Mórka (dawniej też Morkowo i Murka, niem. Moorfelde) – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie śremskim, w gminie Śrem. Leży na Pojezierzu Krzywińskim, w sąsiedztwie dwóch jezior: Mórka oraz Mórka Mała. We wsi krzyżują się ponadto drogi powiatu śremskiego, oznaczone numerami: 4068 i 4071.
Historia Osadnictwo w Mórce pojawiło się już w średniowieczu, o czym świadczy grodzisko na półwyspie mniejszego z móreckich jezior. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1351 i wspomina tutejszego komesa imieniem Michał. Kolejny dokument został wystawiony w 1371 przez Benedyktynów z Lubinia. Wspomina on z kolei dziedzica Mórki, Piotra z rodu Ostojów oraz plebana Mikołaja. Od XVI wieku majątek był w rękach Radzewskich, Cieleckich i Radońskich. Wieś Morka położona była w 1580 roku w powiecie kościańskim województwa poznańskiegoAdolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, Wielkopolska t. I, Warszawa 1883, s. 77.. Od 1787 właścicielem był Franciszek Bojanowski, po jego potomkach Jan Nepomucen Kurnatowski herbu Łodzia.
Do II wojny światowej majątek posiadali Czesław Czochron, Antoni Żółtowski oraz Roman Niedzielski.
W okresie II wojny światowej miejscowość znalazła się na terenie tzw. Kraj Warty i została nazwana Moorfelde.
W ramach postanowień paktu niemiecko-sowieckiego z 1939 roku na obszar Kraju Warty zaczęto osiedlać Niemców bałtyckich ze strefy przypadłej ZSRR. Jednymi z beneficjentek tych przesiedleń zostały niemiecko-bałtyckie szlachcianki: Adline von Campenhausen, która przejęła majątek w Moorfelde oraz Irmela von Manteuffel, która pełniła funkcję zarządczyni jej majątku.
20 stycznia 1945 roku, w obliczu zbliżającego się frontu, Irmela von Manteuffel i Adline von Campenhausen opuściły Mórki, rozpoczynając ucieczkę na zachód, do Hesji. Znane są ich relacje z tego okresu. Towarzyszył im polski woźnica Johann (Jan/Janek) Borowczyk.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.
Atrakcje turystyczne Zabytki chronione prawem kościół Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny z końca XVI wieku z wieżą z 1725 park podworski o powierzchni 3,1 ha z pocz. XX wieku
Pozostałe obiekty zespół pałacowy składający się z dworu, obory i stajni kilka budynków mieszkalnych figura Matki Boskiej Królowej Polski z początku XX wieku cmentarz przy parafii z przełomu XVIII i XIX wieku
Atrakcją wsi jest także grodzisko stożkowate znajdujące się na półwyspie jeziora Mórka Mała, późnośredniowieczne. Do świątków przydrożnych należy także kapliczka Matki Boskiej Różańcowej z 1890 oraz dwa krzyże sprzed II wojny światowej.
Przypisy
Kategoria:Mórka Kategoria:Wsie szlacheckie I Rzeczypospolitej (województwo poznańskie)