Mentor Përmeti (ur. 20 grudnia 1920 w Tiranie, zm. 5 lub 6 marca 2015 w Nowym Jorku) - albański agronom, profesor, specjalista w dziedzinie hodowli roślin i genetycznego doskonalenia pszenicy, członek Akademii Nauk Albanii. W latach 1962-1967 był wiceministrem rolnictwa, a w 1967 został rektorem Wyższego Instytutu Rolniczego w Tiranie, obecnego Uniwersytetu Rolniczego w Tiranie. Był współhodowcą odmiany pszenicy zwyczajnej „Dajti”, zarejestrowanej w 1976 i zaliczanej później do najbardziej rozpowszechnionych albańskich odmian pszenicy.
Urodził się 20 grudnia 1920 w Tiranie, gdzie ukończył szkołę średnią. W czasie II wojny światowej uczestniczył w albańskim ruchu narodowowyzwoleńczym. Po wojnie studiował agronomię w Sofii i ukończył studia w 1951. Po powrocie do Albanii w 1951 rozpoczął pracę w stacji badań rolniczych w Tiranie, a następnie pracował w Ministerstwie Rolnictwa, gdzie zajmował się produkcją roślinną. W latach 1962-1967 był wiceministrem rolnictwa, przy czym sprawowanie przez niego tej funkcji w 1966 dokumentuje także albańskie państwowe archiwum filmowe. W 1967 został rektorem Wyższego Instytutu Rolniczego w Tiranie oraz kierownikiem katedry selekcji roślin. Po zakończeniu pracy na stanowisku rektora pracował jako główny agronom w państwowym przedsiębiorstwie rolnym w Lushnji, a następnie w tamtejszym instytucie badań rolniczych. W 1982 został zastępcą przewodniczącego Komitetu Nauki i Techniki. Pracował później również w Instytucie Badań Biologicznych oraz w Akademii Nauk Albanii. Ostatnie lata życia spędził w Stanach Zjednoczonych, gdzie mieszkał z córką Mirą. Źródła podają dwie daty jego śmierci w Nowym Jorku: 5 marca 2015 i 6 marca 2015.
Działalność naukowa Głównym obszarem pracy naukowej Përmetiego była selekcja i genetyczne doskonalenie pszenicy. Prowadził także badania nad całorocznym następstwem zielonek przeznaczonych dla bydła. Był współhodowcą kilku zarejestrowanych odmian pszenicy zwyczajnej, między innymi „Dajti” i „Kamza 9” z 1976, „C22-78” z 1984 oraz „Nikla 886” i „Nikla 684” z 1987. Odmiana „Dajti”, wyhodowana wspólnie z Xh. Shimą, należała w kolejnych dekadach do najbardziej rozpowszechnionych albańskich odmian pszenicy. Përmeti był współautorem podręczników Seleksionimi i bimëve dhe prodhimi i farërave (1970) i Gjenetika (1971) oraz monografii Linjat-bazë e përmirësimit gjenetik të bimës së misrit (1987), napisanej wspólnie z Sulejmanem Xhepą i Ademem Salillarim. Był również pierwszym redaktorem naczelnym czasopisma Buletini i Shkencave Bujqësore, którego wydawanie rozpoczęto w 1962.
Përmeti był członkiem Akademii Nauk Albanii. Otrzymał Order „Mjeshtër i Madh i Punës”. Uhonorowano go również tytułem „Punonjës i Shquar i Shkencës dhe i Teknikës” oraz Nagrodą Republiki II stopnia (Çmimi i Republikës). Został honorowym obywatelem miasta Përmet. 24 kwietnia 2015 Bibliotece Naukowej Uniwersytetu Rolniczego w Tiranie nadano jego imię. W 2015 Akademia Nauk Albanii zorganizowała konferencję naukową z okazji 95. rocznicy jego urodzin. W 2017 odbyło się pierwsze międzynarodowe sympozjum imienia Mentora Përmetiego, poświęcone hodowli roślin i przyszłym wyzwaniom tej dziedziny.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Biogram na stronie Akademii Nauk Albanii (alb.)
Kategoria:Albańscy agronomowie Kategoria:Członkowie Akademii Nauk Albanii Kategoria:Rektorzy uczelni w Albanii Kategoria:Ludzie urodzeni w Tiranie Kategoria:Urodzeni w 1920 Kategoria:Zmarli w 2015 Kategoria:Absolwenci uczelni w Sofii