Haft kurpiowski Puszczy Zielonej – rodzaj haftu charakterystyczny dla regionu Kurpi Zielonych w Polsce.
Charakterystyka
Haft wyróżnia się delikatną formą, wyszyty jest zazwyczaj cienką czerwoną nicią. Szczegóły podkreślano czarną i białą nicią. Podstawowe wzory to: stebnówka, łańcuszek, łapki, kulasiki i gwiazdki, scyciki, ptaszki, ścieg kurpiowski, panienki. Kurpianki Puszczy Zielonej haftowały też na biało.
Haftem ozdabiano damskie i męskie koszule (kołnierze, mankiety, naramienniki), chusteczki do owijania książeczek do nabożeństwa, firanki, serwety, bluzki, staniki, suknie damskie, czepki, fartuszki, szaliki, krawatki oraz chusty na głowę. Haft na koszulach kobiecych był nieco bardziej rozbudowany, ale skromny i delikatny. Motywy najczęściej spotykane na koszulach kobiecych to gwiazdki, łapki, szczyty, panienki.
Tradycyjnym sposobem ozdabiania męskich i kobiecych kaftanów jest haftowanie stebnówką ich przodów, zwykle w kolorze kontrastowym do tkaniny kaftana.
Historia Na Kurpiach Zielonych hafciarstwo pojawiło się w XVIII wieku jako zajęcie kobiet. Najstarszy haft na koszulach męskich był czerwony, potem modny stał się biały i niebieski, zaś na koszulach kobiecych – biały z czerwonymi lub niebieskimi elementami, cały czerwony lub niebieski.
Adam Chętnik zauważał, że w hafcie kurpiowskim Puszczy Zielonej występuje łańcuszek charakterystyczny dla haftów rdzennie polskich, występujący też w sukmanach Lachów Sądeckich, na koszulach sandomierskich, wilanowskich, na zatyczkach w zachodniej Lubelszczyźnie oraz w tzw. szyciu polskim u Księżaków.
Hafciarstwo kurpiowskie jako element dziedzictwa niematerialnego regionu Kurpi Zielonych zostało w 2023 wpisane na krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego.
Przypisy
Kategoria:Kurpie Kategoria:Hafciarstwo Kategoria:Kultura w województwie mazowieckim Kategoria:Kultura kurpiowska