Nowa Osuchowa (nazwa oboczna: Nowe Osuchowo) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrowskim, w gminie Ostrów Mazowiecka.
Historia Nazwa wsi (rdzeń osuch) oznacza podmokłą wyspę na bagnie powstałą po opadnięciu wody i osuszeniu terenu. Pierwsza udokumentowana wzmianka o wsi pochodzi z 1203. Z czasem wieś rozrosła się i podzieliła się na Nową i Starą Osuchową. W 1827 we wsi rządowej Osuchowo (dzielonej na Nowe i Stare) istniało 59 domów, w których mieszkało 390 osób. Około 1886 w 60 domach mieszkało 461 osób.
Włościanie ze wsi walczyli w powstaniu styczniowym, w 1863, w bitwie pod Nagoszewem, pod Porębą, pod Łączką i Wiśniewem.
W okresie międzywojennym Nowa Osuchowa leżała w województwie białostockim, w powiecie ostrowskim, w gminie Poręba. Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku wieś zamieszkiwało 206 osób, wszystkie wyznania rzymskokatolickiego i polskiej narodowości. Było tu 35 budynków mieszkalnych. Miejscowość podlegała pod sąd grodzki w Ostrowi Mazowieckiej i okręgowy w Łomży, najbliższy urząd pocztowy mieścił się w Porębie.
W 1935 we wsi wykopano stawy rybne, od 2025 chronione w ramach rezerwatu przyrody Stawy Osuchowskie.
W roku szkolnym 1930/1931 we wsi istniała dwuklasowa szkoła powszechna. Izby lekcyjne wynajmowano u gospodarzy. Uczyło się tu 158 osób, zorganizowano 2 etaty nauczycielskie. W 1935 zbudowano i oddano do użytku drewniany budynek szkoły. Od 1962 działała w nim świetlica wiejska. Budynek rozebrano w 2000 lub 2001.
W 1955 we wsi powstała Ochotnicza Straż Pożarna. Dekadę później (lub w 1962) do użytku oddano budynek murowanej szkoły. Szkoła nosi imię Wojciecha Jastrzębowskiego, choć proponowano, by patronką była Maria Żywirska.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.
W połowie lat 90. XX wieku nazwę wsi zmieniono z Osuchowa Nowa na Nowa Osuchowa.
W 2002 w miejscowości istniało 138 gospodarstw domowych. Według Narodowego Spisu Powszechnego Ludności i Mieszkań 2021 we wsi mieszkało 399 osób. W latach 1998–2021 liczba zamieszkałych we wsi zmalała o 17%.
1 czerwca 2016 roku w trakcie prac przy budowie drogi S8 na terenie miejscowości odkryto cmentarz polowy z okresu I wojny światowej ze szczątkami 24 żołnierzy armii niemieckiejGroby wojenne na budowie S8 :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Serwis informacyjny..
W 2018 we wsi odsłonięto Pomnik Powstańców Styczniowych powstały według projektu Roberta Szydlika. W kolejnym roku odsłonięto pomnik Kurpia Białego. Figura została wykonana na podstawie świątków autorstwa rzeźbiarza Jana Szydlika (1949–2000). Postać Kurpia stoi na cokole, na którym umieszczono napis KURP BIAŁY 2019, a niżej rzeźbę kota, wyrażającą szacunek dla zwierząt. Autorem pomysłu, aranżacji i posągu jest artysta plastyk Artur Szydlik. Biała rzeźba w zestawieniu z czerwonym cokołem nawiązuje do polskiej flagi.
W 2021 przy wjeździe do wsi zamontowano witacz zaprojektowany przez artystę plastyka Artura Szydlika.
Wieś jest miejscem kultu Matki Bożej i celem pielgrzymek. Kult Matki Bożej rozwinął się w związku z objawieniami na początku XX wieku (począwszy od 1910). Dla ich upamiętnienia w pobliskim lesie wybudowano drewnianą kapliczkę. Spłonęła 1 lipca 1929 wraz z obrazem Matki Boskiej Osuchowskiej. W odbudowanej kaplicy umieszczono nowy obraz, który następnie przeniesiono do kościoła parafialnego. Na jego miejscu w kaplicy umieszczono kopię cudownego obrazu. Kult maryjny rozwijał się i doprowadził do budowy murowanej świątyni, wreszcie wydzielenia się z parafii Poręba nowej parafii św. Apostołów Piotra i Pawła (1976). W strukturze kościoła rzymskokatolickiego parafia należy do metropolii białostockiej, diecezji łomżyńskiej, dekanatu Ostrów Mazowiecka Chrystusa Dobrego Pasterza.
Przypisy Strona gminy, sołectwa
GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()
Linki zewnętrzne
Strona internetowa wsi
Kategoria:Nowa Osuchowa