thumb|Śpiew Pelikany, pelikanowate (Pelecanidae) – monotypowa rodzina ptaków z rzędu pelikanowych (Pelecaniformes).

Zasięg występowania Rodzina pelikanowatych obejmuje gatunki wodne zamieszkujące cały świat poza okolicami okołobiegunowymi, północną, zachodnią i środkową Europą, Syberią, Saharą i północno-zachodnią Afryką, Nową Zelandią i Oceanią, nie występują też w głębi Ameryki Południowej i na jej wschodnich wybrzeżach. Gatunki Starego Świata preferują wody śródlądowe, podczas gdy zamieszkujące Nowy Świat to ptaki morskie (poza pelikanem dzioborogim).

Charakterystyka Długość ciała 105–188 cm, długość dzioba 265–500 mm, rozpiętość skrzydeł 203–360 cm; masa ciała 3,5–15 kg; samice są mniejsze, lżejsze i mają krótsze dzioby niż samce. Ptaki te charakteryzują się następującymi cechami: mają długi, prosty dziób, silnie grzbieto-brzusznie spłaszczony, szczęka górna haczykowato zakończona, pod żuchwą skórny worek, odcedzający wodę i ułatwiający połykanie większych ryb, krótkie, grube nogi, cztery silne, połączone błoną pławną palce, na głowie lub szyi w okresie godowym nagie fragmenty skóry przybierają jaskrawe kolory, posiadają duże skrzydła, doskonale latają (zarówno w locie czynnym, jak i szybowcowym), ich pożywienie stanowią zwierzęta wodne, często polują zespołowo, kolonie lęgowe zakładają na drzewach, ziemi lub w trzcinach, znoszą od 1 do 4 jaj, są gniazdownikami.

Systematyka Etymologia Pelecanus: pelekan, πελεκανος pelekanos „pelikan”. Onocrotalus: łac. onocrotalus „pelikan”, od gr. ονοκροταλος onokrotalos „pelikan”. Gatunek typowy: Pelecanus onocrotalus . Alcatras: „pelikan”. Gatunek typowy: Pelecanus occidentalis . Catoptropelicanus: gr. κατοπτρον katoptron „lustro”; rodzaj Pelecanus . Gatunek typowy: Catoptropelicanus perspicillatus (= Pelecanus conspicillatus ). Cyrtopelicanus: gr. κυρτος kurtos „nabrzmiały, wydęty”, od κυπτω kuptō „wyginać, zginać”; rodzaj Pelecanus . Gatunek typowy: Pelecanus trachyrhynchos (= Pelecanus erythrorhynchos ). Leptopelicanus: gr. λεπτος leptos „delikatny, smukły”; rodzaj Pelecanus . Gatunek typowy: Pelecanus fuscus (= Pelecanus conspicillatus ). Metapelecanus: gr. μετα meta „obok, tuż przy”; rodzaj Pelecanus . Gatunek typowy: Pelecanus roseus (= Pelecanus onocrotalus ). Neopelecanus: gr. νεος neos „nowy”; rodzaj Pelecanus . Gatunek typowy: Pelecanus rufescens J.F. Gmelin, 1789. Sacrificator: łac. sacrificator, sacrificatoris „ktoś kto się poświęca”, od sacrificare „ofiarować poświęcenie”, od sacrum „obrzęd, kult”, od sacer, sacra „poświęcony”; facere „robić”. Gatunek typowy: Pelecanus crispus (= Pelecanus onocrotalus ).

Podział systematyczny Badania DNA wskazują, że gatunki z tego rodzaju dzielą się na trzy dobrze zdefiniowane klady: klad ze Starego Świata, klad monotypowy (Pelecanus onocrotalus, słabo powiązany z kladem Starego Świata) oraz klad Nowego Świata. Do rodziny należy jeden rodzaj z następującymi gatunkami: Pelecanus onocrotalus – pelikan różowy Pelecanus conspicillatus – pelikan australijski Pelecanus rufescens – pelikan mały Pelecanus philippensis – pelikan indyjski Pelecanus crispus – pelikan kędzierzawy Pelecanus erythrorhynchos – pelikan dzioborogi Pelecanus occidentalis – pelikan brunatny Pelecanus thagus – pelikan chilijski – takson wyodrębniony z P. occidentalis

Przypisy Etymologia za: Systematyka i nazwy polskie za:

*