Łyszkowice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łowickim, w gminie Łyszkowice.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa skierniewickiego.

Wieś znana od roku 1356. W 1792 – wieś arcybiskupstwa gnieźnieńskiego w ziemi sochaczewskiej województwa rawskiegoKarol de Perthées, Mappa szczegulna woiewodztwa rawskiego, 1792.

Miejscowość jest siedzibą gminy Łyszkowice.

Historia Miejscowość położona na szlaku prowadzącym z Ziemi Kujawskiej, Mazowieckiej i Prus Królewskich do Piotrkowa Trybunalskiego. Łyszkowice już w XV wieku uzyskały prawa organizowania targów i jarmarków. Wieś słynna była z wyrobu drewnianych narzędzi gospodarczych i kulinarnych takich jak: sochy, brony, łopaty, widły oraz drewniane talerze, kubki, kopyście i łyżki. Przed rozbiorami wieś i dwór należały do dóbr arcybiskupstwa gnieźnieńskiego.

W czasie Księstwa Warszawskiego, Łyszkowice jak i inne wsie były nawiedzone przez epidemię cholery, w wyniku czego liczba ludności spadła o połowę.

Łyszkowice były niegdyś letnią siedzibą prymasów, a w latach 1832–1880 mieścił się tu zarząd administracji księstwa łowickiego, na które składał się klucz 18 wsi. Niegdyś znajdowała się tu fabryka tkanin, następnie mydła i wyrobów żelaznych, od rafineria i fabryka cukru H. Epsteina, później Łyszkowicka Fabryka Laktozy, następnie Łowickie Zakłady Farmaceutyczne „Polfa”, następnie zakłady farmaceutyczne BYK Mazovia, Altana Pharma, Nycomed Pharma, Takeda, a od roku 2021 należy do duńskiej firmy Orifarm.

W czasach prymasowskich Łyszkowice słynęły z licznych młynów i stawów hodowlanych. W XVII wieku prymas Wacław Leszczyński założył tutaj ogród włoski z licznymi posągami, fontannami i altanami, dziś już nieistniejący. W Łyszkowicach mieścił się do zarząd główny administracji księstwa łowickiego, sprawujący nadzór nad osobistymi dobrami carów rosyjskich. Zarząd sprawował też pieczę nad szpitalem dla włościan we wsi Kapera. W obok ówczesnej wsi Łyszkowice powstała osada fabryczna złożona m.in. z dużego zespołu fabryk lnianych i jedwabnych, przędzalni oraz cukrowni. W połowie ubiegłego stulecia sama tylko cukrownia zatrudniała 500 robotników.

W połowie mieszkali tu Teodor i Paulina Noiretowie wraz z córką Zofią, późniejszą aktorką. Teodor był magazynierem spichrzów Księstwa Łowickiego.

1 stycznia 1928 arcybiskup warszawski Aleksander Kakowski utworzył w Łyszkowicach rzymskokatolicką parafię pw. św. Kazimierza Królewicza.

W czasie II wojny światowej teren gminy był miejscem zrzutów lotniczych cichociemnych – okolice wsi Czatolin, gdzie został postawiony pomnik upamiętniający te wydarzenia. W maju 1940 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 500 Żydów. W marcu 1941 zostali wywiezieni do getta w Warszawie, a stamtąd do obozu zagłady Treblinka II i tam zamordowani.

11 czerwca 1943 patrol bojowy Obwodu Łowicz Podokręgu Zachodniego Armii Krajowej w wyniku akcji likwidacyjnej ciężko ranił sołtysa Łyszkowic – volksdeutscha Diera, znanego w okolicy wroga Polaków. 16 czerwca 1943 dokonano zamachu na wójta gminy Łyszkowice, volksdeutscha Becka, który jednak zdołał ujść patrolowi bojowemu Kedywu; zginął natomiast syn Becka.

W sierpniu teren gminy (okolice wsi Chlebów) był miejscem walk oddziału AK plutonowego Stanisława Borowskiego ps. „Maszynista”. 16 sierpnia grupa została rozbita przez przeważające siły wroga.

Zabytki Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty: gorzelnia, ob. dom mieszkalny, ul. Księstwa Łowickiego 21, 1 poł. XIX, 1903, nr rej.: 612 z 24.08.1967 cukrownia, ob. domy mieszkalne, ul. Wolności 1, 1830-XX, nr rej.: 1007-A z 1.10.1998: budynek „Podkowa” budynek „Mydlarnia”

Komunikacja Do końca roku 2024 do Łyszkowic dojeżdżały autobusy MZK Łowicz (linia nr 5 – siedem kursów w dni robocze). Od roku 2025 obsługę komunikacyjną gminy zapewniają przewoźnicy PKS Skierniewice i DanBus Sp. z o.o. (komerc.). Najbliższy przystanek kolejowy, Stare Grudze, znajduje się w odległości ; w zbliżonej odległości znajduje się także stacja Domaniewice. Doskonałe połączenie drogowe zapewnia autostrada A2 wraz z położonym kikaset metrów od Łyszkowic węzłem „Łowicz” i drogą wojewódzką nr 704.

Inne Na terenie gminy znajdują się tereny łowieckie szczególnie atrakcyjne dla myśliwych polujących na kaczki i bażanty. Istnieją również stawy wędkarskie, gdzie łowić można nawet dwudziestokilogramowe karpie i szczupaki.

Sport We wsi działa klub sportowy Laktoza Łyszkowice, założony w 1955 roku, który aktualnie gra w A klasie grupy skierniewickiej.

Przypisy

* Kategoria:Wsie arcybiskupów gnieźnieńskich (województwo rawskie)