Aleksander Błędowski (ur. 3 maja 1788 w Błudów, w powiecie włodzimierskim na Wołyniu, zm. 25 lipca 1831Według inskrypcji na nagrobku. w Krzeszowicach) – generał brygady.
Życiorys thumb|150px|Półkozic herb Błędowskich Aleksander Błędowski urodził się 3 maja 1788 w majątku ziemskim Błudów, w powiecie włodzimierskim na Wołyniu, w polskiej rodzinie szlacheckiej Błędowskich herbu Półkozic, jako syn Tadeusza i Antoniny z Czosnowskich. W lipcu 1809 wstąpił jako kadet do armii Księstwa Warszawskiego. Bardzo szybko awansował, od 1 listopada 1809 był kapitanem nowo utworzonego 16 pułku jazdy. W 1812 roku pojedynkował się z przyszłym poetą romantycznym, Antonim Malczewskim, którego ranił w kostkę. W kampanii moskiewskiej 1812 walczył pod Smoleńskiem. W 1813 został szefem szwadronu macierzystego pułku. Kilkakrotnie ranny w walkach w kampanii niemieckiej (1813), został skierowany na leczenie do Lipska, tam dostał się do niewoli rosyjskiej. Za męstwo w wojnach napoleońskich był odznaczany: Krzyżem Virtuti Militari, Krzyżem Legii Honorowej i Krzyżem Neapolitańskim.
Od 13 lutego 1815 służył w 3 Pułku Strzelców Konnych jako oficer w randze majora, w armii Królestwa Polskiego. 20 września 1817 z powodów zdrowotnych podał się do dymisji i osiadł w Błudowie na Wołyniu. W roku 1818 poślubił Henrietę (Henrykę) Działyńską, późniejszą autorkę Pamiątki przeszłości (Warszawa, 1960). Mieli kilkoro dzieci, ale tylko córka Wincentyna dożyła dorosłości.
W powstaniu listopadowym najpierw był podpułkownikiem w sztabie głównym. W styczniu 1831 przydzielony do sztabu generała Dwernickiego w związku z planowaną wyprawą na Wołyń. Następnie został mianowany pułkownikiem i objął dowództwo nad 3 Pułkiem Strzelców Konnych. W czasie walki pod Wawrem został ciężko raniony pociskiem armatnim i dostał się do niewoli. Po kilku dniach gen. F. Geismar przekazał go Polakom. Podleczony po amputacji nogi, umarł na cholerę, w 1831 w Krzeszowicach.
Grobowiec generała A. Błędowskiego znajduje się na cmentarzu oo. karmelitów bosych w Czernej koło Krzeszowic. Ma kształt tumby z hełmem greckiego hoplity, a jego fundatorem był przyjaciel Błędowskiego, gen. Stanisław Klicki. Autorem monumentu jest rzeźbiarz z Krzeszowic, Ferdynand Khun. W 1836 władze Rzeczypospolitej Krakowskiej na żądanie komendanta okupacyjnych władz rosyjskich usunęły z monumentu 3 linijki mówiące o „wiernej towarzyszce Moskali” cholerze, na którą zmarł gen. A. Błędowski.
Był członkiem loży wolnomularskiej Ciemność RozproszonaMarek Tarczyński, Generalicja powstania listopadowego, 1980, s. 63..
Odznaczenia Krzyż Złoty Orderu Virtuti Militari Krzyż Kawalerski Orderu Legii Honorowej Krzyż Kawalerski Orderu Obojga Sycylii
Zobacz też 3 Pułk Strzelców Konnych Królestwa Kongresowego
Przypisy
Bibliografia R. Bielecki, Słownik biograficzny oficerów powstania listopadowego, t. 1, Warszawa 1995, . H. Kosk, Generalicja Polska, t. 1, Pruszków 2001. J. Zinkow, Krzeszowice i okolice, Wyd. PTTK „Kraj”, Warszawa – Kraków 1988, s. 58. Reprint: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Kraków 1989, .
Aleksander Błędowski Kategoria:Generałowie powstania listopadowego Kategoria:Generałowie brygady Wojska Królestwa Kongresowego Kategoria:Ludzie związani z Krzeszowicami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari (Księstwo Warszawskie) Kategoria:Polacy – Kawalerowie Legii Honorowej Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Obojga Sycylii Kategoria:Polscy wolnomularze Kategoria:Uczestnicy inwazji na Rosję 1812 (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1788 Kategoria:Zmarli w 1831