Monarchia elekcyjna – ustrój polityczny, typ monarchii charakteryzujący się wyborem monarchy (wodza, władcy, króla, cesarza lub papieża) przez społeczeństwo lub jego uprawnioną część.
Monarchie elekcyjne Historyczne monarchie elekcyjne Królestwo rzymskie – wybór króla na zgromadzeniu obywateli. Królestwo Wizygotów – we wczesnośredniowiecznej Hiszpanii. Królestwo Kongo – istniało w latach 1390–1914 Królestwo Franków – pomiędzy X a XII wiekiem – wybór króla przez możnych. Święte Cesarstwo Rzymskie – wybór króla/cesarza przez gremium siedmiu elektorów. Państwo Kościelne – wybór papieża przez kardynałów na konklawe. Księstwo Siedmiogrodu – wybór księcia przez możnowładców. Królestwo Danii i Norwegii – do 1660, kiedy to w wyniku zamachu stanu króla Fryderyka III tron elekcyjny zostaje zastąpiony monarchią dziedziczną Królestwo Czech – tron elekcyjny od XIV wieku do 1627 – początkowo prawo wyboru króla, później tylko formalne zatwierdzenie kandydata na króla przez zgromadzenie stanów czeskich. Od 1627 na mocy nowego statusu Królestwa Czeskiego (Vernewerte Landesordnung), tron dziedziczny w ramach dynastii Habsburgów. Królestwo Węgier – tron elekcyjny od XIV wieku do 1687 – prawo wyboru króla przez stany węgierskie. Od decyzji sejmu węgierskiego w 1687, tron dziedziczny w ramach dynastii Habsburgów. Rzeczpospolita Obojga Narodów – wybór króla przez ogół stanu szlacheckiego (wolna elekcja) Cesarstwo Haiti – istniało w latach 1804–1806, pomimo iż było monarchią elekcyjną, w ciągu swojej dwuletniej historii miało tylko jednego władcę, Jakuba I. Chanat Kazachski – wybór władcy z grona sułtanów.
Istniejące monarchie elekcyjne – emirat zarządzany przez zasady Szura – monarchia „semi-elekcyjna”, współksiążę francuski – prezydent Francji pochodzący z wyboruDrugi władca Andorry – współksiążę episkopalny, to biskup hiszpańskiego Seo de Urgel – głową państwa jest Yang di-Pertuan Agong (zwyczajowo: „król”)W praktyce rola Yang di-Pertuan Agong (tytuł głowy państwa Malezji zwyczajowo tłumaczony jako "król") jest czysto reprezentacyjna. Monarcha wybierany jest na 5-letnią kadencję spośród władców dziewięciu stanów-sułtanatów. – król wybierany jest przez Radę TronowąW praktyce Kambodża jest dziedziczną monarchią gdyż obecny król Norodom Sihamoni został wybrany przez Radę Tronową po ojcu - królu Norodomie Sihanouku, który abdykował w 2004 r. – głową państwa jest O le Ao o le Malopatrz: O le Ao o le Malo /Stolica Apostolska – papież wybierany jest dożywotnio na konklawe – federacja emiratówFormalnie głowa Zjednoczonych Emiratów Arabskich nosi tytuł „prezydenta” i jest wybierana przez Federalną Radę Najwyższą na 5 letnią kadencję, lecz w praktyce władza przechodzi z ojca na syna (emirów Abu Zabi) i jest dziedziczna – Wielki mistrz wybierany jest dożywotnio przez Radę Zakonu
Zobacz też monarchia monarchia dziedziczna elekcja arystokracja
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Monarchia