W historii gier komputerowych era 8-bitowców była trzecią generacją konsol do gier wideo i pierwszą, jaka pojawiła się po zapaści gier wideo w 1983. Część badaczy branży uważa ją także za pierwszą „współczesną” erę gier konsolowych.

Choć konsole wcześniejszych generacji wykorzystywały 8-bitowe procesory, dopiero w tym okresie nastąpiło powszechne utożsamianie generacji z liczbą bitów w architekturze. Sposób ten został upowszechniony w wyniku działań marketingowych producentów, którzy wraz z nadejściem systemów 16-bitowych, takich jak Mega Drive/Genesis, chcieli wyraźnie zaznaczyć różnice pomiędzy kolejnymi generacjami. Zwyczaj ten utrzymał się aż do okresu szóstej generacji konsol.

Historia Po zapaści rynku konsol w 1983 roku przyszłość gier wideo w Ameryce stała się niepewna, co skłoniło producentów z Azji do opracowania nowych rozwiązań. W Japonii pojawiły się wtedy nowe projekty, takie jak Sega SG-1000 (1983) oraz Famicom (1983), który szybko zdobył uznanie pod nazwą „Family Computer”. Kluczową rolę odegrało wprowadzenie amerykańskiej wersji Famicoma – Nintendo Entertainment System (NES) – na rynek USA w 1985 roku, co umożliwiło odbudowę zaufania konsumentów dzięki zastosowaniu blokady regionalnej oraz ścisłej kontroli jakości gier (Nintendo Seal of Quality). Takie rozwiązania przyczyniły się do globalnego sukcesu konsol tej generacji.

W Japonii sukces odniósł nie tylko Famicom, lecz także NEC PC Engine – system, który bywa uznawany za „pomost” między trzecią a czwartą generacją. Amerykański odpowiednik Famicoma, czyli NES, zdominował rynek gier w Ameryce Północnej, przyczyniając się do ożywienia konsolowego segmentu branży. Mimo dominacji Nintendo, systemy takie jak Sega Master System zdobywały wierną publiczność, zwłaszcza w krajach europejskich i w Brazylii, natomiast Atari 7800 utrzymywały się dzięki kompatybilności z poprzednimi tytułami.

Rozwój technologiczny i kulturowy Era 8-bitowa stanowiła okres intensywnych przemian technologicznych, w którym rozwój grafiki, dźwięku oraz pamięci operacyjnej umożliwił tworzenie bardziej złożonych i zaawansowanych gier. Ograniczenia techniczne charakterystyczne dla tego etapu rozwoju elektroniki użytkowej skłaniały projektantów do wdrażania innowacyjnych rozwiązań, czego rezultatem były oryginalne mechaniki rozgrywki, stanowiące później inspirację dla kolejnych generacji gier. Jednocześnie rosnąca konkurencja pomiędzy producentami sprzętu przyczyniła się do intensyfikacji prac nad udoskonaleniem konsol, co w rezultacie doprowadziło do przyjęcia klasyfikacji urządzeń według liczby bitów. Choć początkowo termin „8-bitowy” odnosił się wyłącznie do architektury procesora, z czasem zaczął być postrzegany jako określenie całej epoki w historii gier wideo.

W omawianym okresie odnotowano również znaczące zmiany w zakresie dystrybucji i promocji gier. Wprowadzenie systemów zabezpieczeń antypirackich oraz standaryzacja kontroli jakości – m.in. poprzez inicjatywy takie jak „Seal of Quality” – przyczyniły się do zwiększenia zaufania konsumentów wobec nowych produktów. Czynniki te miały istotny wpływ na dynamiczny rozwój rynku gier konsolowych w latach 80. i na początku lat 90. XX wieku.

Trzecia generacja gier w Polsce W Polsce, trzecią generację konsol reprezentowały systemy importowane oraz dystrybuowane przez krajowe firmy. Pierwszym sprzętem z tej generacji, który pojawił się na polskim rynku, był Atari XE Game System – system kompatybilny z popularnym 8-bitowymi komputerami Atari, zaprezentowany przez Przedsiębiorstwo Zagraniczne Karen w kwietniu 1989 roku na targach Infosystem'89 i sprzedawany przez sieci sklepów Pewex, choć z powodu wysokiej ceny i mało atrakcyjnego zestawu (konsola, joystick, klawiatura, pistolet świetlny, 3 gry) nie zdobył on szerokiego uznania. Pod koniec 1991 roku w ofercie sklepowej pojawiło się urządzenie Atari 7800, sprzedawane w zestawie z grą Asteroids – premiera obejmowała jednocześnie 34 tytuły. Największą popularność zyskał jednak Pegasus, tajwański klon japońskiego Famicoma, dystrybuowany w Polsce w latach 1991–1999 przez Bobmark International, który sprzedał ponad 1 milion egzemplarzy. Sukces Pegasusa przyczynił się do pojawienia się licznych klonów, takich jak Terminator czy PolyStation, które oferowano w sklepach i na targowiskach po obniżonych cenach. Innymi wydanymi systemami w Polsce były konsole Sega – modele Master System I i Master System II (sprzedawane z 1 wbudowaną grą), wprowadzone na początku 1992 roku przez Nissho Iwai Corporation Warszawa, oraz NES (amerykański odpowiednik Famicoma), który pojawił się na polskim rynku 6 października 1994 roku, kiedy to przedstawicielstwo Entertainment Systems Poland musiało stawić czoła zjawisku piractwa, zwłaszcza przy sprzedaży klonów Pegasusa.

Generacja ta charakteryzowała się ogromnym piractwem. Według amerykańskiego raportu Special 301, opublikowanego w lutym 1994 roku, procentowy udział podrobionego sprzętu i gier na rynku 8-bitowym został określony w Polsce jako „bardzo poważny” (50%-100%), co stawiało kraj pośród takich regionów w jak m.in. państwa byłego ZSRR, Chiny, Tajwan, RPA czy Argentyna.

Systemy w erze 8-bitowców Poniżej przedstawiono przykłady konsol, które reprezentowały trzecią generację:

Serie gier, które powstały w tej erze

Przypisy

Kategoria:Historia gier komputerowych