thumb|Grób Kazimierza Zenktelera na Cmentarzu św. Rocha w Buku thumb|Pomnik Kazimierza Zenktellera w Parku Miejskim w Jędrzejowie Kazimierz Zenkteller (Zenkteler), ps. Warwas (ur. 27 stycznia 1884 w Wojnowicach, zm. 22 stycznia 1955 w Jędrzejowie) – podpułkownik rezerwy piechoty Wojska Polskiego, powstaniec wielkopolski i śląski, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Urodził się w Wojnowicach, w ziemiańskiej rodzinie kupca Edwarda i Joanny z Szyfterów. Po ukończeniu gimnazjum w Poznaniu, został powołany w 1906 roku na jednoroczny kurs do wojska pruskiego. W 1909 roku otrzymał awans na sierżanta rezerwy. Walczył w I wojnie światowej w szeregach wojska niemieckiego. Ciężko ranny 28 czerwca 1918 roku we Flandrii (góra Kemmel), został zwolniony 7 lipca 1918 roku z armii w stopniu podporucznika artylerii jako inwalida.

Był jednym z czołowych organizatorów przygotowań do powstania wielkopolskiego. W czasie powstania dowodził na froncie zachodnim, potem był dowódcą V Okręgu Wojskowego w Grodzisku Wlkp. W grudniu 1918 r. brał udział w obradach Polskiego Sejmu Dzielnicowego. W kwietniu 1919 awansowany do stopnia kapitana. Na bazie kompanii bukowskiej organizował 1 pułk rezerwowy (później 155 pułk piechoty). W czasie wojny z bolszewikami 1920 roku dowodził VII Brygadą Rezerwową. W grudniu tego roku objął dowództwo nad nowo powstałą 23 Dywizją Piechoty. Od 6 czerwca 1921 roku z polecenia władz Polski objął dowództwo sił powstańczych na Górnym Śląsku, w miejsce zdymisjonowanego Macieja Mielżyńskiego.

W styczniu 1922 roku przeniesiony został do rezerwy. W Roczniku Oficerskim z 1924 roku figuruje, jako podpułkownik rezerwy 73 pułku piechoty ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 32. lokatą. W latach 20. był członkiem Kapituły Orderu „Odrodzenia Polski”.

Zajął się gospodarowaniem w swoim majątku w Mieściskach w Wielkopolsce, w powiecie szamotulskim, gmina Duszniki. Angażował się w życie społeczne, a przed 1934 rokiem ufundował witraż w kościele św. Stanisława w Ceradzu Kościelnym.

W czasie II wojny światowej, w grudniu 1939 roku został wysiedlony do Generalnego Gubernatorstwa i osiadł w Jędrzejowie w woj. kieleckim, gdzie spędził resztę życia i został pochowany. 27 grudnia 2001 roku jego ekshumowane prochy złożono w grobowcu rodzinnym na Cmentarzu przy ul. św. Rocha w Buku (kwatera A od ul. św. Rocha/ganek).

Kazimierz Zenkteler nie założył rodziny.

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari (8 kwietnia 1921) „za walki z niemcami w Poznańskiem” Krzyż Niepodległości z Mieczami (17 września 1932) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (13 lipca 1921) „za zasługi, położone dla Rzeczypospolitej Polskiej, na polu organizacji wojskowej”, jako jedna z pierwszych 15 osób odznaczonych Orderem Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1921)Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 2142 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 83)

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Leszek Adamczewski, Sławomir Kmiecik: Zwycięzcy. Bohaterowie Powstania Wielkopolskiego 1918−1919 we wspomnieniach swoich bliskich, Polskapresse sp. z o.o. Oddział Prasa Poznańska, Poznań 2008, , s. 100–101. Łukasz Komorowski, Kazimierz Zenkteler (1884−1955) delegat na Polski Sejm Dzielnicowy, „Przegląd Wielkopolski” 2013, nr 3 (101), s. 56–58.

Kategoria:Członkowie Kapituły Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Ludzie związani z Bukiem (województwo wielkopolskie) Kategoria:Ludzie związani z Grodziskiem Wielkopolskim Kategoria:Ludzie związani z Jędrzejowem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości z Mieczami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Dowódcy 73 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Podpułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy – oficerowie armii Cesarstwa Niemieckiego Kategoria:Powstańcy śląscy Kategoria:Powstańcy wielkopolscy (1918–1919) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Polacy wysiedleni z Wielkopolski 1939–1941 Kategoria:Urodzeni w 1884 Kategoria:Wojskowi związani z Katowicami Kategoria:Zmarli w 1955 Kategoria:Dowódcy 23 Górnośląskiej Dywizji Piechoty