thumb|242px|Kościół parafialny Lipa – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Bircza. Ma status sołectwa. Leży na Pogórzu Przemyskim, nad potokiem Lipka dopływem Stupnicy.

We wsi znajduje się drewniana cerkiew pod wezwaniem Św. Paraskewii, zbudowana w latach 1830–1843, odnowiona w 1919. Po wojnie użytkowana była przez rzymskich katolików, do czasu zbudowania nowego kościoła, którego budowę rozpoczęto w roku 1999Kościół w Lipie na stronie polskaniezwykła.pl. Samodzielna parafia pw. Wniebowstąpienia Pańskiego w Lipie została erygowana w roku 1970 i należy do dekanatu Bircza. Posiada kościoły filialne w Malawie i Brzeżawie.

Historia Wieś powstała na początku XV wieku, założona na prawie wołoskim. Pierwsza wzmianka o Lipie - własności Kmitów, pochodzi z 1436. W 1437 kupili ją Łukasz i Iwanko bracia z Birczy. W 1447 r., Lipę kupił Jerzy Matiaszowicz Gozdawita, pan na Humniskach, Birczy i Zboiskach, protoplasta rodu Humnickich i Bireckich. Od tego czasu, wieś należała do klucza bireckiego. W XIX wieku dziedzicem Lipy został Franciszek Zaręba.

W roku 1443 wzmiankowany jest Sirodor knyasz de Lippa.

W połowie XIX wieku właścicielami posiadłości tabularnej w Lipie Dolnej i Górnej byli Franciszek Kozłowski i Franciszek Zaremba.

Pod koniec XIX poszczególne domy nosiły nazwę Kopanie.

Przed II wojną światową Lipa składała się z wielu przysiółków: Lipa Dolna, Lipa Górna, Morochów, Kuzie, Kopań (Kopania), Podwoludzka, Capura (Capora), Leców, Przesada (Przysada), Grabowiec, Mazury, Kiczary, Lackie.

Do istniejącej tu przed II wojną światową parafii greckokatolickiej należały również miejscowości : Brzeżawa (do 1930), Jawornik Ruski (do 1843), Malawa, Dobrzanka.

W II Rzeczypospolitej wieś położona powiecie dobromilskim województwa lwowskiego. W 1945 nacjonaliści ukraińscy z OUN-UPA zamordowali tu 10 Polaków i 1 Ukrainkę.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa przemyskiego.

Lipa w roku 1929 Właściciele ziemscy: Kozłowski Flor. i Aleks. (383 ha) Kowal: Chamulak S. Młyn wodny: Pielech J. Szewc: Charog Ch. Tartak wodny: Pielech J. Tytoniowe wyroby: Fleischer E., Schiff, Szacki W. Wyszynk trunków: Steppel B.

DemografiaDmytro Błażejowśkyj - "Historical sematism of the Eparchy of Peremysl including the Apostolic Administration of Lemkivscyna (1828-1939)", Lwów 1995 1785 - 404 grekokatolików, 95 rzymskich katolików, 16 żydów 1840 - 809 grekokatolików 1859 - 785 grekokatolików 1879 - 986 grekokatolików 1899 - 1271 grekokatolików 1926 - 1340 grekokatolików 1929 - 1647 mieszkańców 1938 - 1417 grekokatolików, 236 rzymskich katolików, 29 żydów i 12 zielonoświątkowców 1997 - 312 osób 2006 - 321 osób

Przypisy Raport o stanie gminy Bircza w 2024. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2024 s. 28-29 Strona gminy, sołtysi

GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()

Linki zewnętrzne

Kategoria:Lipa (powiat przemyski) Kategoria:Pogórze Przemyskie Kategoria:Wsie w powiecie przemyskim