Gumniska (do 14 lutego 1968 Gumniska-FoxZarządzenie nr 17 Prezesa Rady Ministrów z dnia 5 lutego 1968 r. w sprawie zmiany i ustalenia nazw niektórych miejscowości i obiektów fizjograficznych. ) – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie dębickim, w gminie Dębica.

+Integralne części wsi Gumniska SIMC Nazwa Rodzaj 0818166 Dział część wsi0818172 Grzybówka część wsi0818189 Jaszczurowa część wsi0818195 Kopaliny część wsi0818203 Kościelne część wsi0818210 Wytrząska część wsi

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

Gumniska jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny należącej do dekanatu Dębica Zachód w diecezji tarnowskiejParafia na stronie diecezji.

Dziedzictwo kulturowe W XIX w. w Gumniskach istniał majątek ziemski z założeniem dworsko-parkowym, w źródłach notowany także jako „Gumniska (Fox)”. Kompleks nie zachował się; w ewidencji gminnej funkcjonuje jako „tradycja miejsca dworu”. Nazwa w tej postaci występuje już na mapie katastralnej z 1849 r. („Dorf Gumniska Fox in Galizien”).

Przy drodze w kierunku Kopalin zachowała się murowana kapliczka z figurą św. Jana Nepomucena (XIX w.), ujęta w lokalnych opracowaniach i na materiałach szlaku kapliczek gminy Dębica.

Drewniany kościół parafialny św. Mikołaja (na tzw. Księżej Górze) spłonął w 1944 r.; obecny, murowany kościół Wniebowzięcia NMP wzniesiono w latach 1957–1960 (konsekracja 1960).

W okresie międzywojennym kierownikiem miejscowej szkoły był Adam Lazarowicz „Klamra”, późniejszy oficer AK i DSZ/WiN; dziś jest patronem szkoły w Gumniskach.

Nazwa W XIX w. miejscowość była notowana w dokumentach jako „Gumniska-Fox” (m.in. na mapie katastralnej z 1849 r. „Dorf Gumniska Fox in Galizien”), gdzie człon „Fox” wiązano z nazwiskiem właścicieli miejscowego majątku ziemskiego; w opracowaniach gminnych funkcjonuje też określenie „Gumniska (Fox)” odnoszące się do dawnego założenia dworsko-parkowego. Nazwę urzędowo skrócono do „Gumniska” zarządzeniem Prezesa Rady Ministrów z 5 lutego 1968 r. (weszło w życie 14 lutego 1968 r.).

Zobacz też Gumniska Gumniska Wielkie

Przypisy Raport o stanie Gminy Dębica za 2024 rok. Liczba stałych mieszkańców w dniu 31-12-2024 s. 8-9 [dostęp 2025-10-25]

GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()

Linki zewnętrzne

Kategoria:Gumniska (województwo podkarpackie) Kategoria:Wsie w powiecie dębickim