Holizm (od gr. holos – całość) – pogląd (przeciwstawny redukcjonizmowi), według którego wszelkie zjawiska tworzą układy całościowe, podlegające swoistym prawidłowościom, których nie można wywnioskować na podstawie wiedzy o prawidłowościach rządzących ich składnikami.
Całości nie da się sprowadzić do sumy jej składników.
Pojęcie wprowadził Jan Smuts, południowoafrykański polityk, we wczesnych latach 20. XX wiekuAndrew Heywood, Ideologie polityczne, Warszawa 2007, s. 280.
Ujęcia: filozofia: teoria rozwoju, według której istotną cechą świata jest jego „całościowy” charakter (Smuts), metodologia nauk społecznych – zjawiska społeczne stanowią układy podlegające zasadom niedającym się wywnioskować z prawidłowości rządzących ich składnikami.
Motyw holistycznego spojrzenia na świat wykorzystał Douglas Adams w jednej ze swoich komedii pt. Holistyczna Agencja Detektywistyczna Dirka Gently'ego. Tytułowy detektyw kieruje się w swoich śledztwach właśnie wzajemną łącznością między wszystkim, co istnieje oraz subtelnymi i złożonymi wzorcami w sieci wzajemnych powiązań ignorując oczywiste tropy (jak odciski palców) jako nieistotne i mylące.
Zobacz też
cybernetyka teoria systemów medycyna holistyczna
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Metodologia nauki Kategoria:Filozofia nauki Kategoria:Kierunki filozoficzne Kategoria:Ontologia