mały|Prońko (2016) Krystyna Halina Prońko (ur. 14 stycznia 1947 w Gorzowie Wielkopolskim) – polska piosenkarka i wokalistka jazzowa, kompozytorka, wydawca i pedagog muzyczny. Honorowy Obywatel Gorzowa Wielkopolskiego.

Życiorys Jej rodzina wywodzi się z Łemkowszczyzny; przed II wojną światową część z niej mieszkała na Kresach wschodnich, a po wojnie osiedliła się w Gorzowie Wielkopolskim, gdzie urodziła się KrystynaWywiad Izy Michalewicz z Krystyną Prońko: Są Kryśki i jest Prońko, „Wysokie Obcasy” nr 49(808)/2014, 20 grudnia 2014, s. 29–33.. Ukończyła technikum chemiczne w Gorzowie Wielkopolskim. Pracowała jako chemik-analityk w jednym z gorzowskich laboratoriów. Studiowała na Wydziale Jazzu i Muzyki Rozrywkowej Akademii Muzycznej w Katowicach.

Pracę artystyczną rozpoczęła w listopadzie 1966 jako organistka i wokalistka w zespole Reflex, w którym grali m.in. jej bracia: Piotr (saksofonista) i Wojciech (kontrabasista, basista)Marek Truszkowski, Ryszard Bieniecki, Folder I Ogólnopolskiego Festiwalu Awangardy Beatowej, Kalisz 1969.. Razem z grupą zadebiutowała w listopadzie 1969 występem na 1. Ogólnopolskim Festiwalu Awangardy Beatowej w Kaliszu, gdzie otrzymała indywidualne wyróżnienie eliminacyjne. Z końcem 1969 weszła w skład zespołu pod kierownictwem Antoniego Kopffa, który rozpoczął działalność w Rzeszowie i niebawem przyjął nazwę Respekt. Z grupą dokonała nagrań dla Programu III Polskiego Radia, rejestrując własne kompozycje z tekstami Jana Tomasza: „Daleko przed siebie” i „Cały maj”, która w maju 1970 była notowana na Liście Przebojów Programu III.

Na początku lat 70. współtworzyła żeńskie trio wokalne, które współpracowało z Czesławem Niemenem oraz z zespołami Skaldowie i Czerwone Gitary (podczas tras koncertowych), a także w zespołach prowadzonych przez Janusza Komana: Pokolenie (w sierpniu 1972 zespół zarejestrował w Polskim Radiu Lublin piosenki „Dwa anioły” i „Ziemi puls”) i Koman Band.

W 1973 wystąpiła na Festiwalu Wokalistów Jazzowych w Lublinie oraz zaśpiewała utwory „Po co ci to, chłopcze?” i „Umarłe krajobrazy” na 11. Krajowym Festiwalu Polskiej Piosenki w Opolu. W 1974 za utwór „Papierowe ptaki” otrzymała nagrodę za najlepszą aranżację podczas 12. KFPP w Opolu, a rok później za numer „Niech moje serce kołysze ciebie do snu” zdobyła główną nagrodę na 13. edycji festiwalu. Również w 1975 została uznana za najpopularniejszą wokalistkę w Polsce w plebiscycie magazynu muzycznego „Non Stop”, który okrzyknął także jej utwór „Niech moje serce…” piosenką roku. W 1976 wystąpiła na Festiwalu Piosenki Radzieckiej w Zielonej GórzeXII Festiwal Piosenki Radzieckiej, Zielona Góra, 9–12 czerwca 1976, b.n.s., a w następnym roku została ponownie okrzyknięta najpopularniejszą wokalistką w Polsce w plebiscycie „Non Stop”. W 1978 z utworem „Modlitwa o miłość prawdziwą” zajęła czwarte miejsce na 16. KFPP w Opolu. W następnym roku z utworem „Wspomnienie tych dni”, wykonanym w duecie ze Zbigniewem Wodeckim, zwyciężyła w konkursie „Premier” na 17. edycji festiwalu.

W latach 1979–1981 prowadziła klasę śpiewu w Akademii Muzycznej w Katowicach. Przez rok pracowała również z młodymi piosenkarzami w Teatrze Muzycznym w Gdyni. W 1980 została okrzyknięta piosenkarką roku, a w 1981 wystąpiła z utworem „Psalm stojących w kolejce” na 19. KFPP w Opolu. Utwór był częścią oratorium Ernesta Brylla do muzyki Wojciecha Trzcińskiego Kolęda Nocka, w którym występowała Prońko. Po wprowadzeniu stanu wojennego przedstawienie zostało zdjęte z afisza. Kilkakrotnie śpiewała na festiwalu jazzowym Jazz Jamboree, a także na Praskim Festiwalu Jazzowym i Festiwalu w CastlebarKrystyna Prońko – oficjalny serwis internetowy.. W 1984 wystąpiła że swoimi recitalem na Międzynarodowym Festiwalu Piosenki w Sopocie. 1986 za wykonanie utworu „Wielki szary nikt” otrzymała wyróżnienie na 23. KFPP w Opolu. Rok później w 1987 wystąpiła w koncercie premier KFPP z utworem ,,Czekamy na wyrok'' , który wygrał.

