Asembler x86 – język programowania z rodziny asemblerów do komputerów klasy PC, które posiadają architekturę głównego procesora zgodną z x86.
W rzeczywistości jest to kilka różnych języków używanych do zapisu tych samych instrukcji i dyrektyw, różniących się składnią.
Trzy najpopularniejsze składnie to: składnia Intel/Microsoft - używana w asemblerze MASM firmy Microsoft i w przykładach zamieszczonych w dokumentacji firmowej procesorów Intel rodziny x86; dawniej korzystała z niej większość narzędzi programistycznych dla systemów DOS i Windows. składnia NASM - używana w asemblerze NASM, podobna do składni Intel/Microsoft, ale uproszczona i pozbawiona niejednoznaczności zapisu składnia AT&T - używana w systemach UNIX i uniksopodobnych.
Ponieważ kod w języku asemblera jest niskopoziomowy, istnieją automatyczne translatory między obydwoma składniami.
Konwencje W składni i metodach programowania za pomocą danej składni asemblera x86 wykorzystuje się kilka ogólnie przyjętych (bądź sprzętowo narzuconych) konwencji. Przykładowo dla składni Intel/Microsoft i NASM są to m.in.:
operand docelowy instrukcji jest podawany jako pierwszy z operandów, np. instrukcja: mov ax, bx spowoduje wpisanie zawartości rejestru BX do rejestru AX. (w przypadku „składni AT&T” jest odwrotnie)
kolejność bajtów w procesorach zgodnych z x86 to little-endian (mniej znaczący bajt pierwszy).
Różnice pomiędzy NASM a Intel/Microsoft Oprócz prostszego zapisu dyrektyw i atrybutów, NASM eliminuje niejednoznaczności zapisu składni Intel/Microsoft.
MASM (Intel/Microsoft) W składni MASM interpretacja argumentu operacji przez asembler zależy od sposobu jego wcześniejszego zdefiniowania - w przykładzie poniżej argumenty x i y mają różną interpretację, a zapis [x] jest interpretowany podobnie do zapisu y.x equ 1000 ; definicja symbolu x o wartości 1000 y dd 123 ; definicja zmiennej y o wartości początkowej 123, zajmującej 32 bity
mov eax, x ; ładuje stałą 1000 mov ebx, [x] ; ładuje wartość danej spod adresu 1000 mov edx, y ; ładuje WARTOŚĆ zmiennej y mov edx, [y] ; ładuje wartość zmiennej y, tak samo, jak linia powyżej mov ecx, offset y ; ładuje adres zmiennej y movzx eax, byte ptr y ; ładuje bajt spod adresu y z rozszerzeniem zerami do 32 bitów mov eax, 8[ebp] ; ładuje daną spod adresu ebp+8
NASM Każde odwołanie do danej w pamięci jest w składni NASM oznaczone nawiasami kwadratowymi. Brak nawiasów oznacza stałą lub adres.x equ 1000 ; definicja symbolu x o wartości 1000 y dd 123 ; definicja zmiennej y o wartości początkowej 123, zajmującej 32 bity
mov eax, x ; ładuje stałą 1000 mov ebx, [x] ; ładuje wartość danej spod adresu 1000 mov edx, y ; ładuje ADRES zmiennej y mov edx, [y] ; ładuje wartość zmiennej y movzx eax, byte [y] ; ładuje bajt spod adresu y zrozszerzeniem zerami do 32 bitów mov eax, [ebp+8] ; ładuje daną spod adresu ebp+8
Przykłady programów Poniżej dwa przykłady, możliwe do skompilowania w systemie Linux: pierwszy można skompilować przy użyciu nasm, drugi – asemblerem z binutils (lub samym gcc, jeśli ma on rozszerzenie .s). Linkowanie w obu przypadkach gcc lub ręcznie.
Kompilacja pierwszego: nasm -f elf32 beer.asm && gcc -s -o beer beer.o
Kompilacja drugiego: gcc -s -o beer beer.s
Przykład składni NASM – program "99 Bottles of Beer" (ang. 99 butelek piwa) global main extern printf
section .data
beer db "%d bottles of beer on the wall, %d bottles of beer." db 0x0a db "Take one down and pass it around, %d bottles of beer." db 0x0a db 0
main: mov ecx, 99
_loop: dec ecx push ecx push ecx inc ecx push ecx push ecx push beer call printf add esp,16 pop ecx or ecx, ecx jne _loop xor eax,eax ret
Przykład składni AT&T – ten sam program - "99 Bottles of Beer" (ang. 99 butelek piwa) .section .rodata .beer: .ascii "%d bottles of Beer on the wall, %d bottles of Beer.\n" .asciz "Take one down and pass it around, %d bottles of Beer.\n"
.text .global main main:
mov $99, %ecx
loop: dec %ecx push %ecx push %ecx inc %ecx push %ecx push %ecx pushl $.beer call printf add $16,%esp pop %ecx or %ecx, %ecx jne loop xorl %eax,%eax ret
Zobacz też IA-32 mikroprocesory firmy Intel MMX SSE, SSE2, SSE3, SSSE3, SSE4, SSE5 AVX adres pamięci Rejestry procesorów x86
Przypisy
Kategoria:Asembler Kategoria:Architektura x86