Hélène Kro z domu Mansdorf (ur. 20 września 1913 r w Tarnowie, zm. 28 grudnia 1942 r w Paryżu) – żydowska działaczka ruchu oporu FTP-MOI.
Życie Hélène Mansdorf pochodziła z polskiej żydowskiej rodziny, jej rodzice byli skromnymi rolnikami, sama Hélène przez brak możliwości kontynuowania nauki podjęła prace w wiejskiej kawiarni jako kelnerka, później podejmując się nauki szycia.
W wieku siedemnastu lat w 1930 roku wyemigrowała do Francji, najpierw do miejscowości Besançon, później przeprowadziła się do Paryża. Hélène w kwietniu 1937 r. uzyskała obywatelstwo francuskie przez naturalizację. Podjęła pracę jako krawcowa, mażąc o zastaniu pilotką. Wyszła za mąż za Israela Kro, para doczekała się syna Alexandre’a, który urodził się 28 stycznia 1938 r., opiekę nad nim powierzyła dozorczyni swojego budynku znajdującego się przy rue des Grands-Degrés (V dzielnica w Paryżu). Jej mąż zgłosił się w 1939 roku na ochotnika do wojska, został wzięty do niewoli.
Działalność w ruchu oporu We wrześniu 1942 roku wstąpiła do Francs-tireurs et partysans Main-d'Œuvre immigrée pod pseudonimem Germaine, Hélène należała do drugiego oddziału. 19 września tego samego roku Hélène Kro wraz z dwiema członkiniami ruchu oporu – Hélène Igla oraz Laja Kubin z domu Lewin podłożyła bombę pod niemiecką ciężarówkę, 30 listopada kobiety podłożyły ładunek wybuchowy w hotelu przy Rue Lafayette. Brała udział również w akcji przy avenue Lowendal.
24 grudnia została aresztowana, a wraz z nią Hélène Igla oraz Laja Kubin z domu Lewin, funkcjonariusze policji w Paryżu znaleźli ukryty ładunek wybuchowy w rękawiczce Laji Kubin. Kobiety zostały zabrane do siedziby BS2. Hélène Kro w tamtym momencie przy sobie posiadała notes, w którym zapisane były miejsca wraz z godzinami niektórych spotkań oraz fałszywy dowód osobisty. Inspektorzy BS2 postanowili przeszukać mieszkanie kobiety oraz zastawić pułapkę na członków grupy, do której należała Hélène Kro. Funkcjonariusze wraz z kobietą udali się do jej mieszkania znajdującego się na 8 rue des Grands-Degrés w Paryżu. W mieszkaniu było ciemno, gdy funkcjonariusz nacisnął włącznik światła, Hélène wykorzystała tą sytuację otwierając uchylone okno, po czym z niego wyskoczyła. Po zabraniu jej przez policję do szpitala lekarz dyżurny stwierdził zgon, diagnozując złamanie ręki, uda oraz czaszki.
Odznaczenia i uznanie W lutym 2002 r. została pośmiertnie odznaczona Medalem Ruchu Oporu Francuskiego, Uzyskała tyuł „Morte pour la France” przyznany przez Ministerstwo ds. Weteranów, Hélène Kro została uznana za członkinię FTPF, Jej imie zostało wyrytę na pamiątkowej tablicy wewnątrz Bourse du Travail przy rue du Château d'Eau: „Pamięci przywódców związkowych poległych w walce z nazizmem o wyzwolenie Francji”.
Przypisy
Bibliografia Henryk Mross, Alfons Schulz, [w:] Polski Słownik Biograficzny, tom XXXVI, 1995.
Kategoria:Urodzeni w 1913 Kategoria:Zmarli w 1942 Kategoria:Członkowie francuskiego ruchu oporu