Siergiej Michajłowicz Prokudin-Gorski (ros. Сергей Михайлович Прокудин-Горский; ur. we wsi Funikowa Gora w pokrowskim ujeździe guberni włodzimierskiej, zm. 27 września 1944 w Paryżu) – rosyjski fotograf, jeden z pionierów fotografii kolorowej, poświęcił swoje życie zawodowe rozwojowi tych technik.
Był z wykształcenia chemikiemPhotographer to the Tsar: Sergei Mikhailovich Prokudin-Gorskii Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych, studiował w Petersburgu, Berlinie i Paryżu.
Technika thumb|center|450px|Trzy zdjęcia monochromatyczne od lewej czerwone, zielone i niebieskie, a także efekt końcowy Jego badania przyczyniły się do kilku patentów na produkcję kolorowych przeźroczy i wyświetlaniu kolorowych filmów.
Jego aparat wykonywał trzy zdjęcia monochromatyczne, ale z trzema różnymi filtrami, w prawie tym samym czasie. Później, używając lamp dających odpowiedni kolor, i wyświetlając wszystkie trzy zdjęcia mógł uzyskać efekt pełnego koloru. Eksperymentował także z sukcesami z wywoływaniem tych zdjęć na papierze, ale proces był skomplikowany i powolny. Zdjęcia w poszczególnych kolorach wykonywane były w pewnym odstępie czasu (rzędu sekundy), tak że ostatecznie widoczny był każdy bardziej znaczący ruch w postaci potrójnych kolorowych krawędzi fotografowanych obiektów. Obecnie dzięki technikom komputerowym możliwe jest zminimalizowanie tego efektu.
Zdjęcia thumb|Sobór Świętego Mikołaja w Możajsku Około 1905 korzystając z rozwoju techniki fotografii kolorowej, postanowił dokumentować przy pomocy zdjęć Imperium Rosyjskie. Głównym celem była tu edukacja dzieci, na temat różnorodnej historii i kultury, a także modernizacji kraju. Jego pomysł znalazł poparcie u samego cara Mikołaja II. Dzięki temu został wyposażony w specjalny wagon z ciemnią, wraz z pozwoleniami do wejścia na wszystkie tereny, jak i dobrymi układami z carską administracją. Wykonywał zdjęcia między 1909 a 1915, wiele z nich zachował.
W jego fotografiach można ujrzeć nieistniejący już świat sprzed I wojny światowej. Można tam spotkać zarówno średniowieczne cerkwie, jak i tory kolejowe i fabryki – obraz tak wtedy silnej industrializacji. Fotografował także zwykłych ludzi, obrazując zróżnicowanie kulturowe Imperium Rosyjskiego.
Prokudin-Gorski opuścił Rosję w 1918 wybierając się w podróż do Norwegii i Anglii. Po rewolucji październikowej, zabiciu rodziny carskiej i przejęciu władzy w Rosji przez komunistów, osiedlił się ostatecznie w Paryżu, gdzie zmarł w 1944 roku. Posiadane przez niego negatywy szklane zostały wykupione przez Bibliotekę Kongresu Stanów Zjednoczonych od jego spadkobierców w 1948.
W 2001 Biblioteka przedstawiła wystawę pt. The Empire that was Russia (Imperium którym była Rosja). Dla jej potrzeb płyty szklane zostały zeskanowane, i przy pomocy technik komputerowych utworzono zdjęcia. W 2004 praca nad zdjęciami bardzo się przyśpieszyła dzięki zastosowaniu automatyki w obróbce skanów. Opracowano tak 1902 zdjęciaReconstructing Prokudin-Gorskii's Color Photography in Software About the Prokudin-Gorskii Collection .
Wybrane zdjęcia
Przypisy
Linki zewnętrzne Collection Profile at the Library of Congress Strona wystawy The Empire that was Russia – wybrane zdjęcia Wyszukiwarka zdjęć autorstwa Prokudina-Gorskiego rosyjska strona z wieloma linkami dotyczącymi Prokudina-Gorskiego rosyjska strona z wszystkimi zdjęciami, w tym też nieopracowanymi
Porównanie zdjęć Prokudina-Gorskiego z wyglądem tych samych miejsc w 2003 r.
Kategoria:Artyści związani z Petersburgiem Kategoria:Biali emigranci rosyjscy we Francji Kategoria:Fotografowie związani z Paryżem Kategoria:Rosyjscy chemicy Kategoria:Rosyjscy fotografowie Kategoria:Urodzeni w 1863 Kategoria:Zmarli w 1944