right Wydarzenia Wydarzenia w Polsce right|200px right|200px right|200px right|200px right|200px right|200px right|200px|kartka reglamentacyjna right|200px right|200px right|200px

1980 – protesty robotnicze w Polsce, kulminacja w sierpniu na tzw. Wybrzeżu i w konsekwencji powstanie, zalegalizowanie i dynamiczny rozwój niezależnego od władz PRL związku zawodowego „Solidarność”, który przekształcił się w ruch społecznyPeter Raina, Wit Szostak, Operacja Lato-80, Pelplin 2003, .; Nagroda Nobla w dziedzinie literatury dla Czesława Miłosza 1981 – wprowadzenie w Polsce stanu wojennego przez władzę wojskowo-polityczną PRL przeciwko zwolennikom i członkom SolidarnościUchwała Rady Państwa z dnia 12 grudnia 1981 roku w sprawie wprowadzenia stanu wojennego ze względu na bezpieczeństwo państwa .Encyklopedia Białych Plam, Tom XVI, Radom 2005, s. 239., początek transformacji władzy z politycznej na majątkową rozwój wydawnictw drugiego obiegu 1983 – pokojowa Nagroda Nobla dla Lecha Wałęsy 1983, 1987 – wizyty Jana Pawła II w Polsce 1984 – zabójstwo księdza Jerzego Popiełuszki 1986 – wdrażanie zmian gospodarczych dla uprzywilejowanych członków PZPR i służb specjalnych, sił zbrojnych (firmy polonijne); amnestia dla więźniów politycznychUstawa z dnia 17 lipca 1986 r. o szczególnym postępowaniu wobec sprawców niektórych przestępstw () 1988 – fala strajków wiosną i latem w polskich zakładach i przedsiębiorstwach, debata Wałęsa-Miodowicz, rozmowy w Magdalence. 1989 – tzw. Ustawa WilczkaUstawa z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (), pokojowy upadek reżimu PRL (Okrągły Stół, Wybory do tzw. Sejmu kontraktowego), powstanie rządu Tadeusza Mazowieckiego i wprowadzenie planu Sachsa-Liptona przez L.Balcerowicza nazywanym w Polsce od jego nazwiska planem BalcerowiczaW opublikowanym w 2006 roku polskim tłumaczeniu książki J. Sachsa Koniec walki z nędzą (J. Sachs, Koniec walki z nędzą. Zadania dla naszego pokolenia, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006), przedstawia on szczegółowo okoliczności powstania ostatecznej wersji planu, potwierdzając informacje G. Sorosa. Otóż to również przedstawiciel komunistycznego rządu M. Rakowskiego w Waszyngtonie Krzysztof Krowacki zwrócił się do niego w imieniu tego rządu o opracowanie projektu reform, wzorowanych na reformie „szokowej” w Boliwii – Nauki płynące ze stabilizacji i umorzenia zadłużenia w Ameryce Łacińskiej – pisze J. Sachs – naprawdę okazały się przydatne dla Polski, na co miał nadzieję Krzysztof Krowacki, kiedy po raz pierwszy przyszedł do mnie na Uniwersytet Harvarda w styczniu 1989 roku.Plan z Balcerowiczem Plan z Balcerowiczem. inflacja w PRL i wprowadzenie banknotów o nominale od 5000 do 50000 PLZ

Wydarzenia na świecie 1980 – bojkot przez państwa kapitalistyczne igrzysk olimpijskich w Moskwie; śmierć w zamachu Johna Lennona 1980–1988 – wojna iracko-irańskaHassan Ali Jamsheer, Współczesna historia Iraku, Wydawnictwo Akademickie „Dialog”, Warszawa 2007, s. 117. 1981 – zamachy na życie papieża Jana Pawła II i Ronalda Reagana 1982 – urodził się książę William; wojna o Falklandy„Falklands Veterans suicide toll”, BBC News, 2002. Link sprawdzony 2019-03-19. , The First Post, 2007. Link sprawdzony 2019-03-19. 1983 – zestrzelenie samolotu pasażerskiego linii Korean Air nad terytorium ZSRRHistoria feralnego lotu 007 – aviation24.pl; inwazja USA na Grenadę 1984 – śmierć w zamachu Indiry Gandhi31 X 1984: Zabójczy ochroniarze – gazetawyborcza.pl.; bojkot igrzysk olimpijskich w Los Angeles przez państwa bloku wschodniego 1983–1985 – Klęska głodu w Etiopii 1985 – początek pieriestrojki w ZSRR 1986 – katastrofa elektrowni jądrowej w Czarnobylu; śmierć w zamachu Olofa Palme; Katastrofa promu Challenger; katastrofa tankowca MT Exxon Valdez 1988 – Zamach nad Lockerbie 1989 – upadek komunizmu w Europie Środkowej (upadek Muru Berlińskiego, aksamitna rewolucja w Czechosłowacji, Rewolucja w Rumunii); masakra studentów na Placu Tian’anmen; inwazja USA na Panamę wojna w Afganistanie

Muzyka popularyzacja muzyki rockowej w Polsce i jej dynamiczny rozwój duża popularność muzyki punkowej i muzyki heavymetalowej na początku dekady 1985 – koncert Live Aid moda na muzykę syntezatorową (italo disco, Euro Disco, Hi-NRG, electro, synthpop/electropop, New Romantic i new wave) powstanie w USA muzyki house i techno oraz początki elektronicznej muzyki tanecznej (muzyki klubowej) powstanie w Europie muzyki eurodance

Nauka odkrycie fullerenów moda na kostkę Rubika początek pandemii AIDS pierwsze loty wahadłowców (Stany Zjednoczone i ZSRR)

Technika popularyzacja magnetofonów kasetowych i walkmanów powstał pierwszy telefon komórkowy powstanie CD upowszechnienie pierwszych komputerów osobistych upowszechnienie telewizji satelitarnej GPS GLONASS upowszechnienie domowych konsol do gier pojawienie się ruchu wolnego oprogramowania (FSF) i GNU 12 marca 1989 – wynalezienie systemu informacyjnego World Wide Web (WWW).

Osoby Polscy politycy

Politycy zagraniczni

Filmowcy

Muzycy i zespoły

Pisarze

Sportowcy

Duchowni Jan Paweł II XIV Dalajlama Jerzy Popiełuszko Stefan Wyszyński Matka Teresa z Kalkuty

Pozostali Oskar Romero Enzo Ferrari Salvador Dalí Monty Python Aleksander Gudzowaty Bill Gates Tadeusz Reichstein John Nash Jr. Tank Man

Przypisy

1980