Lulinek – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, w gminie Szamotuły.

Położenie Lulinek to wieś położona w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, w gminie Szamotuły. Miejscowość leży w północno-zachodniej części województwa wielkopolskiego, na Wysoczyźnie Poznańskiej, w jej części zwanej równiną Szamotulską.

Ważne znaczenie dla ruchu komunikacyjnego regionu mają drogi z Szamotuł do Poznania, z Pniew przez Szamotuły do Obornik oraz z Szamotuł przez Obrzycko do Czarnkowa. Przez region przebiega również linia kolejowa Poznań - Szczecin. Lulinek jest jednym z 25 sołectw wyodrębnionych w podziale administracyjnym gminy Szamotuły. Miejscowość położona jest około 11 km na południowy wschód od Szamotuł, 2 km na północny wschód od Pamiątkowa przy drodze wojewódzkiej nr 316. Sołectwo zajmuje powierzchnię 277 ha.

Nazwa Miejscowość ma metrykę średniowieczną i istnieje co najmniej od połowy XV wieku. Po raz pierwszy odnotowana została w łacińskim dokumencie z 1450 gdzie zapisano ją pod nazwą "Minor Llulyno", 1504 "Minor Lulyno", 1508 "Lulino Minor", 1510 "Lulynko Minor, Minor Lulinko", 1518 "Lulynko", 1563 "Lulino Minus".

Historia Miejscowość pierwotnie była związana z Wielkopolską. Początkowo wieś była własnością szlachecką należącą do wielkopolskiej szlachty z rodu Rozwarowskich, którzy od nazwy wsi Rozwarowo przyjęli odmiejscowe nazwisko. W 1450 leżała w powiecie poznańskim województwa poznańskiego w Koronie Królestwa Polskiego. W 1510 należała do parafii Żydowo.

Pierwszy zachowany zapis historyczny związany z miejscowością mówi o tym, że w 1450 Piotr Rozwarowski dziedzic Lulina zapisał swojej żonie Małgorzacie po 190 grzywien posagu oraz wiana na Lulinie, na gaju w Baworowie oraz na Lulinku. W 1510 właścicielem wsi był Dziersław Rozwarowski. W 1518 Wojciech Rozwarowski zapisał kapitule katedry poznańskiej dwie grzywny czynszu rocznego od sumy 30 grzywien na wsiach Rozwarowo i Lulinek.

Z początku XVI wieku pochodzą również informacje o wsi ze źródeł kościelnych. W 1504 miejscowi kmiecie płacili dziesięcinę z 7 półłanków po 4 grosze, tak jak je płacili zmarłemu kanonikowi Andrzejowi Gołuchowskiemu, oraz tak samo płacili plebanowi w Żydowie tytułem dziesięciny lub opłaty zwanej meszne. 1510 pleban w Żydowie otrzymywał po 4 grosze z każdego półłanka osiadłego oraz z półłanków opustoszałych, które były uprawiane, a z dwóch półłanków sołeckich otrzymał tylko meszne. Kmiecie lulińscy składali się na pół grzywny i dawali te pieniądze kanonikowi Andrzejowi Krzyckiemu tytułem dziesięciny z półłanków osiadłych i opuszczonych, które były uprawiane. Według opinii plebana z Żydowa kmiecie ci „błądzą, ponieważ powinni dać kanonikowi tyle, ile dają swojemu plebanowi”.

Miejscowość odnotowały także historyczne rejestry podatkowe dzięki, którym znamy stosunki własnościowe we wsi. W 1504 w Lulinku gospodarowało 7 kmieci, każdy z nich posiadał połowę łana roli, a 2,5 łany we wsi były opuszczone. W 1508 miał miejsce pobór wiardunków królewskich. W 1509 pobrano podatki z 7 półłanków, a w 1510 pobór z 6 półłanków. W 1510 w Lulinku było 8 półłanków osiadłych oraz 5 półłanków opuszczonych, a sołectwo obejmowało 2 półłanki. W 1563 miał miejsce pobór z 6,5 łana oraz od karczmy dorocznej. W 1577 pobór od wsi zapłacił Jakub Rozwarowski. W 1580 Maciej Rozwarowski zapłacił pobór z 3 łanów.

II wojna światowa

W okresie II wojny światowej miejscowość została objęta zarówno wysiedleniami ludności polskiej jak zasiedleniami ludności niemieckiej. W 1939 po kampanii wrześniowej Wielkopolska została zajęta przez III Rzeszę. Nazistowskie władze Niemiec utworzyły na jej terenie tzw. Kraj Warty. W okresie okupacji niemieckiej rozpoczęli masowe wysiedlenia ludności polskiej, a później w ramach akcji Heim ins Reich (pol. „Powrót do domu w Rzeszy”) zasiedlanie miejsc po nich niemieckimi przesiedleńcami z Besarabii, krajów bałtyckich i ZSRR .

W 1940 miejscowość została objęta drugą falą wysiedleń Polaków z powiatu szamotulskiego jaka miała miejsce w 1940. W powiecie miały one miejsce we wrześniu i grudniu 1940. Przeprowadzała je niemiecka żandarmeria wojskowa, która otaczała wieś o godzinach 3-5 nad ranem i łomocząc w drzwi wchodziła do wyznaczonych domów zamieszkanych przez Polaków. Mieszkańcy mieli 10 minut na opuszczenie swoich domów. Po czym przewożono ich pociągami towarowymi do obozu przesiedleńczego w Łodzi, a po kilku dniach do dystryktów warszawskiego, radomskiego i lubelskiego w Generalnym Gubernatorstwie.

W powiecie szamotulskim najwięcej wsi, łącznie 29, objęto wysiedleniami w gminach Szamotuły, Pamiątkowo, Ostroróg i Pniewy. W gminie Pamiątkowo niemiecka żandarmeria z miejscowości Baborowo, Baborówko, Lulinek, Pamiątkowo, Przecław, Rudnik i Witoldzin wysiedliła 57 rodzin – 301 osób. Do pracy na roli u nasiedlonych w ich miejsce Niemców w powiecie obornickim skierowano 11 rodzin. Pozostałe rodziny zostały przewiezione do obozu w Łodzi, a następnie do dystryktów radomskiego i lubelskiego w GG.

Okres powojenny W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Szamotuły (gmina)