thumb|Tapiseria Dama z jednorożcem, Francja, XV wiek thumb|Gobelin Le Corbusiera w indyjskim Chandigarh, Francja, XX wiek thumb|Krosno do tkania tapiserii. Manufaktura Gobelin, Paryż, 2005 Tapiseria (z franc. tapisserie) – ogólna nazwa określająca jednostronną tkaninę o różnorodnej dekoracji: figuralnej (np. ze scenami mitologicznymi, biblijnymi), heraldycznej bądź zwierzęco-roślinnej (tzw. werdiura), służącą do dekoracji ścian. Potocznie termin „tapiseria” stosowany jest wymiennie z nazwami: gobelinTermin używany jest od 2. połowy XVII wieku, a pochodzi od nazwiska rodziny Gobelin, od której odkupiono paryską manufakturę, przekształcając ją w manufakturę królewską. i arras.
Wykonywana była splotem płóciennym (rzadziej rządkowym), z nici wełnianych i jedwabnych, czasem z dodatkiem nici złotych lub srebrnych, na warsztatach pionowych lub poziomych.
Tapiserie wykonywano już w starożytnym Egipcie (od XVIII dynastii), w Chinach i prekolumbijskim Peru. W Europie ważnymi ośrodkami były w kolejnych stuleciach:
XIV – Paryż i Arras, XV – Arras i Tournai, XVI – Flandria, Włochy, XVII – Bruksela, Francja (zwłaszcza królewska manufaktura Gobelinów i manufaktura w Beauvais), XVIII – manufaktura Gobelinów i Beauvais.
Niektórzy władcy – zamiast kupować gotowe dzieła – zakładali manufaktury na swoich dworach (np. w Szczecinie, Torgau, Brzegu czy też w Szwecji).
Zobacz też
arrasy wawelskie werdiura
Przypisy
Bibliografia Słownik terminologiczny sztuk pięknych, Warszawa 2006, s. 135 i 411.
Kategoria:Tkaniny dekoracyjne