Ulica Karmelicka – ulica w Krakowie, główna ulica dawnej dzielnicy Piasek. Stanowi przedłużenie ulicy Szewskiej i łączy ją z placem Inwalidów.
Od średniowiecza wiodła tędy droga do Czarnej Wsi i do Łobzowa, w którym mieścił się letni pałac królewski. Zabudowa ulicy pochodzi głównie z XIX wieku. Mieszkali wówczas przy niej m.in. Ambroży Grabowski, Maciej Stęczyński (w kamienicy pod nr 52).
W 2019 roku dokonano modernizacji torowiska tramwajowego na ulicy. Przy ulicy Karmelickiej oraz przy Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej znajduje się Park im. Wisławy Szymborskiej. Został on wybudowany w latach 2021–2023 w miejscu, gdzie dotychczas znajdował się parking samochodowy na terenie po byłych koszarach wojskowych. Otwarty 2 lipca 2023 roku, w 100. rocznicę urodzin poetki.
Zabudowa ul. Karmelicka 1 (ul. Dunajewskiego 1) – Dom Strenka, mieściła się tutaj w latach 1908–1926 kawiarnia Jana Bisanza, dzierżawiona następnie przez Bolesława Górskiego. Przeniesiona potem do pałacu Juliana Dunajewskiego przy ul. Dunajewskiego 4. Przed lokalem ustawiony był charakterystyczny szpaler świerków w donicach, który został wymieniony w parodii arii Jontka z Halki Stanisława Moniuszki, śpiewanej w Szopce Zielonego Balonika. Parodia ta dotyczyła ówczesnych sporów młodopolskich, toczonych przez bywalców kawiarni. W Szopce Zielonego Balonika śpiewano następująco: Szumią jodły u Bisanza, Szumią niby las, Czyta se Kafehauspflanza, Jak mnie zerżnął „Czas”. Nie mam żalu do Rosnera, Jeno do ciebie, cholera! Oj moderna, oj niewierna Polsko ty Młoda!Marek Żukow-Karczewski, Wspomnienia smakosza z dawnego Krakowa, „Echo Krakowa” magazyn „Czas przeszły i przyszły”. 24,25,26 VII 1987 r., nr 142 (12442). ul. Karmelicka 4–6 – Teatr Bagatela. ul. Karmelicka 11 – kamienica, proj. Zygmunt Luks, 1899. ul. Karmelicka 12 – dawny ratusz jurydyki Garbary. ul. Karmelicka 19 – kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny karmelitów. ul. Karmelicka pomiędzy 22 a 28 – Park im. Wisławy Szymborskiej ul. Karmelicka 27 – kamienica w której w latach 1938–1939 i 1945–1955 mieszkał i pracował Xawery Dunikowski o czym informuje tablica pamiątkowa. ul. Karmelicka 28 – zabytkowa kamienica, ok. 1910. ul. Karmelicka 35 – (na rogu z ul. Batorego) zabytkowa Kamienica Pod Pająkiem, zaprojektowana przez Teodora Talowskiego. Na szczycie południowo-zachodniej ściany kamienicy „Pod Pająkiem” znajduje się zegar słoneczny. ul. Karmelicka 51 – Dom Erazma Barącza, dawny oddział Muzeum Narodowego.
Przypisy
Bibliografia Kieszonkowy atlas Krakowa, wyd. Demart, 2007 Praca zbiorowa Encyklopedia Krakowa, wydawca Biblioteka Kraków i Muzeum Krakowa, Kraków 2023, , t. I s. 642–643
Karmelicka