Lex Sempronia – nazwa ustaw w republice rzymskiej, wprowadzonych z inicjatywy braci Semproniuszów Grakchów, Tyberiusza i Gajusza, w latach 30. i 20. II wieku p.n.e.
Pierwsza była dziełem Tyberiusza, przedstawił jej projekt w 133 roku p.n.e. pełniąc trybunat ludowy; .. Powołując się na wcześniejsze ustawy, odnawiał limit posiadania ager publicus (ziemi publicznej) dla obywatela w wysokości 500 jugerów (125 hektarów). Ponadto przewidywał korzystny dla posiadacza tej ziemi dodatek: na każdego z dwóch synów obywatel mógł użytkować jeszcze po 125 jugerów, co łącznie dawało 1000 jugerów (250 hektarów), oddanych w wieczyste użytkowanie, bez opłat; .. Nadwyżka ziemi miała być odbierana i rozdzielana między uboższych chłopów rzymskich, którzy mieli otrzymywać z niej działki po 30 jugerów (7,5 hektara), obciążonych niewielką opłatą vectigal, które miały być dziedziczne, niepodzielne i nie podlegać sprzedaży., przynajmniej przez określony czas..
Ustawa została masowo poparta przez chłopskich obywateli i mimo próby zablokowania przez niechętnych jej senatorów, przegłosowana na komicjach tribusowych. Do jej wprowadzenia powołano trzyosobową komisję, która miała przeprowadzić konfiskatę nadwyżek ziemi publicznej i jej rozdział. Mimo śmierci Tyberiusza podczas zamieszek, w zmienionym składzie, pracowała do 129 roku p.n.e..
Druga ustawa o tej nazwie była dziełem Gajusza, podczas jego trybunatu, w 123 roku p.n.e. Była wznowieniem i potwierdzeniem tej sprzed 10 lat, ponadto anulowała ograniczenia kompetencji komisji, jakie wcześniej wprowadzono z inicjatywy Scypiona Emilianusa; ; ..
Przypisy
Bibliografia
Sempronia