Władysławów – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie tureckim, siedziba gminy Władysławów. Prawa miejskie w latach 1727–1870 i 1919–1934.

Wieś położona jest wśród Pagórków Złotogórskich, będących północną częścią Wysoczyzny Tureckiej. pośrodku trójkąta miast Konin-Koło-Turek.

We wsi znajduje się Szkoła Podstawowa im. ks. Jana Twardowskiego oraz jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej.

Historia

thumb|left|Aleksander Gurowski zezwala ewangelikom we Wladysławowie wybudować zbór. Dokument z 1775 r. ze zbiorów Archiwum Państwowego w Poznaniu Dawne miasto szlacheckie lokowane było na prawie miejskim w 1727 roku przez Jana Władysława Kretkowskiego, wojewodę chełmińskiego. Od 1728 roku Władysławów był w posiadaniu rodu Gurowskich.

Podstawą rozwoju Władysławowa było tkactwo. Pierwsza wzmianka o istnieniu cechu tkackiego pochodzi z 1738 roku. Osiedlili się tutaj wówczas tkacze z Czech i Saksonii.

Po II rozbiorze Polski, miasto przeszło do zaboru pruskiego, licząc około 520 mieszkańców i 72 domostwa. Mieszkańcy Władysławowa utrzymywali się głównie z rzemiosła, które obejmowało blisko 35 warsztatów.

Od 1807 roku miasto włączono w skład Księstwa Warszawskiego, zaś od 1815 roku wchodziło w skład Królestwa Polskiego. W XIX wieku rozwinęła się tu produkcja bryczek i wozów. Czynne tu były również dwie garbarniePiotr Maluśkiewicz, Województwo konińskie : szkic monograficzny, wyd. 1, Warszawa: Państwowe Wydawn. Nauk, 1983, s. 330, ISBN 83-01-00534-3, OCLC 11783554.

W 1870 roku Władysławów stracił prawa miejskie w wyniku reformy administracyjnej przeprowadzonej w Rosji. Prawa miejskie Władysławów odzyskał w 1919 roku., lecz utracił je ponownie w 1934 roku..

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa konińskiego.

Zabytki W miejscowości zachował się XVIII-wieczny układ zabudowy. Interesujący zespół zabytków tworzą dawne domki tkaczy z przełomu XVIII i XIX wieku. Są to murowane budynki parterowe, kryte dachami naczółkowymi lub czterospadowymi. W niektórych zachowały się przelotowe sienie.

Na rynku wznosi się rokokowa figura świętego Jana Nepomucena z płaskorzeźbami świętych na cokole, pochodząca z 1751 roku.

Po przeciwległej stronie rynku, w czterdziestą rocznicę wybuchu II wojny światowej, w 1979 roku, ustawiony został głaz narzutowy, upamiętniający poległych i pomordowanych w latach 1939–1945.

W eklektycznym budynku dawnego kościoła ewangelickiego z drugiej połowy XIX wieku mieści się Gminny Ośrodek Kultury.

Sport W miejscowości działa, założony w 1977 roku, Gminny Ludowy Klub Sportowy „Znicz Władysławów”, którego sekcja piłkarska uczestniczyła w rozgrywkach ligowych w latach 1977–1988, 1998–2013 i 2017–2022. W sezonach 2008/09 – 2012/13 zespół występował w konińskiej klasie okręgowej.

Ludzie związani z Władysławowem Oskar Bartel – teolog, profesor Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie Henryk Leopold Bartsch – pastor ewangelicki, muzyk Roman Chojnacki – muzyk, muzykolog, profesor Akademii Muzycznej w Warszawie Adam Gurowski – filozof, publicysta, działacz polityczny okresu powstania listopadowego Ignacy Gurowski – publicysta, uczestnik powstania listopadowego Rafał Gurowski – hrabia, fundator kościoła w Wyszynie Eduard Kneifel – pastor ewangelicki, historyk Jerzy Kusiak – polityk, poseł, ambasador Andrzej Rosicki – działacz samorządowy, prezydent miasta Łodzi Wawrzyniec Sielski – poseł, właściciel ziemski Ryszard Trenkler – pastor ewangelicki

Zobacz też Historia Żydów we Władysławowie Herb gminy Władysławów

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Strona internetowa Władysławowa i gminy Władysławów

Strona internetowa drużyny Znicz Władysławów

Kategoria:Dawne miasta w województwie wielkopolskim Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XVIII wieku