W 1991 założyła wydawnictwo płytowe Power Music. W latach 1992–1995 zajmowała się dziennikarstwem muzycznym i prowadziła autorskie audycje radiowe.

Prowadziła warsztaty bluesowe dla wokalistów w Bolesławcu. Od października 2001 prowadziła klasę śpiewu na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej na Wydziale Artystycznym w Instytucie Muzyki w Lublinie.

W 2010 zasiadała w jury pierwszej edycji programu Śpiewaj i walcz w TVP1. W 2013 wystąpiła na gali jubileuszowej – Opole! Kocham Cię! podczas 50. KFPP w Opolu.

W latach 2014–2018 była radną Rady m.st. Warszawy; mandat uzyskała z listy Platformy Obywatelskiej.

W 2015 nagrała covery utworów „Oszuści” i „Dyskretny chłód” na album pt. Albo Inaczej. W 2016 zaśpiewała utwór „Jesteś lekiem na całe zło” w koncercie „Grand Prix Publiczności – Złote Opole” podczas 53. KFPP w Opolu. 10 listopada 2018 wystąpiła podczas Koncertu dla Niepodległej, na którym (z chórem Sound’n’Grace) wykonała utwór „Mury” Jacka Kaczmarskiego. W 2024 z utworem „Tempus fugit” zajęła 11. miejsce w wewnętrznych eliminacjach wyłaniających reprezentanta Polski w 68. Konkursie Piosenki Eurowizji.

Odznaczenia thumb|Mural w Gorzowie Wlkp. (2025) Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski – 2025 – pkt 1. Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” – 1979 Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” – 2026 Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” – 2008 Odznaka Honorowa za Zasługi dla Województwa Lubuskiego – 2007 Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości – 2019

Dyskografia Albumy solowe 1975 – LP Krystyna Prońko (PN Muza) 1978 – LP Deszcz w Cisnej (PN Muza/Pronit) 1980 – LP 1980 (Wifon) 1983 – LP Krystyna Prońko (Poljazz/Pronit) 1984 – LP Kolędy (Poljazz/Pronit) 1987 – LP Subtelna gra (Wifon) 1989 – LP Album (Pronit) 1990 – LP Firma „Ja i Ty” (duety) (PN Muza) 1994 – CD Jesteś lekiem na całe zło (nagrania z LP Krystyna Prońko ze zmianami plus utwory dodatkowe) (KOCH International) 1998 – CD Złość (P.M. Krystyna Prońko) 1999 – CD Kolędy i piosenki świąteczne (P.M. Krystyna Prońko) 2006 – CD Jestem po prostu... (P.M. Krystyna Prońko) 2020 – CD Lubię...specjalne okazje (P.M.Krystyna Prońko) 2023 – LP Album (P.M.Krystyna Prońko) reedycja 2023 – LP Pora Wesołych Świąt (P.M.Krystyna Prońko) 2023 – CD Pora Wesołych Świąt (P.M.Krystyna Prońko)

Albumy koncertowe 1997 – CD Supersession II Live (Polskie Nagrania) 2012 – CD Recital Trio Live: Prońko, Raminiak, Wendt (P.M. Krystyna Prońko) 2021 – LP Supersession II Live (P.M.Krystyna Prońko) reedycja

Kompilacje 1992 – CD Krystyna Prońko 72–92 vol.1 i vol.2 (MJM Music PL) 2000 – CD Osobista kolekcja 1 (P.M. Krystyna Prońko) 2000 – CD Osobista kolekcja 2 (P.M. Krystyna Prońko) 2001 – CD Subtelna gra – Złota kolekcja (Pomaton) 2002 – CD Osobista kolekcja 4 (Polskie Radio SA) 2003 – CD Osobista kolekcja 3 (Polskie Radio SA) 2007 – CD Poranne łzy i inne tęsknoty (P.M. Krystyna Prońko) 2012 – CD Osobista kolekcja komplet (P.M Krystyna Prońko) 2016 – CD Samotna Kolacja (Polskie Radio SA) 2018 – CD Dwa Tria (P.M Krystyna Prońko) 2022 – CD Edity Remiksy (P.M Krystyna Prońko) 2022 – LP Edity Remiksy (P.M Krystyna Prońko)

