związani z bankowością w Polsce Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami Kategoria:Ofiary represji politycznych w II Rzeczypospolitej Kategoria:Oficerowie Batalionów Chłopskich Kategoria:Polacy w rewolucji październikowej Kategoria:Polacy – żołnierze Armii Imperium Rosyjskiego w I wojnie światowej Kategoria:Politycy Polskiego Stronnictwa Ludowego (1945–1949) Kategoria:Politycy PSL „Wyzwolenie” Kategoria:Politycy Stronnictwa Ludowego Kategoria:Polscy nauczyciele fizyki Kategoria:Polscy nauczyciele matematyki Kategoria:Polscy rolnicy Kategoria:Posłowie do Krajowej Rady Narodowej Kategoria:Radni gmin miejskich II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy tajnego nauczania na ziemiach polskich 1939–1945 Kategoria:Więźniowie polityczni w Polsce Ludowej 1944–1956 Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Zmarli w 1963