Cichy Don (tytuł oryginalny Тихий Дон, czyt. Tichij Don) – wydana w 4 tomach w latach 1928–1940 epopeja powieściowa radzieckiego pisarza Michaiła Szołochowa, laureata Nagrody Nobla w dziedzinie literatury. Często uogólniająco uważa się, iż nagroda została przyznana za to dzieło, pomimo tego, że uzasadnienie mówi o artystycznej sile i integralności, którym [autor] dał wyraz w dońskiej epopei o historycznym okresie życiu narodu rosyjskiegoThe Nobel Prize in Literature 1965 was awarded to Mikhail Sholokhov „for the artistic power and integrity with which, in his epic of the Don, he has given expression to a historic phase in the life of the Russian people”, za: „The Nobel Prize in Literature 1965”. Nobelprize.org. 11 Feb 2012 http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1965/; [dostęp 2012-02-11]..
Epopeja opisuje życie Kozaków na przełomie XIX i XX wieku. Obfituje w opisy przyrody oraz ginących zwyczajów kozaczyzny. Wątki obyczajowe opisane są na tle zmagań politycznych, związanych z I wojną światową i próbami stworzenia państwa niepodległej kozaczyzny. Główny bohater, Grigorij Melechow, wzorowany jest na autentycznej postaci , jednego z przywódców dońskiej kozaczyzny.
Powieść została zekranizowana w trzech częściach, w Moskiewskim Studiu Filmowym im. Maksyma Gorkiego (ros. Московская киностудия им. Горького). Dwie pierwsze części oddano w roku 1957, a część trzecią w 1958 roku przez Siergieja Gierasimowa (ros. Сергей Герасимов).
Kolejną ekranizację zrealizowano w 2006 w formie serialu. Reżyserem był Siergiej Bondarczuk, film dokończył po śmierci ojca jego syn Fiodor Bondarczuk.
W latach 70. Aleksandr Sołżenicyn wysunął hipotezę o plagiacie utworu, którego rzeczywistym autorem miał być zamordowany przez bolszewików kozacki pisarz . Od tego czasu ukazało się wiele prac uznających bądź obalających autorstwo Szołochowa. W 1999 r. Rosyjska Akademia Nauk odnalazła i przy wsparciu rosyjskiego rządu kupiła manuskrypt 2 pierwszych tomów. Kolejne badania manuskryptu potwierdzają autorstwo Michaiła Szołochowa. Teza ta nadal jednak pozostaje źródłem kontrowersji.
Przypisy
Linki zewnętrzne Российская академия наук / Rosyjska Akademia Nauk
Kategoria:Rosyjskie powieści Kategoria:Powieści z 1940 Kategoria:Powieści, których akcja toczy się w Rosji Kategoria:Twórczość Michaiła Szołochowa Kategoria:Utwory literackie o I wojnie światowej