DVD 2005 – Koncert 2005 (P.M. Krystyna Prońko)

Single winylowe 45 obr./min. 1975 – Niech moje serce kołysze ciebie do snu / Czekanie na piosenkę Opole ’75 – Krystyna Prońko Tonpress SM3 1979 – Senna kołysanka / Na drogach i bezdrożach Tonpress S 154 1980 – Jutro zaczyna się tu sezon / Poranne łzy Tonpress S 277 1980 – Opadają mi ręce / Nasza prywatna wyspa Tonpress S 397 1980 – Skok na bank / Kto dał nam deszcz Tonpress S 398

Płyty zawierające nagrania Krystyny Prońko (lub z jej udziałem) 1970 – EP Respekt: „Cały maj”; „Górnik gola” / „Dziura”; „Daleko przed siebie” (PN Pronit N 0611) 1970 – LP różni wykonawcy Discorama m.in. Respekt: „Oboje” (PN Pronit XL 0673) 1971 – LP Czesław Niemen: Niemen (1. płyta; chórek z Z. Borcą i E. Linkowską) (PN Muza XL 0710) 1974 – LP różni wykonawcy: Opole ’74 – Premiery (Polskie Nagrania „Muza” SXL 1131) 1975 – LP różni wykonawcy Dyskoteka Polskich Nagrań 8 m.in. Krystyna Prońko: „Biedna” (PN Muza SX 1213) 1976 – LP różni wykonawcy Opole ’76 – Premiery (Polskie Nagrania Muza SX 1357) 1976 – LP różni wykonawcy Zapraszamy do Trójki 1 m.in. Krystyna Prońko: „Niech moje serce kołysze ciebie do snu” (PN Muza SX 1379) 1977 – LP różni wykonawcy Zbudujemy nową Polskę m.in. Krystyna Prońko: „Deszcz w Cisnej” (PN Muza SX 1517) 1978 – 3 x SP różni wykonawcy: „Interkosmos 1978” S 114, strona A: Krystyna Prońko – „Homokosmos” (Tonpress S 113, 114, 115) 1978 – LP różni wykonawcy: Lato Muminków (bajka muzyczna) (Pronit SLP 4001–4002) 1979 – LP różni wykonawcy Zapraszamy do Trójki 2 m.in. Krystyna Prońko: „Zaprzęgnę słońce, osiodłam chmury” (PN Muza SX 1738) 1980 – LP różni wykonawcy Zapraszamy do Trójki 3 m.in. Krystyna Prońko: „Poranne łzy” (PN Muza SX 1869) 1981 – LP różni wykonawcy: Kolęda Nocka (Wifon / Pronit SLP 4017, złota płyta) 1983 – LP Halina Frąckowiak: Serca gwiazd (duet w utworze „Tam, gdzie lekki wieje wiatr”) (Wifon LP 051) 1988 – LP Big Warsaw Band: Summertime – The Best of George Gershwin (Wifon LP 129) 1993 – CD różni wykonawcy Nie zadzieraj nosa – Piosenki Marka Gaszyńskiego m.in. Respekt: „Cały maj” (PN Muza PNCD 248) 2005 – DVD różni wykonawcy: Honor jest Wasz – Solidarni 2007 – Album CD Różni Wykonawcy – Moje Miasto Gorzów Wielkopolski (utwór „Schody Donikąd”) z okazji obchodów 750-lecia miasta 2013 – CD różni wykonawcy: REFlekcje o miłości 2015 – CD różni wykonawcy: Albo Inaczej

Notowane utwory na Liście Przebojów Trójki Rok Tytuł Najwyższa pozycja liczba tygodni 1983 Jesteś lekiem na całe zło 7 7 1983 Bożek gorzelny 18 4 1983 Może pisać to palcem na wodzie 28 2 1985 Firma: Ja i Ty (& Janusz Panasewicz) 14 8 1997 Złość (nieprzytomny mix)Archiwum Listy Przebojów Programu Trzeciego. 23 7 1998 Opadają mi ręce 46 4

Przypisy

Kategoria:Absolwenci Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach Kategoria:Ludzie urodzeni w Gorzowie Wielkopolskim Kategoria:Honorowi obywatele Gorzowa Wielkopolskiego Kategoria:Muzycy związani z Katowicami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Stulecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Lubuskiego Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Polscy kompozytorzy Kategoria:Polscy pedagodzy muzyczni Kategoria:Polskie osobowości telewizyjne Kategoria:Polskie wokalistki jazzowe Kategoria:Polskie wokalistki rockowe Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach Kategoria:Urodzeni w 1947 Kategoria:Radni Warszawy Kategoria:Polscy muzycy swingowi