Winnica (niem. Weinberg) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, na historycznym Dolnym Śląsku, w powiecie legnickim, w gminie Krotoszyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa legnickiego.

Geografia Wieś położona jest w odległości 6,5 km na południowy zachód od granic administracyjnych Legnicy oraz 4,5 km na południowy wschód od Krotoszyc, nad rzeką Nysa Szalona.

Historia Grunty, na których powstała Winnica, podobnie jak pobliska wieś Słup, w 1177 r. zostały przekazane przez Bolesława Wysokiego (za przyzwoleniem Mieszka III Starego) zakonowi cystersów z Lubiąża. W 1202 r. książę Henryk I Brodaty ufundował tu cystersom oddzielny folwark - grangię, zaś w 1217 r. przy folwarku powstała osada wiejska, która w 1316 r. została odkupiona od Bolesława III Rozrzutnego przez opata lubiąskiego Rudolfa. Podczas wojen husyckich w XV w., Winnica, podobnie jak Słup, została spalona. Odbudowana, swój ponowny rozkwit przeżywała w XVII i XVIII w. gdy dzięki staraniom opatów Nitschego i Brzucha powstały nowe zabudowania dworskie, a miejscowość podniesiono do rangi prepozytury klasztoru. Po sekularyzacji majątków klasztornych na terytorium ówczesnego Królestwa Pruskiego w 1810 r., do 1812 r. folwark prowadził proboszcz. W 1812 odkupił go kancelista z Lubiąża Carl Josef Otto. W połowie XIX w. wieś stała się własnością Marii Luizy Pauliny Hohenzollern-Hechigen. Posiadała wówczas pałac z parkiem, część gospodarczą, kuźnię, dwa młyny wodne, cegielnię, browar i gorzelnię.

W trakcie II wojny światowej zabudowania pocysterskie uległy znacznym zniszczeniom. Do dziś zachowały się zabudowania mieszkalne i gospodarcze, m.in. dom zakonników z XVIII w. (w ruinie), budynki gospodarcze, mieszkalne, kuźnia oraz ruiny ogrodowego belwederuhttp://krotoszyce.republika.pl/historia.html Oficjalna witryna gminy Krotoszyce, zakładka Historia.

Zabytki Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są: dom administracji cysterskiej, z XVII/XVIII w. kuźnia (w zespole pocysterskim), z XVIII w.

Komunikacja Do Winnicy można dojechać autobusami PKShttp://pks.legnica.pl/rozklad/legnica.htm Według aktualnego rozkładu PKS Legnica oraz mikrobusami prywatnymi z Legnicy.

Turystyka Pozostałości po grangii cysterskiej

Szlaki turystyczne Przez Winnicę przebiega oznakowany, zielony szlak turystyczny PTTK: Szlak Nad Nysą Szaloną z Czerwonego Kościoła (8,5 km na północ) do Męcinki (8 km na południe od Winnicy) i dalej do Polany pod Górzcem, łączna długość - 19 km);

Ponadto, Winnica stanowi punkt początkowy zielonego szlaku rowerowego: Szlak Klasztorny z Winnicy do Lubiąża (8 km na południe od Winnicy)http://infolegnica.pl/?strona=53 Szlaki rowerowe okolic Legnicy;

Literatura Tadeusz Gumiński, Legnica i okolice. Przewodnik, Legnica-Wrocław 2001, PTTK Legnica, Powiat legnicki, Kraków 2005,

Przypisy

Linki zewnętrzne Portal mieszkańców Winnicy Winnica na portalu polska-org.pl

Kategoria:Krotoszyce (gmina)