Maria Róża Radziwiłłowa z domu Branicka, zwana Bichettą (ur. 8 października 1863 w Paryżu, zm. 7 października 1941 w Rzymie) – ordynatowa nieświeska.
Córka Władysława Michała Branickiego i Marii Anieli Sapieżyny z Białej Cerkwi. Ze strony Branickich była podobno prawnuczką carycy Katarzyny IIByła wnuczką Władysława Grzegorza Branickiego, syna Franciszka Ksawerego i Aleksandry Engelhardtówny, domniemanej córki naturalnej Katarzyny. . Zamężna z Jerzym Fryderykiem Radziwiłłem, ordynatem nieświeskim. Z mężem miała sześcioro dzieci: Antoniego Albrechta, Karola Mikołaja, Leona Władysława, Różę (1884–1949), żonę Ludwika Czetwertyńskiego, Teresę (1889–1975), żonę Huberta Lubomirskiego z Równego, i Elżbietę (1894-1986), żonę Alfreda Tyszkiewicza a następnie Włodzimierza Żeromskiego.
Była autorką Portretów polskich XVI–XIX wieku wydanych pod redakcją Jerzego Mycielskiego w 4 zeszytach w latach 1911–1913 przez Wydawnictwo Altenberga.
Zajmowała się interesami rodziny i sprawami sześciorga dzieci. Prowadziła życie towarzyskie na wielką skalę. Przez salony jej rezydencji w Rzymie, Paryżu, Lipkach i Nieświeżu przewijali się przedstawiciele domów panujących, arystokracji europejskiej, dyplomaci, artyści, intelektualiści i politycy. Uchodziła za osobę bardzo bezpośrednią i niekiedy obcesową. Podczas jednej z kolacji siedziała nadąsana przez cały posiłek. Gdy gospodyni zapytała dlaczego milczy odpowiedziała głośno: "Czy naprawdę myślisz, że mogę się dobrze bawić gdy posadziłaś mnie między impotentem z jednej strony, a homoseksualistą z drugiej?" Kategorycznie sprzeciwiała się ślubowi swojego najstarszego syna z Amerykanką, Dorothy Parker-Deakon, choć bardzo kochała urodzoną z tego związku wnuczkę, Elżbietę. Nie akceptowała również faktu, że jej młodsza siostra Zofia Branicka, rozwiodła się z włoskim księciem Piotrem Strozzim, by wyjść za mąż za wnuka śpiewaka Opery Warszawskiej pochodzenia żydowskiego Karola Halperta.
We wrześniu 1939 księżna przebywała na zamku w Nieświeżu. Rosjanie pozwolili jej zostać w postaci "żywego eksponatu muzealnego". Interwencja jej bliskiej przyjaciółki, królowej Włoch Heleny umożliwiła jej wyjazd do Rzymu, gdzie zmarła w 1941. Pochowana została na cmentarzu Campo VeranoAndrzej Biernacki Maria Róża Radziwiłlowa [w:] Polski Słownik Biograficzny tom XXX wyd.1987.
Była damą zakonów rycerskich: św. Jana z Jerozolimy (maltańczyków; 1927) i św. Łazarza z Jerozolimy (lazarytów; 1929).
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Braniccy herbu Korczak Maria Róża Radziwiłłowa Kategoria:Polscy lazaryci Kategoria:Ludzie urodzeni w Paryżu Kategoria:Urodzeni w 1863 Kategoria:Zmarli w 1941