List św. Jakuba [Jk lub Jak] – jeden z listów apostolskich Nowego Testamentu, pochodzi od apostoła Jakuba. Tradycyjnie autora utożsamia się z apostołem Jakubem Młodszym (zwierzchnikiem Kościoła jerozolimskiego).
Styl i język mały|Fragment listu św. Jakuba (po prawej) Napisany przed r. 62 n. e., ponad osiem lat przed zburzeniem Jerozolimy przez Rzymian. List jest napisany językiem bardzo poprawnym, niekiedy nawet wytwornym (podobnie jak Ewangelia Łukasza, czy List do Hebrajczyków), charakterystycznym dla retoryki. List wyróżnia się dynamizmem językowym, skrótowością i dosadnością. Zawiera wiele elementów diatryby, sporą liczbę neologizmów, hapax legomenów, aliteracji, idiomów greckich. W oryginale został spisany po grecku, jednak zawiera myśli i styl języka hebrajskiego (opuszczanie rodzajnika, stosowanie genetiwu zamiast przymiotnika, duża liczba zaimków osobowych, paralelizm członów), a nawet znajdujemy w tekście Listu transliterację hebrajskiego terminu (Sabaōth - Zastępy, we fragmencie Jk 5,4). Pisarz listu wykazuje wyjątkowy kunszt w doborze słownictwa greki koine. Źródłem tekstu biblijnego jest dla niego SeptuagintaNowy komentarz biblijny - List świętego Jakuba, Edycja św. Pawła 2011, s. 38-41.
Zawiera 62 słowa niewystępujące nigdzie indziej w Nowym Testamencie.
Kanoniczność thumb|Początek Listu Jakuba w Minuskule 319 (Gregory-Aland) List nie zawiera fragment Muratoriego. Najstarsze cytaty z Listu Jakuba znajdują się w Liście Klemensa Rzymskiego, w Pasterzu Hermasa, a także Didache. Cytowany jest przez Ireneusza. Prawdopodobnie nawiązuje doń Pseudo-Klementyński traktat Epistola ad Virgines z III wieku. Cytowany był przez Efrema Syryjczyka i Orygenesa, który uznawał autorstwo Jakuba. Atanazy Wielki włączył go do 27 ksiąg Nowego Testamentu w swoim 39 Liście Paschalnym (367 rok)Wilfred Griggs, Early Egyptian Christianity: From its Origins to 451 C.E., page 173 (Leiden: E. J. Brill, 1990). . Euzebiusz z Cezarei uznawał kanoniczność Listu. Wielu Ojców Kościoła Wschodniego pisało komentarze do Listu Jakuba (Dionizy Aleksandryjski, Didym Ślepy, Jan Chryzostom, Hezychiusz)Nowy komentarz biblijny - List świętego Jakuba, Edycja św. Pawła 2011, s. 50, 51. Kanoniczność została potwierdzona przez szereg synodów IV wieku. W katolickim kanonie List wliczany jest do wtórokanonicznych ksiąg Nowego Testamentu.
List Jakuba spotkał się z krytyką ze strony ojca reformacji, Marcina Lutra, który uważał, że nie zawiera on nauki chrześcijańskiej i wyrażał się o nim lekceważąco (List słomiany, List Jakubika)Luter stwierdził: Listem Jakubika będę kiedyś zapalał ogień w piecu (Tischreden 5, 382), oraz Chcielibyśmy List Jakubika wrzucić tu w Wittenberdze na stos, bo nic nie mówi o Chrystusie (poza początkiem) i sprzeczny jest z nauką Pawła i Ewangelii oraz nie uczy właściwie o Prawie (tamże 5, 414)F. Mussner, Stellung im Kanon, s. 45Nowy komentarz biblijny - List świętego Jakuba, Edycja św. Pawła 2011, s. 54-57.. Luter w swojej krytyce nawiązywał do starożytnych Ojców Kościoła, którzy klasyfikowali List do „antilegomena”, głównym jednak powodem był problem pogodzenia Listu z nauką o usprawiedliwieniu przez wiarę. Luter nie był odosobniony w swoich poglądach. Umieścił List w swoim wydaniu Biblii, ale nie przyjmował go jako pisma apostolskiego.
Przypisy
Zobacz też Warianty tekstowe Listu Jakuba
Bibliografia Biblia Tysiąclecia, wyd.V. wyd. Pallotinum, Poznań 2000. Calvin's Commentary on the epistle of James, newly translated from the original Latin : with notes, practical, historical, and critical, Aberdeen (1797)
Linki zewnętrzne Epistle of James Early Christian Writings Fred G. Zaspel (1989), Introduction to the Epistle of James INTRODUCTION TO THE EPISTLE OF JAMES Biblia Audio Superprodukcja - List Jakuba
Jakuba, list