thumb|Rejon zamieszkany przez Tamilów

Tamilskie Tygrysy (Tygrysy Wyzwolenia Tamilskiego Ilamu, LTTE, , syng. දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි) − organizacja tamilska żądająca utworzenia w północnej części Sri Lanki niepodległego państwa tamilskiego Ilamu. Powstała w 1976 roku i prowadziła działalność do końca wojny domowej na Sri Lance w 2009 roku. Jej przywódcą był Velupillai Prabhakaran.

Historia i działalność Po uzyskaniu niepodległości przez Cejlon w 1948 syngaleska większość, dominująca w rządzie, stopniowo ograniczała prawa i dyskryminowała mniejszość tamilską np. w 1956 uchwalono ustawę ustanawiającą język syngaleski jedynym językiem urzędowym Sri Lanki (tzw. Sinhala Only Act). Wskutek napięć między obiema grupami etnicznymi dochodziło wielokrotnie do krwawych pogromów Tamilów inspirowanych przez władze. Do największych masakr doszło w 1956, 1958, 1961, 1974, 1977 i w 1983. 31 maja 1981 podpalono bibliotekę w Dżafnie przechowującą bezcenne zbiory kultury Tamilów. W 1983 miały miejsce wydarzenia zwane „Czarnym Lipcem” podczas których w stolicy Sri Lanki – Kolombo syngaleskie tłumy kierowane przez urzędników, polityków, żołnierzy, policjantów i mnichów buddyjskich zamordowały 1–3 tys. Tamilów. Organizacja Tamilskich Tygrysów podjęła próbę realizacji postulatów niepodległościowych w drodze przemocy i mimo znacznej przewagi wojsk rządowych przejęła kontrolę nad częścią terytorium objętego roszczeniami. W 1987 w wojnie domowej doszło do interwencji zbrojnej wojsk Indii, które wycofały się w 1990. W 1992 i 1993 walki między partyzantami tamilskimi a armią rządową nasiliły się. W konflikcie zginęło już ok. 64 tys. osób. W maju 1993 w zamachu bombowym zginął prezydent Sri Lanki Ranasinghe Premadasa. Dokładna siła organizacji nie była znana. Szacuje się, że Tamilskie Tygrysy liczyły około 8–15 tys. dobrze uzbrojonych bojowników. Kontrolowały północne i wschodnie wybrzeża Sri Lanki, a swoje akcje przeprowadzały na całej wyspie. Organizacja miała rozległe kontakty na całym świecie. Uzyskiwała fundusze od dużej tamilskiej diaspory w Ameryce Północnej, Azji i Europie. Od połowy lat 80. służby bezpieczeństwa państw europejskich otrzymywały sygnały, że mieszkający na ich terenie Tamilowie zamieszani są w przemyt narkotyków. Pod koniec lat 80., po masowych aresztowaniach mężczyzn przez wojska rządowe, tamilscy partyzanci zaczęli wysyłać na front także dziewczęta – początkowo jako sanitariuszki lub pracownice biurowe, potem jako uzbrojone bojowniczki. Pod koniec wojny domowej stanowiły one połowę Tamilskich Tygrysów. Były zgrupowane w dwóch pułkach piechoty, pułku przeciwlotniczym, medycznym, mechanicznym, politycznym i Czarnych Tygrysów – samobójców. Organizacja wykorzystywała również dzieci do prowadzenia walki zbrojnej, często zmuszając je do tego przy użyciu siły. 17 maja 2009 Tamilskie Tygrysy, pobite i zdziesiątkowane w wyniku ofensywy armii rządowej, ogłosiły złożenie broni.

Struktura thumb|umundurowanie poszczególnych rodzajów sił Struktura organizacyjna LTTE składała się z wojsk lądowych oraz trzech innych rodzajów sił zbrojnych: Morskie Tygrysy – marynarka wojenna Powietrzne Tygrysy – lotnictwo Czarne Tygrysy – zamachowcy samobójcy

Bilans działalności Szacuje się, że organizacja w czasie wojny domowej przeprowadziła około 200 ataków terrorystycznych na cele cywilne, w których zginęło pomiędzy 3700 a 4100 osób.

