Juscelino Kubitschek de Oliveira (JK, ur. 12 września 1902 w Diamantinie, zm. 22 sierpnia 1976 w Resende) – brazylijski polityk, prezydent kraju (wówczas Republiki Zjednoczonych Stanów Brazylii) w latach 1956–1961.
Życiorys Jego ojciec, João César de Oliveira, zmarł, gdy przyszły prezydent miał ledwie dwa lata. Jego matka zaś, nauczycielka, Júlia Kubitschek, była pochodzenia czeskiego. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na fakt, iż Juscelino był znany przez całe swoje życie bardziej pod nazwiskiem matki, niż ojca.
Kubitschek, który studiował medycynę, stosunkowo szybko zainteresował się i zaczął działać w polityce. W wieku 32 lat (czyli w 1934) został wybrany na członka lokalnego parlamentu rodzinnego stanu Minas Gerais. Jednakże w niedługi czas potem został zmuszony do powrotu do praktyki lekarskiej, ponieważ zaliczano go do przeciwników rządzącego ówcześnie dyktatora Getúlio Vargasa.
Mimo to w 1940 został mianowany burmistrzem Belo Horizonte. W 1945 ponownie został stanowym parlamentarzystą, zaś w 1950 objął funkcję gubernatora swojego rodzinnego stanu. Pięć lat później kandydował zaś na stanowisko prezydenta jako socjaldemokrata i wygrał. Jego hasło wyborcze brzmiało: „Pięćdziesiąt lat postępu w pięć”.
Jego rządy rzeczywiście zaznaczyły się znacznym rozwojem kraju, co wszelako nacechowane było silnie nacjonalizmem i populizmem. Za jego rządów założono miasto Brasília, która od 1960 jest stolicą Brazylii. Zbudowano ją wedle założeń modernistycznych na podstawie projektu Lucio Costy i Oscara Niemeyera Soaresa.
Jednakże, wedle krytyków prezydenta, cena rozwoju była zbyt wielka – ukuli nawet hasło: „Pięćdziesiąt lat inflacji w pięć”.
W 1961 Kubitschek odszedł ze stanowiska prezydenta, zastąpiony przez Jânio Quadrosa. Po przejęciu władzy przez wojskową juntę w 1964 został na dziesięć lat pozbawiony praw publicznych. Wybrał więc emigrację do USA i krajów Europy. Powrócił jednak w 1967, ale w 1976 zginął w wypadku samochodowym. 350 tysięcy ludzi uczestniczyło w jego pogrzebie w założonej przez niego stolicy. Obecnie spoczywa w nowym mauzoleum, otwartym w 1981.
Niejasności wokół śmierci Kubitschka spowodowały w maju 2013 roku wszczęcie śledztwa przez Komisję Prawdy, powołaną dwa lata wcześniej przez prezydent Dilmę Rousseff celem wyjaśnienia zbrodni dawnej junty. W grudniu 2013 roku komisja orzekła, że śmierć Kubitschka w wypadku została upozorowana, większość dokumentacji powstałej w prowadzonym wówczas śledztwie została spreparowana pod założoną tezę, a świadkowie zostali przekupieni lub zastraszeni.
Trzecie największe lotnisko w Brazylii, międzynarodowy port lotniczy Brasília nosi jego imię (port. Aeroporto Internacional de Brasília – Presidente Juscelino Kubitschek).
Jego córka, Márcia Kubitschek (1942-2000) pełniła w latach 1991-1994 funkcję wicegubernatora Dystryktu Stołecznego.
Odznaczenia Brazylijskie Krzyż Wielki Orderu Narodowego Zasługi (1956) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Zasługi Marynarskiej (1956) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej (1956) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Zasługi Lotniczej (1956) – ex officio
Zagraniczne Krzyż Wielki Orderu Imperium (1956, Wielka Brytania) Łańcuch Orderu Izabeli Katolickiej (1958, Hiszpania)Caballeros de la Orden de Isabel la Católica (II) Krzyż Wielki Klasy Specjalnej Orderu Boyacá (1959, Kolumbia) Łańcuch Orderu Orła Azteckiego (1960, Meksyk) Krzyż Wielki Orderu Vasco Núñeza de Balboa (1963, Panama) Łańcuch Orderu Manuela Amadora Guerrero (Panama) Łańcuch Orderu Narodowego Zasługi (1957, Paragwaj) Krzyż Wielki z Brylantami Orderu Słońca (1957, Peru) Łańcuch Orderu Oswobodziciela (1957, Wenezuela) Order Domowy Nassauski Lwa Złotego (1956, Luksemburg)Jean Schoos: Die Orden und Ehrenzeichen des Grossherzogtums Luxemburg. Luxemburg: Sankt-Paulus-Druckerei, 1990. s. 422 Krzyż Wielki Orderu Zasługi RFN (1955, Niemcy)Bulletin des Presse- und Informationsamtes der Bundesregierung. Bonn: 1956, s. 79 Krzyż Wielki Klasy Specjalnej Orderu Zasługi RFN (1956, Niemcy) Łańcuch Orderu Zasługi (1956, Włochy)Kubitschek de Oliveira S.E. Juscelino Decorato di Gran Cordone. www.quirinale.it Krzyż Wielki Orderu Zasługi (1953, Włochy)Kubitschek de Oliveira Dott. Juscelino. Cavaliere di Gran Croce Ordine al Merito della Repubblica Italiana. www.quirinale.it Krzyż Wielki Wstęgi Trzech Orderów (1957, Portugalia): Krzyż Wielki Orderu Chrystusa Krzyż Wielki Orderu Avis Krzyż Wielki Orderu św. Jakuba od Miecza Krzyż Wielki Orderu Wieży i Miecza (1956, Portugalia) Wielki Łańcuch Orderu Infanta Henryka (1960, Portugalia)Estrangeiros com Ordens Portuguesas. www.ordens.presidencia.pt Order Tomáša Garrigue Masaryka I klasy – pośmiertnie (1996, Czechy)Řád T. G. Masaryka: Seznam vyznamenaných. www.hrad.cz
Przypisy
Bibliografia R. Bourne, Political Leaders of Latin America, 1969 E. B. Burns, History of Brazil, Nowy Jork, 1980
Linki zewnętrzne Memorial JK
Kategoria:Brazylijscy politycy Kategoria:Brazylijskie ofiary wypadków drogowych Kategoria:Odznaczeni Orderem Avis (Portugalia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Boyacá Kategoria:Odznaczeni Orderem Chrystusa (Portugalia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Domowym Nassauskim Lwa Złotego Kategoria:Odznaczeni Orderem Imperium Brytyjskiego Kategoria:Odznaczeni Orderem Izabeli Katolickiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Manuela Amadora Guerrero Kategoria:Odznaczeni Orderem Masaryka Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Azteckiego Kategoria:Odznaczeni Orderem Oswobodziciela Kategoria:Odznaczeni Orderem Słońca Peru Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Jakuba od Miecza (Portugalia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Vasco Núñeza de Balboa Kategoria:Odznaczeni Orderem Wieży i Miecza Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi (Brazylia) Kategoria:Odznaczeni Narodowym Orderem Zasługi (Paragwaj) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Marynarki Wojennej (Brazylia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Wojskowej (Brazylia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Lotniczej Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Federalnej Niemiec Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Włoskiej Kategoria:Odznaczeni Wielkim Łańcuchem Orderu Infanta Henryka (Portugalia) Kategoria:Odznaczeni Wstęgą Trzech Orderów Kategoria:Osoby pochodzenia czeskiego Kategoria:Prezydenci Brazylii Kategoria:Zamordowani szefowie rządów Kategoria:Urodzeni w 1902 Kategoria:Zmarli w 1976 Kategoria:Ofiary zabójstw w Brazylii