+ Lista akcji zbrojnych przeprowadzonych przez Tamilskie Tygrysylista niepełna Lp. Wydarzenie Data Miejsce Ofiary śmiertelne Źródła 1. Masakra na farmach Kent i Dollar Dystrykt Mullajttiwu 62 2. Masakra w Kokkilai Kokkilai, Dystrykt Mullajttiwu 11 3. Masakra w Anuradhapurze Anuradhapura 146 4. Katastrofa lotu Air Lanka 512 Port lotniczy Kolombo 21 5. Masakra Kanthan KarunaiEliminacja wrogich ugrupowań tamilskich Dżafna 63 6. Atak na autobus w Aluth Oya Aluth Oya, Prowincja Północno-Środkowa 127 7. Atak na dworzec autobusowy w Kolombo Kolombo 113 8. Masakra mnichów w Aranthalawie Aranthalawa, Dystrykt Ampara 35 9. Pogrom Syngalezów w Prowincji Wschodniej – Prowincja Wschodnia 200+ 10. Masakra w Mahakongaskada Mahakongaskada, niedaleko Medawachchiya, Dystrykt Anuradhapura 44 11. Masakra policjantów na Sri Lance w 1990 Prowincja Wschodnia 600–774 12. Masakra w Kurukkalmadam Kurukkalmadam, Prowincja Wschodnia 68–168 13. Masakra w meczecie w Kattankudach Kattankudy 147 14. Masakra w Eravurze – Eravur 116–173 15. Masakra w Bogamuyaya Bogamuyaya, Dystrykt Ampara 29 16. Zabójstwo Ranjana WijeratneGenerał, Minister Spraw Zagranicznych, Minister Obrony droga Havelock, Kolombo 19 17. Zabójstwo Rajiva Gandhiego Sriperumbudur, Dystrykt Kanchipuram, Indie 15 18. Zamach bombowy na Połączone Dowództwo Operacyjne Kolombo 60 19. Masakra w Palliyagodelli Palliyagodella, Dystrykt Polonnaruwa 109 20. Masakra w Alanchipothanie Alanchipothana, Dystrykt Polonnaruwa 69 21. Zabójstwo Ranasinghe Premadasa Kolombo 11 22. Zabójstwo Gaminiego DissanayakeKandydat na prezydenta w wyborach w 1994 i Ossiego Abeygunasekery Kolombo 52 23. Masakra w Kallarawie Kallarawa, Dystrykt Trikunamalaja 42 24. Ataki w Prowincji Wschodniej w 1995r Prowincja Wschodnia 120 25. Zamach bombowy na Bank Centralny Sri Lanki Kolombo 91 26. Bitwa o MullajttiwuMasakra więźniów Dystrykt Mullajttiwu 207 27. Atak na pociąg w Dehiwali Dehiwala – dzielnica Kolombo 64 28. Masakra w Erakkandy Erakkandy, Dystrykt Trikunamalaja 34 29. Zamach bombowy na World Trade Center w Kolombo Kolombo 15 30. Atak na Świątynię Zęba Buddy Kandy 17 31. Katastrofa lotu Lionair 602 wybrzeże Dystryktu Mannar, niedaleko Dżafny 55 32. Masakra w Gonagali Gonagala, Dystrykt Ampara 54 33. Zabójstwo Clementa GunaratneMinister rozwoju przemysłu Ratmalana, Dystrykt Kolombo 22 34. Masakra w Gomarankadawali Gomarankadawala, Dystrykt Trikunamalaja 6 35. Wybuch miny w KebithigollewaOrganizacja nie przyznała się do odpowiedzialności Kebithigollewa, niedaleko Anuradhapury 66 36. Zamach w Digampathaha Digampathaha, niedaleko Dambuli 92–112 37. Ataki na autobusy w 2007Organizacja nie przyznała się do odpowiedzialności Hikkaduwa, Dystrykt Galle 15 38. Atak na autobus w Buttali Buttala, Dystrykt Monaragala 28 39. Zamach bombowy na stację kolejową Fort railway stacja kolejowa Fort railway, Kolombo 11 40. Atak na autobus w Piliyandali Piliyandala – dzielnica Kolombo 26 41. Atak na autobus w Moratuwie Moratuwa 22 42. Zamach samobójczy w Kolombo w 2009Atak samobójczy z użyciem samolotu Zlín Z 43 przeprowadzony przez Powietrzne Tygrysy Port lotniczy Kolombo 2 43. Atak na meczet w Akuressie Dystrykt Matara 14

Jako organizacja terrorystyczna Tamilskie Tygrysy zostały uznane przez USA w 1997 oraz UE w 2006 i Wielką Brytanię w 2001, jak również rządy Indii oraz Kanady za organizację terrorystyczną.

Galeria

Zobacz też Ofensywa na Sri Lance (2008–2009)

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Tamilnet – protamilski portal informacyjny Wpis na listę organizacji terrorystycznych wg Departamentu Stanu USA Profil organizacji

Kategoria:Sri Lanka Kategoria:Organizacje terrorystyczne według Departamentu Stanu USA Kategoria:Organizacje paramilitarne Kategoria:Lewica narodowa *